موافقان و مخالفات توافق هستهاي با ايران در امريكا يك كمپين تمام عيار به راه انداختهاند. سه وزير اوباما پنجشنبه شب چهار ساعت تمام در كنگره امريكا از نتيجه مذاكرات با ايران دفاع كردند. باراك اوباما رئيسجمهور امريكا نيز همزمان، 30 تن از دمكراتها را به اتاق ويژه (Situation Room) كاخ سفيد برد و از آنها خواست از توافق هستهاي با ايران دفاع كنند، توافقي كه او و جان كري آن را «توافقي خوب» با ايران ارزيابي كردهاند. موازي با تلاشهاي اوباما و تيم همراهش، جمهوريخواهان و لابي گسترده صهيونيستي در امريكا، براي جلوگيري از نهايي شدن توافق هستهاي با ايران در كنگره بسيج شدهاند. شهر نيويورك روز پنجشنبه شاهد تظاهرات 10 هزار نفري مخالفان توافق با ايران بود.
كميته روابط خارجي سناي امريكا روز پنجشنبه شاهد نشست چالشي سناتورها و نمايندگان جمهوريخواه و سناي امريكا با سه وزير كليدي باراك اوباما در مذاكرات هستهاي با ايران بود؛ جان كري وزير خارجه، ارنست مونيز وزير انرژي و جك لو وزير خزانه داري؛ نشستي كه اعضاي كنگره در يك جلسه چهار ساعته پرسش و پاسخ، با لحني تند و استفاده از عباراتي مانند «گول خوردن از ايران» توافق هستهاي با ايران را به چالش كشيدند. سناتور باب كوركر، رئيسجمهوريخواه كميته، در آغاز جلسه جان كري را متهم كرد كه به شكلي تخصصي مسير را براي رسيدن ايران به سلاح هستهاي هموار كرده است. او خطاب به كري گفت: «بعد از توافق هستهاي ايران از انزوا خارج شده و اكنون كنگره در انزوا قرار دارد.» وي گفت: «نه تنها ايران برنامه هستهاي را ترك نميكند بلكه برنامه موشكهاي بالستيك ايران به قوت خود باقي ماند. ضمن اينكه تحريم تسليحات متعارف ايران در پنج سال لغو ميشود و اين باوركردني نيست.» كوركر دولت ايران را دولتي «ياغي» خواند كه با توافق وين و برداشتهشدن تحريمها، به ميلياردها دلار درآمد دست پيدا خواهد كرد. او خطاب به جان كري گفت: «ايران در اين توافق شما را سركيسه كرده است.»
«جان بينر» رئيس مجلس نمايندگان امريكا نيز خواستار دسترسي به اسناد محرمانه امضا شده ميان ايران و آژانس بينالمللي انرژي اتمي شد. اركو روبيو، سناتور تندروي جمهوريخواه و نامزد دور بعدي انتخابات رياست جمهوري امريكا نيز گفت كه اين توافق جهان را به جايي «ناامن تر» از قبل بدل ميكند.
رؤيا پردازي استمقامهاي ارشد دولت امريكا معتقدند كه تلاشها براي جلوگيري از توافق هستهاي ايران و 1+5 در امريكا، به نتيجه نخواهد رسيد و يك مقام بلند پايه دولت امريكا كه خواسته نامش فاش نشود، به هاآرتص گفته كه جلوگيري از نهايي شدن توافق همچون «دويدن سگ به دنبال يك خودرو» است، به خاطر همين كري در جلسه كميته روابط خارجي سنا، در مقايسه با منتقدان، از وضعيت بهتري برخوردار بود. وزير امورخارجه گفت كه توافق وين همان توافقي است كه امريكا به دنبال آن بود: « از روزي كه اين گفتوگوها آغاز شد ما به صراحت اعلام كرديم كه هيچ چيزي كمتر از توافق خوب را نخواهيم پذيرفت. ما به صراحت از همان ابتدا مشخص كرديم منظورمان چيست يعني توافقي كه همه چهار مسير دستيابي به بمب اتمي را مسدود كند يعني دو مسير از طريق اورانيوم و يك مسير فراوري پلوتونيوم و يك مسير مخفي. ما استانداردهاي خود را مشخص كرديم.» كري گفت كه كاخ سفيد معتقد است به اين استانداردها دست يافته است. كري در توضيح اينكه چرا معتقد است توافق به دست آمده در وين توافق خوبي است گفت كه در آغاز مذاكرات، ايران اورانيوم كافي براي توليد ۱۰ تا ۱۲ بمب اتمي را در اختيار داشت ولي به گفته او الان ايران بايد 98 درصد از ذخاير اورانيوم غني شده خودش، دو سوم از سانتريفيوژهاي نصب شده و قلب رآكتور آب سنگين خودش را كنار بگذارد: «ايران از توليد اورانيوم غني شده با خلوص بالا و پلوتونيوم قابل استفاده براي تسليحات هستهاي به مدت 15 سال بازداشته خواهد شد.» به گفته وزير خارجه اوباما، ايران مشمول جامعترين و گستردهترين اقدامات راستيآزمايي و شفافسازي خواهد شد كه تاكنون از طريق مذاكره حاصل شده است: « اگر ايران فريبكاري كند، ما به سرعت قادر خواهيم بود به اين مسئله پي ببريم و پاسخ متناسب بدهيم. بسياري از اين اقدامات نه براي 10 يا 15 يا 20 سال بلكه براي كل دوره زماني برنامه هستهاي ايران به قوت خود باقي خواهند ماند.» كري ميگويد: « اگر توافق اخير رد شود، ما بار ديگر به اين وضع بازخواهيم گشت و فقط يك تفاوت با گذشته نيز وجود خواهد داشت و آن اينكه، حمايت ديپلماتيكي كه در سالهاي اخير به صورت مستمر جمع كرده ايم، يك شبه محو خواهد شد. اجازه بدهيد تأكيد كنم گزينه جايگزين براي توافقي كه به آن دست يافته ايم، توافق بهتر نيست و توافقي نيست كه مستلزم تسليم كامل ايران باشد.» كري گفت: « اجازه بدهيد تأكيد كنم گزينه جايگزين براي توافقي كه به آن دست يافتهايم، آن گونه كه برخي تبليغات تلويزيوني به صورت غيرصادقانه ميگويند توافق بهتر نيست و توافقي رويايي نيست كه مستلزم تسليم كامل ايران باشد. بايد به صراحت و به زبان ساده بگويم كه اين تصور، روياپردازي است. همه سازمانهاي تشكيلات اطلاعاتي ما اين سخن را ميگويند و اين سخن را تأييد ميكنند.» وي تأكيد كرد: « چه بخواهيم و چه نخواهيم ايران در حال حاضر توانايي توليد سوخت هستهاي را دارد و نميتوانيم از طريق تحريم دانش ايران را از بين ببريم، نبايد از ياد برد تحريمها جلوي توسعه برنامه هستهاي ايران را نگرفت.»وزير امورخارجه امريكا تصريح كرد هيچكس (در دولت امريكا) هرگز درباره برچيدن كل برنامه هستهاي ايران سخن نگفته است... ما قصد داشتيم توان ايران را براي ساخت بمب اتمي از بين ببريم و به اين هدف دست يافتيم.» كري براي چندمين بار بحث گزينه نظامي عليه ايران را تلويحا پيش كشيد و گفت: «اگر ايران به تعهدات خودش عمل نكند، ما از مسئله مطلع خواهيم شد و به سرعت به اين مسئله پي خواهيم برد و قادر خواهيم بود پاسخ مناسب بدهيم به اين صورت كه تحريمها را بار ديگر اعمال كنيم و كار را ادامه بدهيم تا به بدترين گزينههايي برسيم كه در حال حاضر مطرح است. هيچ يك از اين گزينهها هرگز و در هيچ زماني از روي ميز كنار گذاشته نميشود.»
طرح مفصل براي مقابله با ايرانكري در بخش ديگري از سخنانش در كميته روابط خارجي سنا درباره دسترسي «هر موقع هر كجا از تأسيسات ايران» گفت: « ميخواهم به صراحت بگويم كه اين توافق هرگز به دنبال چه چيزهايي نبوده است. من در مقام مذاكره كننده اصلي امريكا بايد بگويم كه من هرگز عبارت «همه جا و همه وقت» را به كار نبردم و اين عبارت هرگز در بحثهاي ما با ايرانيها مطرح نبود.» او به دليل تأكيد نكردن امريكا روي اين مسئله اشاره كرده و گفت: « زيرا ميدانستيم اگر درگير همه مسائل ديگر شويم، هرگز نميتوانيم به هدفي دست پيدا كنيم كه عبارت بود از متوقف كردن برنامه هستهاي ايران.»
كري درباره دستيابي ايران به منابع مالي بيشتر براي پيشبرد اهداف منطقهاي خود مطرح گفت كه براي مقابله با ايران « طرح مفصلي تهيه كرده» تا از طريق آن، «چگونه ميتوان فعاليتهاي ديگر ايران را به عقب راند». او گفت: « ميتوانم اين طرح را در اختيار شما قرار بدهم.» به گفته كري، اين طرح درباره مقابله با تروريسم، نقش ايران در خشونتهاي فرقهاي در منطقه خاورميانه و مسائل ديگر است.
سند كري در شوراي روابط خارجيوزير خارجه امريكا ديروز هم در شوراي روابط خارجي امريكا جلسه سؤال و جواب برگزار كرد و گفت: ايرانيها ثابت كردند كه تحريمها نميتواند جلوي پيشرفت آنها را بگيرد. آنها مردمان تحصيلكرده و پيشرفتهاي هستند. وي گفت: در صورت پايبند نبودن تهران همه گزينهها براي اعمال تحريمها عليه ايران و گزينه نظامي عليه اين كشور در صورتي كه ملت ما آن را ضروري بداند، مطرح خواهد بود. با كشورهاي منطقه به ويژه كشورهاي شوراي همكاري براي مقابله با اقدامات ايران در منطقه همكاري خواهيم داشت. كري همچنين سندي مربوط به سال 2008 را قرائت كرد كه دولت جرج بوش در آن براي به رسميت شناختن برنامه صلح آميز هستهاي در ايران اعلام آمادگي كرده بود. وزير امور خارجه گفت: ايران برخلاف كره شمالي به سراغ بمب اتمي نرفت و از ان. پي. تي خارج نشد. او معتقد است كه بمباران فقط ميتواند دو تا سه سال در برنامه هستهاي ايران تأخير بيندازد. او گفت كه به تيم مذاكرهكننده ايران هم گفتم شعار مرگ بر امريكا كمكي نميكند. وي با اشاره به اينكه ديگر گزينه موجود بمباران تأسيسات هستهاي ايران است و اينكه «كاملاً روشن ميگويم كه ما اين گزينه را از روي ميز برنداشتهايم» اما به نقل از رئيسجمهور كشورش گفت: «جنگ بايد آخرين راهچاره باشد نه اولين.» رئيسجمهور امريكا نيز در گفت و گو با شبكه بيبيسي ، ابراز اميدواري كرد مسائل باقيمانده با ايران از طريق ديپلماتيك حل شود، اما گفت در صورت لزوم واشنگتن حاضر است به راهحلهاي نظامي متوسل شود.
اوباما: بودجه دفاعي شركاي ما در خليجفارس 10 برابر بودجه دفاعي ايران استبه گزارش بيبي سي، باراك اوباما، رئيسجمهور امريكا درباره نگراني كشورهاي عربي از توافق هستهاي با ايران، گفت: «در نشست كمپ ديويد كه ميزبان رهبران خليج فارس بوديم برايشان توضيح داديم كه نفعشان در اين است كه به تقويت نظامي خود مبادرت كنند تا بتوانند از خود و سرزمينهايشان دفاع كنند و اطمينان يابند كه اقدامات بيثباتسازي كه ممكن است ايران به آنها دست بزند به فرجام نميرسد. اما در نظر داشته باشيد كه مثلاً در مورد شركاي ما در خليج [فارس] جمع بودجه دفاعي آنها به ده برابر بودجه دفاعي ايران بالغ ميشود.»
