چند روزي است كه در شبكههاي اجتماعي خبري در مورد ورود ويروس «زيكا» به ايران دست به دست ميچرخد. شايعهاي كه توانسته آنقدر جان بگيرد كه روز گذشته قائممقام وزير بهداشت را به واكنش وادارد. تا جايي كه روز گذشته ايرج حريرچي اعلام كرد «هيچ ايراني به ويروس زيكا مبتلا نشده است.»
در مورد زيكا بايد گفت اين بيماري از سال 1945 در يكي از جنگلهاي آفريقا كشف شد و در طول 60 سال اخير در مناطق جنوبي و استراليا پيش رفته است و اخيراً اين ويروس در امريكاي جنوبي نيز مشاهده شده است.
ويروس زيكا از يك نوع حشره منتقل ميشود و هنوز انتقال آن از انسان به انسان ثابت نشده است.
اخبار حكايت از آن دارند كه هماكنون اين ويروس در خاورميانه و آفريقاي شمالي ديده نشده است كما اينكه عوامل آن در برخي از نقاط ايران وجود دارد كه نوعي پشه و حشره است و اگر تاكنون اين ويروس مورد توجه قرار نگرفته به دليل آن بوده كه ابتلايي از اين ويروس در كشور نداشتهايم.
حشرهاي كه عامل انتقال زيكا به شمار ميآيد، زياد نيست و اين مسئله نقطه مثبت در شيوع اين بيماري به شمار ميآيد. كما اينكه علائم بيماري اين ويروس نيز ابتلا به كوفتگي است و شواهدي از كوچك شدن مغز نوزادان بر اثر ابتلا به اين ويروس در امريكاي جنوبي و برزيل گزارش شده ولي هنوز ثابت نشده است كه دقيقاً اين مشكل به دليل ويروس زيكا بوده يا نه.
اما نكتهاي كه باعث شده تا شايعات در مورد ورود اين ويروس به كشور قدرت بگيرد، اين است كه كارشناسان معتقدند تخريبهاي زيستمحيطي موجب آلوده شدن انسانها به ويروس زيكا و گسترش انفجاري آن در قاره امريكا شده است؛ تخريبهايي كه متأسفانه در حال حاضر در ايران با سرعت و شدت زيادي در حال پيشروي است و نگرانيها را در اين زمينه بالا برده است.
بر پايه همين گزارش، قطع درختان عاملي است كه ساكنان مناطق آلوده را در تماس با ويروس زيكا قرار داده و همچنين رشد شهرها و افزايش توليد زبالهها، فاكتورهاي مهم در تكثير سريع اين ويروس هستند.
كارشناسان احتمال ميدهند كه اين ويروس با بروز نارساييهاي مادرزادي در هزاران نوزاد در برزيل و افزايش موارد ابتلا به عارضه ميكروسفالي ارتباط داشته باشد. از سال گذشته ميلادي (2015) و مشاهده اولين مورد ابتلا به ويروس زيكا در برزيل، اين ويروس به 23 كشور و منطقه در قاره امريكا گسترش يافته است.
همچنين نيمي از جمعيت جهان در مناطقي زندگي ميكنند كه پشههاي ناقل اين بيماري به شكل فراگير وجود دارند و سازمان جهاني بهداشت (WHO) هشدار داده كه احتمال ميرود به زودي تعداد مبتلايان به اين بيماري در قاره امريكا به 4ميليون نفر برسد.
بر همين اساس مقامات چندين كشور امريكاي لاتين از زنان درخواست كردند تا بارداري خود را به تأخير بيندازند. همچنين كارشناسان سازمان جهاني بهداشت اعلام كردهاند كه اين ويروس ميتواند به بخشهايي از آسيا، آفريقاي سياه و حتي جنوب اروپا هم گسترش يابد. در همين رابطه روزنامه اينديپندنت، به نقل از پروفسور «آميويتور» استاد دانشگاه فلوريدا نوشت: «ظهور و گسترش اين ويروس با فرسايشها و تخريبهاي زيست محيطي مرتبط است. چنين بيماريهايي معمولاً در چرخه بسته حيوانات و پشهها باقي ميمانند تا اينكه از طريق عوامل تداخلي و تأثيرگذار همچون قطع درختان از اين چرخه خارج شده و در نتيجه بين انسانها گسترش مييابند.»
به هر حال زيكا نيز مانند صدها ويروس ديگر كه طي سالهاي اخير با شايعه وارد كشور شده و بعد از چند وقت قربانيانشان را به جامعه تحميل كردند، در حال حاضر در حد يك شايعه است اما شايد «باشد چيزكي كه مردم ميگويند، چيزها!»
