آن اوايل كه پسابرجام طلوع كرد و هنوز غروب نكرده بود، يك عده راه افتاده بودند و ميگفتند حالا خوب است كه تمام دلارهايمان را بدهيم و صنعت هوايي خود را گنده كنيم يا نه؟ يك عده هم راه افتاده بودند و ميگفتند بياييد و اين پول را بزنيم به زخم صنعت كشاورزي! يك عده ديگر ميگفتند دلار را بايد زد به صنعت زميني و نه هوايي! يكي دو نفر هم ميگفتند كه اين شليك، هوايي است و بيخيال و جدي نگيريد و اگر پشت گوشتان را ديديد، دلار هم ديديد و...
اولاد آدم هم متحير از اين شعبده و تنوع گفتار، به خودش نهيب ميزد كه زمان همه چيز را روشن ميكند و هر گلي يك بويي دارد و اصلاً دلارهايمان را بين همه توزيع ميكنيم و هم طياره ميخريم و هم اتول و هم ميوه و گندم و برنج خارجي و همهاش را هم ميريزيم پاي سفره پلو تا كسي بيشام نماند!
اما حالا كه گرد و خاكها خوابيده و تازه داريم ميفهميم كه چه به چه بوده است و بازي «همه چيز- هيچ چيز» را جايگزين بازي «برد – برد» كردهايم، ميبينيم كه اي دل غافل، آن بُرد را هم لولو برده...
ميدانم كه ميگوييد نبايد روي هوا حرف بزنم و ادلهام را از كجا درآوردهام كه اينطور به ضرس قاطع دارم منويات خودم را به خورد شما ميدهم؟ و من به شما بشارت بدهم كه از ايرباس و بوئينگ كه مفتخرمان كرده بودند و مانند غولهاي خودروسازي به آغوششان بازگشته بوديم، مگر شاهد زندهتر و تپلتر و چاق و چله تري هم وجود دارد كه به عنوان گزينه پاسخگويي به شما، بگذارم روي ميز؟!
يعني تازه همين دو سه روزه، مدير فروش بوئينگ گفته ميخواهيم راهي پيدا كنيم كه سود كنيم و ايران از ما هواپيما بخرد و آن يكي هم راپرت داده كه اگر پولم را ندهيد، هواپيما كه سهل است، كلاغ هم بهتان نميدهم كه نميدهم.... و اينچنين بود كه اولاد آدم به خودش بشارت داد كه چه نشستهاي؟ برو، بخواب و بگذار تدبيريها باز هم تدبير كنند و شايد اينبار توانستند يك معامله درست و درمان را جوش بدهند و هر چقدر هم پورسانت برداشتند نوش جانشان. اصلاً يك طوري بنشينند كه جا براي اولاد آدم هم سر سفره بماند!
اما مگر اولاد آدم خوابش ميبرد؟ يعني از وقتي كه شنيده مدير فروش بوئينگ كه فروردين به تهران آمده بود گفته: معامله با ايران سود خوبي دارد ولي معامله دلاري با ايران ممنوع است و بايد به اين كشور كمك كرد تا راهي براي پرداخت پول به بوئينگ پيدا كند! مثل سير و سركه ميجوشد و ميگويد ببين! اين پسابرجام چه بوده كه حالا بوئينگيها از تلاش اين شركت براي دور زدن تحريمهاي دلاري ايران و امكانپذير كردن فروش محصولات خود سخن ميگويند. يعني با اينكه اولاد آدم خوابش نميبرد اما انگار خواب ميبيند. والا اگر خواب نبود، لابد يكي پيدا ميشد و جواب آنها را ميداد كه ما تا خرخره سيمانيزاليسيون كرديم و حالا مجبوريم ماستماليزاسيون كنيم!
اولاد آدم دردش را به كجا ببرد كه فقط امريكاييها نيستند كه ميگويند شما دلاري نداريد! همين هفته پيش مشخص شد كه بانكهاي اروپايي هم كه قرار بود منابع مالي اين خريد را تأمين كنند، آنگونه «جان ليهاي» مدير فروش ايرباس گفته، از بيم تحريمهاي امريكا، براي اين كار پا پيش نميگذارند و هي ميگويند: عزيزم كجايي؟ دقيقاً كجايي؟
حالا هي شما بيا مناظره و ميزگرد و ميز مستطيل و ميز مربع بگذار كه ليلي زن بوده يا مرد؟ توسعه، كشاورزياش خوب است يا صنعتي؟ آخر عزيز من، آسياب به نوبت است، كم كم بوي همه چيز درميآيد. نميشود كه ناكامي در معاملات بوئينگ و ايرباس را هم انداخت پاي دولت قبل! نميشود كه ورود غرورآفرين مجدد پالم و برنج را هم انداخت پاي دولت قبل! نميشود كه ندادن وام ازدواج را هم انداخت پاي دولت قبل! نميشود كه...
اولاد آدم به شما بشارت بدهد كه بشارت دانش ديگر براي بشارت جايي ندارد و اصلاً ميخواهد بگذارد، اهل تدبير در اين يكساله آخر، هر چه ميخواهند بكنند و بگويند و بخورند و ببرند! ما كه بخيل نيستيم. همين ربيعي خودمان، حالا كه كارگرها شلاق خوردهاند و حق مسكنشان هم دود شده و رفته به هوا، رفته سفر فرنگ! همين روزهاست كه خاطرات فرنگش را توئيت كند و بگويد كه مثلاً سينماتوگراف چيست و در آن اتاق تاريك با ناصرالدين شاه چه كرده بودند اجانب كه حالا، حال و روزمان بعد يكصد سال اين شده است كه نميتوانيم با پولهاي آزاد شده از برجام حتي «50 كيلو آلبالو» بخريم! اينها اصلاً «فروشنده» نيستند! اين ما هستيم كه «همه چيز براي فروش» داريم و...
