با ورود جدي روسيه و ايران به بحران سوريه، غرب در شرايط بسيار سختي قرار گرفته است، نه به راحتي ميتواند قبول كند كه بر اساس ابتكار عمل مسكو و تهران عمل كند و نه توان حل يكجانبه بحران و كنار گذاشتن متحدان دمشق را دارد، به همين دليل مقامات كشورهاي غربي مواضع متضاد و متناقضي را درباره بحران سوريه اتخاذ كردهاند، در حالي كه پيشتر امريكا، انگليس و حتي تركيه از موضع خود درباره بشار اسد عقب نشيني كرده بودند، فرانسه بار ديگر بركنارهگيري رئيسجمهور سوريه تأكيد كرد.
فرانسوا اولاند رئيسجمهور فرانسه اواخر دوشنبه ضمن تكرار شعار «بشار اسد بايد برود» از عدم تغيير در موضع فرانسه در قبال حل سياسي مسئله سوريه سخن گفت و مدعي شد انتقال سياسي در سوريه لزوماً از كنارهگيري اسد از قدرت ميگذرد. به نوشته روزنامه فرانسوي فيگارو، «فرانسوا اولاند» در حاشيه نشست مجمع عمومي سازمان ملل متحد در نيويورك طي مصاحبهاي مطبوعاتي گفت: «فرانسه موضع خود در خصوص حل مناقشه سوريه را تغيير نداده و همچنان معتقد است هرگونه راهحل سياسي براي مسئله سوريه بايد به دور از بشار اسد رئيسجمهور اين كشور باشد.» وي افزود: «ما بايد براي حصول انتقال سياسي در سوريه تمامي اقدامات لازم را انجام دهيم و اين انتقال لزوماً از كنارهگيري بشار اسد از قدرت ميگذرد و هيچ چيز تغيير نكرده است.» رئيسجمهور فرانسه در ادامه در پاسخ به پرسش يك خبرنگار گفت: «اگر ما خواستار حصول راهحل سياسي هستيم، هيچ چيز را نبايد با وجود بشار اسد متصور شد. من، باراك اوباما رئيسجمهور امريكا و ديگر رهبران همه او را رد ميكنيم و روسيه بايد از عواقب آن [حمايت از اسد] آگاه باشد.» اين موضع اولاند در حالي است كه پيشتر جان كري وزير خارجه امريكا، احمد داووداغلو نخست وزير تركيه و مقامات انگليس اذعان كرده بودند بدون بشار اسد حل بحران سوريه امكانپذير نيست. «ولفگانگ ايشينگر» رئيس كنفرانس امنيتي مونيخ هم روز سه شنبه در مصاحبه با راديو«دويچلند فونك» آلمان با تأكيد بر نقش ايران در يافتن راه حلي صلحآميز در سوريه بار ديگر تأكيد كرد روسيه و ايران نقش مهمي را در پايان دادن به جنگ داخلي سوريه ايفا كردهاند. به نظر ميرسد اين موضع اولاند ناشي از اين واقعيت است كه عبور از پيش شرط كنارهگيري اسد به معناي آغاز سلسله شكستهاي غرب در منطقه مهم خاورميانه است؛ مسئلهاي كه تحليلگران غربي نيز به آن اذعان كردهاند. ديويد روثكف نويسنده كتاب « ناامني ملي: رهبري امريكا در عصر ترس» طي تحليلي در وبسايت اينترنتي فارين پاليسي با اشاره به تحركات اخير ايران و روسيه در سوريه نوشت: « دشمنان در حال به دست گرفتن ابتكار عمل و توزيع مجدد قدرت به صورت دائمي در يك منطقه مهم استراتژيكي جهان هستند.» وي در ادامه هشدار ميدهد: اگر امريكا اقدامي جدي براي مقابله با روسيه و ايران انجام ندهد ممكن است كه براي هميشه مجبور به ترك اين منطقه شود.
از سوي ديگر پس از گذشت پنج سال از بحران سوريه شكست برنامهها و اهداف غرب در آن كشور غيرانكار به نظر ميرسد و مقامات امريكايي آن را تأييد ميكنند. هيلاري كلينتون وزير خارجه پيشين و نامزد پيشرو دموكراتها در انتخابات رياستجمهوري ۲۰۱۶ امريكا ضمن انتقاد از سياستهاي اوباما در قبال سوريه تصريح كرد، برنامه دولت امريكا براي آموزش معارضان سوري يك شكست بوده است. با اين وجود كلينتون بدون ارائه راهكاري جايگزين بار ديگر تأكيد كرد كه وقتي «بشار اسد» رئيسجمهور سوريه همچنان در قدرت باشد، شكست تكفيريهاي داعش بسيار دشوار خواهد بود. واشنگتنپست هم نوشت: «تلاش مشترك عراق، ايران، روسيه و سوريه كه به دنبال توسعه نظامي روسيه در سوريه شكل گرفته است، بر محدوديتهاي توانمندي واشنگتن بر ديكته كردن حوادث در ميدانهاي نبرد خاورميانه تأكيد دارد.»
راهي ميانهبه نظر ميرسد امريكاييها تصميم گرفتهاند راهي ميانه را انتخاب كنند تا بحران را با شرايط فعلي مديريت كنند. «جان كري» وزير خارجه امريكا روز سه شنبه اعلام كرد واشنگتن و مسكو به توافق در مورد برخي اصول اساسي درباره «سوريه» دست يافتهاند. كري در مصاحبه با شبكه
ام اس ان بيسي گفت: توافقي در اين زمينه حاصل شد كه سوريه بايد يك كشور متحد و يكپارچه باشد و يك روند انتقالي مديريت شده وجود داشته باشد. با اين حال، وزير خارجه امريكا اذعان كرد اختلافات در مورد اينكه نتايج اين روند گذار سياسي چگونه بايد باشد، همچنان پابرجاست. در همين حال رسانههاي امريكايي به نقل از يك مقام امريكايي گزارش دادند پس از ديدار ۹۰ دقيقهاي باراك اوباما و ولاديمير پوتين در حاشيه مجمع عمومي سازمان ملل اختلاف رؤساي جمهور امريكا و روسيه بر سر نقش بشار اسد در سوريه همچنان باقي است. از سوي ديگر، نماينده روسيه در سازمان ملل از كارشكني امريكا در روند تصويب بيانيهاي در شوراي امنيت براي پايان يافتن درگيريها در خاورميانه خبر داد. «ويتالي چوركين»، نماينده روسيه در سازمان ملل اعلام كرد امريكا پيشنويس بيانيه پيشنهادي از سوي مسكو در شوراي امنيت در خصوص پايان درگيريها در خاورميانه را كه قرار بود در روز 30 سپتامبر (هشتم مهرماه) در سطح وزراي امور خارجه مورد بررسي قرار گيرد رد كرده است.
مسكو مصمم استبا وجود رويكرد متناقض غرب نسبت به حضور نظامي روسيه در سوريه به نظر ميرسد مسكو نسبت به افزايش حضور خود براي مقابله با تروريسم مصمم است. «سرگئي لاوروف» وزيرخارجه روسيه روز سهشنبه گفت: « موضع خود را اعلام كردهايم. به هيچ كس تمايل و وابستگي نداريم اما مشخص است كه نميتوانيم اجازه دهيم سوريه سقوط كند زيرا جانشين آن خلافت داعش خواهد بود و در اين صورت ديگر آن سوريهاي كه ميشناسيم، فراموش ميشود.» «يوري ياكوبوف» هماهنگ كننده دفتر بازرسان كل ارتش روسيه در وزارت دفاع اين كشور در گفتوگو با «اينترفكس» هم اعلام كرد: مسكو تجهيز ارتش سوريه و حاميان دولت «بشار اسد» در اين كشور را با تسليحات و تجهيزات نظامي پيشرفته يك ضرورت ميداند. در همين حال، روزنامه «واشنگتنپست» به نقل از يك مقام امريكايي گزارش داد: روسيه آماده است تجهيزات نظامي بيشتري از جمله توپخانه و راكت انداز به سوريه ارسال كند.
