بعد از تاكيد مقام معظم رهبري در مورد توجه ويژه مسئولان به آسيب هاي اجتماعي و موظف شدن دولتمردان براي ارايه گزارش در مورد عملكردشان در اين عرصه، چنين به نظر مي رسد كه اكثر گزارش ها به وضعيت اجتماعي پايتخت و معضلات موجود در آن ختم شده است.بي شك فقر در روستاها و شهرستان ها بيش از تهران رخنه كرده است و همين امر حساسيت در آن مناطق را در زمينه هاي مختلف اجتماعي، فرهنگي و حتي سياسي افزايش داده است.با اينكه اكثر اسيب ها از منظر اجتماعي مورد بررسي قرار مي گيرند اما فقر فرهنگي ضرباتي به مراتب سنگين تر و مهلك تر به بدنه جامعه وارد مي كند.فقر جزء پدیده هایی است که فقط شامل نداشتن ثروت و پول نیست، در زندگی اجتماعی اگر فردی از لحاظ فرهنگی بدون هویت باشد دچار فقر فرهنگی شده است.فرهنگ معمول در جوامع معمولاً به دست عوام ساخته می شود و به این علت ممکن است در این فرهنگ سازی مهم جایی برای ورود فرهنگ هاي بيگانه و يا حتي خرافات و خیال پردازی نوظهور باز شود كه به راحتي جای دانش و معلومات بومي را پر کند؛ در این صورت آلودگی هایی به وجود می آید که با گذشت زمان تبدیل به باوری محکم خواهد شد. باورهايي كه جامعه را از پیشرفت باز می دارد ، در این صورت است که فقر فرهنگی را مي توان به عينه ديد.جامعه شناسان در تعريف فقر مي گويند: «فقر حالتي است كه در آن فرد از ابزار لازم براي برآوردن يك يا مجموعهاي از اهداف دلخواه محروم است.»ممکن است برخي نيازهايي كه در حال حاضر در جامعه وجود دارد در اثر تحمیل محيط به وجود امده باشد و در اصل، بود و نبود این نیاز در جامعه هیچ فرقی به حال مردم نداشته باشد. ولی چون در اثر یک باید اجباری به وجود آمده به این خاطر کم کم تبدیل به یک عرف معمول اجتماعی می شود، در این صورت مردم یک جامعه باید به قدری از لحاظ فرهنگ اجتماعی در حد بالایی باشند که بتوانند این مسائل را تشخیص داده و نگذارند که این مسائل که به ظاهر تبدیل به یک عرف در جامعه شده اند گسترش پیدا کنند.
مصرف سيگار، قليان، پوشش هاي نامتعارف، بدحجابي، ارتباط جنس مخالف با يكديگر و حتي تشكيل بعضي كلاس هاي مختلف علمي و فرهنگي و... از جمله اين موارد هستند.بهر حال شهرنشینی لجام گسیخته، گسترش حاشیه نشینی و فقر، اتلاف منابع و انرژی را به دنبال دارد. تضعيف روستاها به دلايل مختلف و به تبع ان مهاجرت روستاييان به سمت شهرها و تشكيل حاشيه نشيني، با جرم رابطه مستقیم دارد. تنوع و تجمل، اختلاف فاحش طبقات اجتماعی ساکن شهرهای بزرگ، تورّم و گرانی هزینه های زندگی، موجب می شود تا افراد غیر کارآمد که درآمدشان نمي تواند چرخ زندگی شان را بچرخاند، برای تأمین نیازهای خود، دست به هر کاری هر چند غیر قانونی بزنند. فقر، بیکاری، تورّم و شرایط بد اقتصادی از دیگر عوامل محیطی جرم هستند که بر همه آحاد جامعه، اقشار، گروه ها و نهادها تأثیر گذاشته و آنان را تحت تأثیر قرار می دهد. اما نبايد فراموش كرد كه اسيب هاي اجتماعي شهرها هم به نوعي ريشه در روستاها دارند. روستاهايي كه مورد بي توجهي مسئولان قرار گرفته اند و حالا حاشيه هاي شهرها را خلق كرده اند و به گواه جامعه شناسان، اكثر جرايم از سمت حاشيه به مركز نفوذ مي كنند.
