در حالي كه افت قيمت محصولات لبني و روغنهاي گياهي باعث شده شاخص بهاي مواد غذايي فائو به پايينترين سطح خود از سپتامبر سال 2009 بدين سو برسد، بيشترين افزايش قيمتها در سبد هزينهاي كشورمان در حوزه مواد غذايي و به خصوص روغن و لبنيات بوده است.
حركت قيمتها در كشور ما به خصوص مواد غذايي بر خلاف مسير جهاني است، به نحوي كه تنها طي هشت سال اخير قيمت لبنيات 578 درصد گران شده و هنوز هم كارخانجات لبنياتي اصرار دارند از دامداران شير را كمتر از هزار و 440 تومان مصوب بخرند و گرانتر از هميشه بفروشند و خواهان افزايش تا 610 درصدي هستند.
مصرف لبنيات در ايران يكسوم استاندارد جهاني است، در حالي كه لبنيات يكي از مهمترين كالاهايي است كه بايد در سبد غذايي خانوار وجود داشته باشد زيرا در صورت عدم مصرف كافي آن انواع بيماريها در جامعه شيوع پيدا ميكند.
مجيد حاجيفرجي رئيس انستيتوي تحقيقات تغذيهاي و صنايع غذايي كشور چندي پيش گفته بود: روزانه بايد بين دو تا سه ليوان شير مصرف شود اما اين استاندارد در ايران رعايت نميشود.
هرچند قيمت شير مؤلفه مهمي در ميزان مصرف تلقي ميشود اما انتشار اخباري در خصوص كيفيت مواد لبني نيز در كاهش مصرف بيتأثير نبوده است. جنجال پالم در سال گذشته و انتشار اخباري مبني بر استفاده از وايتكس در شيرهاي توليدي در سالهاي قبل از آن، همگي در كاهش مصرف شير و ساير محصولات لبني مؤثر بوده است. برخي اخبار در خصوص استفاده از مواد نگهدارنده در شير، از سوي كارشناسان نگرانكننده توصيف شده است.
گفته ميشود علت كاهش خريد لبنيات، از يك سو به افزايش قيمت خريد شير از دامداران وگران تمام شدن محصولات لبني مربوط ميشود و از سوي ديگر با كاهش قدرت خريد مردم طي دو سال 90 و 91 مرتبط است، بنابراين دولت بايد براي افزايش مصرف لبنيات يارانه تخصيص دهد.
شير خشك و پالم ارزان شده، لبنيات همچنان گران ميشود
اما از آنجا كه شير خشك وارداتي و روغن پالم سهم زيادي در توليدات كارخانجات لبنيات ما دارد و قيمت جهاني آنها به شدت كاهش يافته، علي القاعده بايد با كاهش قيمت اين محصولات مواجه باشيم، با اين حال همچنان كارخانجات لبنياتي مسير خود را ميروند.
كارخانجات لبنيات در حالي كه تا چندي پيش گراني را افزايش قيمت شير خشك و روغن و... عنوان كرده بودند، اين روزها تمايلي به اخبار ارزان شدن شير و روغن در بازارهاي جهاني و كاهش آن به سطح شش سال گذشته ندارند و همچنان مصر بر فشار آوردن بر توليدكنندگاني شير هستند و حاضر به پرداخت قيمت مصوب هزار و 440 تومان نيستند.
قيمت تمام شده شير با ارز آزاد هم گران است
يك توليد كننده فعال شير ميگويد: قيمت شير در امريكا و اروپا ارزانتر از ايران است زيرا دولت يكي از معدود بخش هايي كه حمايت ميكند كشاورزي و دامداري است.
وي تأكيد ميكند: مصرف شير به نوعي پيشگيري است و حداقل وزارت بهداشت و سازمان مديريت بايد يكصدم بودجه تخصيص يافته به درمان، به پيشگيري تخصيص دهد.
وي با گلايه از كارخانجات لبنياتي كه همچنان به رقم ابلاغ قيمت مصوب 1440 تومان شير را با قيمتهاي ارزانتر ميخرند و حاضر به پرداخت قيمت مصوب نيستند، گفت: متأسفانه بايد شاهد افزايش مصرف شير خشك بيشتري در محصولات لبنياتي بود.
وي با اشاره به قدرت و نفوذ كارخانجات لبني بر رسانهها و دستگاههاي تصميم ساز تأكيد ميكند: متأسفانه كارخانجات لبنيات گراني محصولات لبني را بر گردن توليدكنندگان مياندازند، در حالي كه اين طور نيست، ادامه اين روند باعث جمعآوري بيشتر گاوداريها خواهد شد، آنچنان كه طي سالهاي گذشته گاوداريهاي خرد به طور كلي جمع شدند.
وي تأكيد كرد: به نظر ميرسد سياست دولت گاوداريهاي چند هزار رأسي مكانيزه است كه مسئولان وزارت جهاد كشاورزي هم بر آن تأكيد دارند، در حالي كه در كشورهايي مانند امريكا و اروپا گاوداريها بيشتر به شكل مرزعه خانوادگي اداره ميشوند و دولت نيز حمايتهاي ويژهاي از آنها ميكند.
قيمت لبنيات براي ايرانيها گرانتر از همه جهان!
در حالي كه فائو گزارش داده قيمتهاي جهاني محصولات لبني در ماه ژوئيه (10 تير الي 10 مرداد) سال 2015 در پي كاهش تقاضاي واردات شير از سوي چين، كشورهاي خاورميانه و شمال آفريقا و اتحاديه اروپا به شدت سقوط كرد و قيمت جهاني محصولات غذايي اساسي در ماه ژوئيه سال جاري ميلادي (10 تير الي 10 مرداد) به پايينترين سطح متوسط ماهانه (طي شش سال گذشته) از سپتامبر سال 2009 بدين سو رسيده است. گزارشات موجود منبعث از آمارهاي بانك مركزي نشان ميدهد ما شاهد افزايش قابل توجه قيمت محصولات لبني در هشت سال گذشته بودهايم.
بررسيها نشان ميدهد قيمت هر كيلوگرم ماست پاستوريزه بين تيرماه ١٣٨٦ تا تيرماه سال جاري، از ٧٩٦ تومان به 2 هزار و ٩٣٣ تومان رسيده است. با احتساب افزايش ١٠ درصدي قيمت لبنيات، قيمت هر كيلوگرم ماست پاستوريزه به 3 هزار و ٢٢٦ تومان ميرسد، يعني ظرف هشت سال، بيش از چهار برابر افزايش قيمت يا به طور دقيقتر 2/405 درصد افزايش قيمت ماست بوده است. در مورد پنير ٤٥٠ گرمي پاستوريزه نيز با اعمال افزايش ١٠ درصدي قيمت آن ٤٥٧ درصد افزايش يافته است. هرچند استاندارد شير تغيير كرده است و تا سال ١٣٩٠، معيار بانك مركزي شير استريليزه بود كه بعد از آن تاريخ به شير پاستوريزه تغيير كرد اما با اين اوصاف و افزايش ١٠ درصدي اخير، قيمت اين محصول ٤٠٥ درصد رشد داشته است، البته بيشترين افزايش قيمت در اين ميان به كره تعلق دارد زيرا از اواخر سال ١٣٩١، يارانه توليد و واردات آن به طور كلي از بين رفت. با اين اوصاف قيمت كره به ٢٦ هزار و ٤٠٠ تومان ميرسد كه نشان از افزايش ٥٧٨ درصدي قيمت اين محصول نسبت به هشت سال پيش دارد.
همچنين بررسي آماري بيانگر آن است كه قيمت شير و لبنيات در سال 91 حدود 6/28 درصد و روغنها حدود 1/32 درصد و همين مواد در سال 92 به ترتيب 44 درصد و 50 درصد افزايش يافته و در شش ماه اول سال 93 نيز شاخص كل مواد غذايي حدود 4/20 درصد افزايش داشته در حالي كه تورم كل بسيار كمتر از اينها بوده است.
افت 20 درصدي مواد غذايي در جهان و افزايش 6 درصدي در ايران؟!
بنا بر گزارش فائو، افت شديد بهاي محصولات لبني و روغنهاي گياهي موجب شد افزايش قيمت شكر، حبوبات و غلات در ماه گذشته ميلادي كمرنگ شود، حال آنكه شاخص قيمتهاي جهاني گوشت در اين ماه همچنان ثابت ماند.
به گزارش دفتر نمايندگي فائو در جمهوري اسلامي ايران، شاخص بهاي جهاني مواد غذايي فائو به طور متوسط در ماه ژوئيه به 4/164 واحد رسيد كه در مقايسه با ماه ژوئن (10 خرداد الي 10 تير) 1/0 درصد و مدت مشابه در سال قبل 4/19 درصد كاهش داشت.
شاخص وزن تجاري فائو در سطح بازارهاي بينالمللي پنج گروه اصلي كالايي شامل حبوبات و غلات، گوشت، محصولات لبني، روغنهاي گياهي و شكر را مورد بررسي قرار داده است.
بنا بر اين گزارش، در ماه ژوئيه كاهش تقاضاي واردات شير توسط چين، كشورهاي خاورميانه و شمال آفريقا و اتحاديه اروپا موجب شد شاخص بهاي محصولات لبني در مقايسه با ماه قبل به ميزان 2/7 درصد افت كرده و در نهايت فراواني، صادرات محصولات لبني را در بازارهاي جهاني به همراه داشت.
شاخص بهاي روغنهاي گياهي نيز در ماه ژوئيه به ميزان 5/5 درصد در مقايسه با ژوئن كاهش داشت و به پايينترين ميزان خود از ژوئيه سال 2009 بدين سو رسيد. اين سقوط در واقع در پي كاهش قيمت جهاني روغن پالم اتفاق افتاد كه به واسطه افزايش توليد و عرضه اين محصول در آسياي جنوب شرقي رخ داد، حال آنكه كند شدن آهنگ صادرات اين محصول توسط مالزي نيز بر اين جريان اثرگذار بوده است. از سوي ديگر افت بيشتر قيمت روغن درپي عرضه گسترده اين محصول براي صادرات توسط كشورهاي امريكاي جنوبي صورت گرفت، چراكه اين روند باعث شد چشم انداز عرضه جهاني اين محصول را براي سال 2016-2015 در حالت مثبت قرار گيرد.
بهاي حبوبات و غلات نيز در ماه ژوئن به ميزان 2/0 درصد رشد كرد اما همچنان 1/10 درصد پايينتر از قيمتهاي مشابه سال قبل در ماه ژوئيه بود. از سوي ديگر براي دومين ماه متوالي رشد قيمتهاي گندم و ذرت كه به نوبه خود در پي بهبود قابل ملاحظه وضعيت جوي در شمال آفريقا و اروپا رخ داد، باعث شد شاخص كل بهاي حبوبات وغلات با رشد مواجه شود، حال آنكه در اين ميان شاخص بهاي برنج با كاهش نسبي همراه بوده است.
به گزارش فائو، شاخص بهاي گوشت در ماه ژوئيه نيز در مقايسه با ماه قبل از آن (ژوئن) همچنان بدون تغيير ماند، به گونهاي كه در فرآيند محاسبه اين شاخص، رشد جهاني قيمت گوشت گاو به نوعي باعث كمرنگ شدن اثر كاهش قيمت گوشت گوسفند شد، در حالي كه قيمت گوشت مرغ همچنان ثابت ماند.
گفتني است شاخص بهاي شكر نيز در ماه ژوئيه به ميزان 5/2 درصد در مقايسه با ماه ژوئن سال 2015 به دليل شرايط نسبتاً ايدهآل برداشت در منطقه برزيل رشد داشت.
