اگر بازي سياسي مواضع اعلام شده از سوي مقامات تركيه يا رسانهها و برخي چهرههاي سياسي آنها را كنار بگذاريم تا واقعيت و ماهيت تجاوز نظاميان تركيه به شمال عراق يا مداخلهگري آشكار در سوريه را جستوجو كنيم، همان افرادي كه در اشغال موصل و استانهاي ديگر عراق توسط داعش نقش داشتند، امروز هم همين جايگاه و كاركرد را براي ورود تركيه به شمال عراق بازي ميكنند.
خانواده نجيفي و همپيمانان بعثي او و طارق الهاشمي و مهمتر از همه مسعود بارزاني به عنوان بازيگران داخلي و عربستان و امريكا به عنوان بازيگران خارجي، طراح، زمينهساز و حامي اين اقدام تركيه در شمال عراق هستند. مسعود بارزاني كه در محيط داخلي اقليم كردستان با بحران مشروعيت و ادامه اشغال پست رئيس جمهوري اقليم كردستان روبهرو است و تمامي گروههاي رقيب با او و رفتار سياسي، امنيتي و اقتصادياش مشكل جدي دارند، وارد يك سناريوي هماهنگ شده توسط تركيه و عربستان شده است تا ضمن به چالش كشيدن دولت مركزي، با تكيه بر اهرم نظامي و نقض حاكميت سرزميني و سياسي عراق، به كاركردهاي ديگر منطقهاي و معادلهسازي در سوريه و در كنار امريكا دست يابد. بارزاني در سفر اخير خود به عربستان كه چندي قبل صورت گرفت اكنون با سفر به آنكارا، هماهنگي لازم براي اين اقدام تركيه را دنبال ميكند، اين در حالي است كه يگانهاي ويژه و عملياتي امريكا هم قبلاً وارد عراق شده و پس از آزادي سنجار، بهانه لازم را به بارزاني دادند تا الحاق سنجار و برخي مناطق ديگر به اقليم كردستان را اعلام نمايد. گزارشهاي ديگر هم كه از سوي مقامات نظامي و حشدالشعبي مورد تأكيد است، از كارشكني و مانعتراشي امريكا براي آزادسازي مناطق اشغالي توسط داعش حكايت ميكند. حاصل بحث اين است كه پروژه تجزيه عراق، يكي از اولويتهاي امريكا براي مديريت منطقهاي و مهار قدرتهاي رقيب است. مقامات تركيه با وقاحت اعلام كردهاند كه در شمال موصل باقي ميمانند و به هشدارهاي بغداد هم اهميتي ندادهاند. در شمال سوريه هم، چه در شمال حلب و چه در شمال استانهاي ادلب و لاذقيه، يك نگاه عثمانيگري و طمعورزي سرزميني از سوي تركها و منابع نفتي، اقتصادي و ژئوپلتيكي دنبال ميشود كه آن را به بهانههاي رنگ باخته پوشش ميدهند. نكته مهم در رفتارشناسي تركيه و سپس امريكا اين است كه يك رويه جديد در مناسبات و روابط بينالملل را با مداخلهگري در كشورها به اجرا ميگذارند و بهانههاي مربوط به تروريسم يا امنيتي را چاشني و پوشش رفتار خود قرار ميدهند. تركها در گذشته نيز به بهانه جابهجايي پكك، به برخي مناطق مرزي ايران تجاوز ميكردند و رفتارهاي اخير در عراق و سوريه تأييد ميكند كه اگر اين سياستها و رفتار تركيه در عراق و سوريه به نتيجه برسد و آنها را با هزينههاي مداخلهگري مواجه نكند، به سادگي به حوزههاي مرزي ديگر همسايگان نيز وارد خواهند شد. همانگونه كه در آمارهاي ثبت شده، هزارانبار، فضاي يونان توسط هواپيماهاي تركيه نقض شده و همانگونه كه اردوغان در سال 88 و در مسير بازگشت از يك سفر رسمي به تركيه، در تبريز از فتنهگران داخلي ايران اعلام حمايت كرد، در آينده نيز نبايد از اردوغان و داوود اوغلو انتظار عدم تكرار اين رفتارها را داشته باشيم. دستگاههاي امنيتي-نظامي و ديپلماسي رسمي و رسانهاي مخاطب اين نوشتار هستند كه بايد آنچه بايسته شرايط فعلي و رفتار تركيه و حاميان غربي و مداخلهگر در منطقه است را از خود نشان دهند و براي آن تدبير نمايند.
