با رونمايي موشك كروز زميني «سومار» و تحويل آن به نيروي هوافضاي سپاه تحول جديدي در عرصه توانمنديهاي موشكي كشور به وجود آمد كه سلاحي برنده را در اختيار توان آفندي و پدافندي موشكي ايران قرار ميدهد.
تا پيش از اين عمده توانايي نيروهاي استراتژيك جمهوري اسلامي ايران مبتني بر موشكهاي بالستيك براي هدف قرار دادن اهداف نظامي بود و البته تا كنون نيز پيشرفتهاي فراواني در اين عرصه به وقوع پيوسته است. نيروهاي موشكي ايران كار را از مونتاژ موشكهاي اسكاد آغاز كردند و به رغم تحريمهاي بينالمللي و فشارهاي فراوان كشورهاي غربي به خصوص امريكا براي جلوگيري از هرگونه ورود فناوريهاي موشكي توانستند برد و دقت موشكهاي بالستيك ايران را به طرز قابلتوجهي ارتقا دهند.
موشكهاي سوخت جامد سجيل با برد بيش از 2هزار كيلومتر تهديدي جدي براي هر قدرت نظامي است كه ايران را مورد تهاجم قرار دهد. ديروز در كنار رونمايي از موشك سومار، موشكهاي بالستيك قدر و قيام كه ويژگيهايي منحصر به فرد در حوزه برد و دقت سلاح در اختيار دارند، نيز به صورت انبوه در اختيار نيروي هوافضاي سپاه پاسداران انقلاب اسلامي قرار گرفت.
با اين حال به نظر ميرسد اهميت ورود يك موشك كروز براي هدف قرار دادن اهداف زميني در سازمان رزمي سپاه پاسداران انقلاب اسلامي نشان دهنده يك تحول عميق در ساختار هجومي توان نظامي ايران است.
برادران ناتني موشكهاي بالستيكعمر موشكهاي كروز قديميتر از برادران بالستيك خود است و اولين قدرت به كار گيرنده هر دو سيستم به زمان جنگ جهاني دوم باز ميگردد؛ زماني كه آلمان نازي تلاش ميكرد با موشك V- 1 لندن را با خاك يكسان كند. اين موشكها با حركت در ارتفاع پايين تلاش ميكردند تا از سيستم راداري انگليسيها بگريزند.
به دليل آنكه اصليترين مشخصه پروازي اين نوع موشكها حركت در ارتفاع بسيار نزديك به سطح زمين در فاز پيمايشي(كروز) است و بخش بسيار زيادي از زمان پرواز آنها را شامل ميشود، از اين رو اين موشكها به نام كروز شناخته شدند.
اغلب موشكهاي كروز ساخته شده داراي سرعتهاي مادون صوت هستند اما برخي نمونههاي جديد در فاز نهايي پرواز به سرعتهاي مافوق رسيده و برخي نيز از ابتداي پرواز سريع حركت ميكنند. موشكهاي كروز از هواپيما، پرتابگرهاي زميني، كشتيها و زيردرياييها شليك ميشوند و انواع مختلف آنها براي حمله به رادارها، كشتيها و اهداف زميني توسعه يافتهاند.
در طول جنگ سرد موشكهاي كروز راهبردي به منظور حمله به مراكز اتمي با كلاهكهاي هستهاي توسعه يافتند، اما پس از پايان جنگ و كاهش خطر اتمي اين موشك با كلاهكهاي غيراتمي تجهيز شدند. موشكهاي كروزي كه امروزه تشكيل دهنده بدنه اصلي كروزهاي دوربرد امريكا هستند، در دهه 80 توسعه يافتند.
موشك هواپرتاب كلكم و نمونه پرتاب از سطح و زيرسطح آن يعني تاماهاوك به دليل استفاده گسترده از آن در جنگهاي چند سال اخير به شدت معروف شدند.
از رعد تا نوردر ايران نيز موشكهاي كروز عمدتاً به عنوان وسيلهاي براي هدف قرار دادن كشتيها و شناورهاي آبي مورد استفاده قرار گرفتند. پس از ساخت موشكهاي كروز دريايي كوثر، ظفر، نصر، نور، قادر، صاعقه و رعد كه بردهاي 25 تا بيش از 300 كيلومتر دارند، اين اولين بار است كه از موشكي در رسته موشكهاي دوربرد براي هدف قرار دادن اهداف زميني رونمايي ميشود و اين مسئله ميتواند به عنوان يك ابزار راهبردي در اختيار نيروهاي مسلح ايران قرار بگيرند.
نيروي محركه موشكهاي كوثر، ظفر، نصر و صاعقه از نوع راكتي است كه با استفاده از سوخت جامد نيروي خود را تأمين ميكند و پيشران نور و قادر و رعد از نوع جت است. موشك رعد را ميتوان اولين طراحي بومي براي موشكهاي كروز با موتور جت دانست كه در ايران بر پايه توان داخلي توليد شده است.
استفاده از موتورهاي جت ميتواند توان بالايي در برد و همچنين وزن موشك در اختيار نيروهاي استفادهكننده قرار دهد، چرا كه موتورهاي جت با مصرف سوخت كمتر ميتواند برد مناسبي را براي موشك مورد استفاده تعيين كنند و موشك سومار را نيز ميتوان نمونه بهبوديافته موشكهاي قبلي ايران عنوان كرد.
700 كيلومتر برد نهايي است؟سردار احمد دهقان وزير دفاع و پشتيباني نيروهاي مسلح در مراسم رونمايي از موشك سومار با اشاره به همين ويژگيها است كه ميگويد: اين موشكها توانايي انهدام طيف متنوعي از اهداف را دارد و با توجه به قابليتهاي تاكتيك پذيري بالا، ماندگاري طولاني در صحنه نبرد و رادارگريزي ميتواند در هر شرايطي اهداف مورد نظر را منهدم كند و بدون ترديد اين دستاوردهاي مهم كه ناشي از رويكرد تحقيق، نوآوري، توسعه و توليد بر مبناي نياز نيروهاي مسلح صورت گرفته است ضمن توانمندسازي نيروهاي مسلح، گام مؤثري براي افزايش قدرت دفاعي و بازدارندگي مؤثر محسوب ميشود. موشك كروز سومار پيش از اين يك بار در نمايشگاه دستاوردهاي نيروي هوافضاي سپاه پاسداران انقلاب اسلامي كه مورد بازديد رهبر معظم انقلاب نيز قرار گرفت به نمايش درآمده بود.
در آن زمان اين موشك كروز با نام امام علي(ع) به نمايش درآمد و به نظر ميرسد نام آن تغيير كند. در همان زمان و بنا به اخباري كه در خبرگزاريها درباره برد اين موشك منتشر شد، 700 كيلومتر برد نهايي اين موشك است. در صورتي كه برد نهايي اين موشك مطابق اخبار فوق باشد، ميتوان انتظار داشت كه موشك فوق بتواند به تدريج نقش جدي در هدف قرار دادن اهداف زميني با دقت بالا به جاي موشكهاي بالستيك همچون شهاب 2 ايفا كند.
تيغهاي آبديده ايران در انتظار دشمناناين در حالي است كه وزير دفاع و پشتيباني نيروهاي مسلح از وارد شدن نسل جديدي از موشكهاي كروز با دقت بالاتر خبر ميدهد. اگر اين پيشرفت مهم را در كنار آزمايش سلاح راهبردي سپاه قرار دهيم كه توانايي شليك از زير آب را داشت، بايد دشمنان ايران به فكر سرمايهگذاري گسترده براي مقابله با اين تهديد ايران باشند. تيغهاي ايراني به نظر آبديدهتر خواهند شد.
موشكهاي بالستيك قابل مذاكره نيستندپيام مشترك سپاه و وزارت دفاع به دوستان و دشمنان اين است كه تحريمها هيچ تأثيري در روند برنامههاي دفاعي ايران ندارد.
سردار اميرعلي حاجيزاده، فرمانده نيروي هوافضاي سپاه در مراسم رونمايي از موشك كروز سومار و تحويل انبوه موشكهاي بالستيك قدر و قيام به سپاه كه با حضور وزير دفاع برگزار شد، گفت: به طور طبيعي طي سال چندين نوبت تحويلگيري موشكها از وزارت دفاع به صورت عمده انجام ميپذيرد اما آنچه در شرايط امروز نيازمند تأكيد است، پيام مشترك وزارت دفاع و پشتيباني نيروهاي مسلح و سپاه پاسداران انقلاب اسلامي به دوستان و دشمنان است. وي افزود: پيام اقدام امروز آن است كه انبوه محصولاتي كه براي به كارگيري در راستاي اهداف دفاعي كشور دريافت كرديم در سايه تحريمهايي به ثمر رسيده است كه دشمنان آن را تحريمهاي سخت و گزنده توصيف ميكردند. فرمانده نيروي هوافضاي سپاه تأكيد كرد: تحريمها هيچ تأثيري در روند برنامههاي دفاعي ايران ندارد. حاجيزاده با اشاره به اينكه خوداتكايي و اعتماد به نفس عرصهصنعت دفاعي الگوي خوبي براي ناكارآمدسازي تحريمها در سايه عرصههاست، تصريح كرد: ملت، دولت و نيروهاي مسلح جمهوري اسلامي ايران به صورت يكپارچه بر اين اعتقاد هستند كه توانمنديهاي دفاعي خود به ويژه موشكهاي بالستيك هيچگاه قابل مذاكره نخواهد بود. اين پيامي است كه قدرتهاي زورگو و زيادهخواه بايد آن را درك كنند.
