
از زماني كه وارد مطب ميشويد تا زماني كه نسخه به دست خارج ميشويد انگار عقربههاي ساعت از يكديگر فاصلهاي نگرفتهاند. اين نزديكي عقربههاي ساعت به يكديگر ربطي به توقف و انجماد زمان ندارد بلكه پزشك موردنظر به اندازه يك سؤال «خب مشكل چيه؟» براي شما وقت گذاشته است؛ سؤالي كه خيلي وقتها حوصله شنيدن جوابش را ندارد و پيش از پايان توضيحات شما، نسخه را به دستتان ميدهد و با نگاهش شما را به سمت در خروجي هدايت ميكند.
چهارمين همايش كشوري ارتقاي مديريت اطلاعات سلامت فرصت خوبي بود تا يك بار ديگر درباره استاندارد زمان معاينه پزشكان اطلاعرساني شود. محمدآقاجاني، معاون درمان وزير بهداشت در حاشيه اين همايش درباره اين زمان استاندارد گفت: استاندارد زمان ويزيت در مطبها در مصوبه ابلاغي تعرفههاي درماني سال 94 از سوي دولت اعلام شده كه براي پزشك عمومي 15 دقيقه، متخصص 20 دقيقه، فوقتخصص 25 دقيقه و روانپزشك 30 دقيقه است. اين در حالي است كه بنا به تأكيد شهلا ميرگلو بيات، عضو كميسيون بهداشت مجلس شوراي اسلامي، اين استاندارد در اغلب مطبهاي خصوصي و همچنين بيمارستانها و درمانگاههاي تأمين اجتماعي رعايت نميشود. اين عضو بهارستان با بيان اين مطلب در گفتوگو با «جوان»، حذف معاينه كلينيكي را ريشه گرايش افراطي به خدمات پاراكلينيكي و در نتيجه بالا رفتن هزينههاي درمان ميداند.
مجبوريم !
در برابر اين، معاون درمان وزارت بهداشت معتقد است در دانشگاههاي مناطق كمتر توسعهيافته كه پزشك و متخصص كافي ندارند نبايد صف انتظار ايجاد شود، بنابراين گاهي در مراكز دولتي و در بيمارستانهاي مناطق محروم براي دسترسي بهتر مردم، وزارت بهداشت ناگزير ميشود قدري از استاندارد زمان ويزيت عبور كند تا نوبتهاي طولاني رخ ندهد.
آقاجاني ابراز اميدواري كرد با راهاندازي 250 كلينيك ويژه و 6 هزار و 600 مطب در مجموعه بيمارستانها و دانشگاهها بخشي از كمبود نيروي تخصصي برطرف و به برقراري استانداردها كمك شود. معاون درمان وزير بهداشت در عين حال براي بيماراني كه احساس ميكنند به آنان بيتوجهي شده و پزشك به قدر كافي براي معاينه و تشخيص بيماري آنها وقت نگذاشته، حق شكايت را محفوظ دانست.
تشخيص و تجويز نابجا
بيتوجهي به استاندارد معاينه براي ويزيت تعداد بيشتري مريض و درآمد بيشتر چالشهايي را براي نظام سلامت در پي دارد. شهلا بيات عضو كميسيون بهداشت با اشاره به نقش رعايت زمان استاندارد معاينه و انجام معاينات باليني در تشخيص درست بيماريها به «جوان» ميگويد: متأسفانه در كشور ما عملاً معاينات كلينيكي حذف شده و پزشكان بلافاصله و بدون انجام معاينات به روشهاي پاراكلينيكي و آزمايشگاهي متوسل ميشوند كه اين مسئله خود منجر به تشخيص نادرست و تجويز نابجا و بيرويه داروها ميشود به طوري كه در اكثر مواقع بيماري كه وارد مطب پزشك ميشود با كيسهاي دارو و تعداد زيادي عكس و آزمايش بيرون ميآيد. وي چالشهايي همچون مقاومت دارويي به آنتيبيوتيكها را محصول رعايت نكردن زمان معاينه بيمارو تجويزهاي بيرويه ميداند و تصريح ميكند: وقتي بيماري به درستي معاينه نشده و بيمارياش به درستي تشخيص داده نشود، مريض دچار سردرگمي ميشود.
جريمه مالياتي پزشكاني كه زياد مريض ميبينند
به گفته اين عضو كميسيون بهداشت و درمان مجلس در ديگر كشورها پزشك طي مدت زمان مشخص ميتواند تعداد مشخصي بيمار را ويزيت كند و درآمد معيني داشته باشد. در صورتي كه اگر طي همين ساعت مشخص تعداد بيشتري مريض را ويزيت كند و درآمد بيشتري كسب نمايد جريمه ميشود و با ابزار ماليات جلوي تخلفات و درآمدزايي پزشكان را از طريق اخذ ويزيت بيش از حد از بيمار ميگيرند. اين در حالي است كه در كشور ما با فرار مالياتي گسترده پزشكان مواجهيم.
بنا به تأكيد بيات از سوي ديگر با ابلاغ تعرفههاي جديد قيمت خدمات پاراكلينيكي 5/1 تا 2 برابر افزايش يافته است و با نهادينه شدن تشخيص بر اساس اين خدمات و حذف معاينات كلينيكي و با عنايت به افزايش 14 درصدي دستمزدها در سال جديد، مردم و بيماران به شدت تحت فشار قرار ميگيرند. وي راهكار جلوگيري از چنين روندي را برقراري زيرساختهاي الكترونيك و ثبت شرح حال و دادههاي بيمار از جمله عكس و آزمايش در پرونده الكترونيكي ميداند و ميافزايد: با اين روش دانشگاههاي علوم پزشكي ميتوانند بر روند تجويز، تشخيص و درمان نظارت داشته باشند.