برآوردهاي مركز آمار حكايت از آن دارد كه تعداد شهرنشينان تهراني در پايان سال ۹۳ به بيش از 10ميليون نفر رسيد و در همين راستا و بر اساس نتايج يك پژوهش در پايتخت مشخص شد حدود ۵ هزار متكدي در اين شهر گدايي ميكنند كه به طور ميانگين روزانه ۳۰۰ تا ۴۰۰ هزار تومان درآمد دارند.
آمار و ارقام چنان در هم تنيدهاند كه نميتوان به راحتي به نتايج درستي رسيد. شايد دليل اصلي اين باشد كه مغز، توان پذيرش برخي ضرب و تقسيمها را ندارد. 5هزار گدا در بين 10 ميليون جمعيت، يعني به ازاي هر 2هزار نفر يك گدا وجود دارد، آن هم در پايتختي كه محل رفت و آمد اكثر مسافران و گردشگران است.
درآمدهاي 12 ميليونينتايج يك پژوهش ميداني در تهران نشان ميدهد در حال حاضر و طبق آخرين برآوردها، 5 هزار متكدي در اين شهر حضور دارند كه فقط 10 تا 15 درصد آنها واقعاً نيازمند هستند. اين گداها به طور ميانگين روزانه ۳۰۰ تا ۴۰۰ هزار تومان درآمد دارند. البته نكته قابلتأمل در اين پژوهش اين است كه برخي از اين گداها به شوكر مسلح هستند كه نشان ميدهد براي حفظ پولهايي كه در طول روز كسب ميكنند برنامههاي زيادي دارند!
هرچند در اين پژوهش آمده كه مسئولان و متوليان در تلاش هستند براي 15 درصد گدايي كه واقعاً نيازمند هستند، اشتغالزايي كنند اما نيامده كه با 85 درصد باقيمانده كه احساسات پاك و نوعدوستانه شهروندان را به بازي گرفته و درآمدي بيش از 12ميليون تومان در ماه دارند، چكار خواهند كرد.
به عقيده روانشناسان، با اينكه اكثر مردم ميدانند گداها، نيازمندان واقعي نيستند، سعي ميكنند از كنار آنها بيتفاوت بگذرند اما با اين وجود، هميشه با وجدانشان درگير خواهند بود و اين سؤال ذهنشان را مشغول ميكند كه «اگر اين شخص واقعاً نياز به كمك داشته باشد، آيا كار درستي كردم كه از كنار نيازمندي بيتفاوت گذشتم؟»
بار رواني و فشارهايي كه از ابتداي صبح و با ديدن متكديان و به خصوص كودكان نيازمند بر روح و روان شهروندان وارد ميشود، آنقدر زياد است كه روانشناسان معتقدند در طولاني مدت احساسات ناخوشايند ناخواستهاي را در افراد به وجود ميآورد. از بين بردن حس ترحم، بيتفاوتي به وضعيت معيشت هموطنان و همنوعان، دروغ پنداشتن هر نوع درخواست كمك از طرف شهروندان و در سطح بالاتر قسي القلب شدن از جمله اين تأثيرات است.
گدايي با شوكر و چاقومتأسفانه در پژوهشي كه حتماً نسخهاي از آن هم به دست مسئولان امر رسيده، مشخص شده برخي از اين متكديان پيش از اين داراي شغل بودهاند و به طمع درآمد بالاتر به تكديگري روي آوردهاند. البته تغيير شغلي كه بدون داشتن سرمايه، چنان درآمدي را به جيب اين افراد روانه كرده كه امكان ندارد تحت شديدترين فشارها هم اقدام به ترك آن كنند. به همين دليل به حساسترين بخش پژوهش ميرسيم كه بسيار هم قابلتوجه است. جايي كه ميگويد «گروهي از متكديان به سلاحهايي مانند شوكر و سلاح سرد مسلح هستند.» با اين تفاسير از اين پس اين افراد را ديگر نه به چشم نيازمند كه به چشم يك مهاجم و زورگير بايد ديد.
حال وقتي در خبرها ميخوانيم كه «در سال گذشته 5 هزار متكدي در سطح شهر تهران شناسايي شدهاند»، اين سؤال اذهان را مشغول ميكند كه چرا با آنها برخورد نميشود يا براي جمعآوري آنها كاري صورت نگرفته است؟
اين شناسايي تا حدي بوده كه مشخص كرده اكثريت جمعيت آنان غيرتهراني بوده و حدود 55 درصد آنها درآمدهاي بالايي دارند. همچنين بالغ بر 30 درصد از اين افراد به صورت شبكهاي و فاميلي فعاليت ميكنند.
