هرچند شهرها آلودگي و آلايندگي توليد ميكنند و هزينههاي بسياري براي جمعآوري زبالههاي شهري و صنعتي صرف ميشود ولي با توسعه و پيشرفت تكنولوژي، زبالههاي توليدي كه از آنها به عنوان زباله كثيف نامبرده ميشود ديگر آلودهكننده محيط زيستشهري به شمار نميآيند به شرط آنكه علاوه بر اجراي طرح تفكيك از مبدأ، طرح مديريت پسماند نيز به شكل صحيح و منظم به اجرا درآيد. در اين ميان پايتخت 10 ميليوني با توليد روزانه 7تا8 هزار تن انواع زبالهتر و خشك گامهاي بلند براي جلوگيري از تخريب زيست شهري برداشته است هرچند بسيار دير ولي احداث اولين كارخانه توليد انرژي از زباله در حال اتمام است و در آستانه بهرهبرداري قرار دارد تا علاوه بر حفظ محيطزيست، انرژي الكتريكي حاصله نيز به چرخه مصرف بازگردد؛ گامي كه ميتواند در شرايط كنوني كه با كمبود آب براي توليد انرژي الكتريكي مواجه هستيم كشور را به سوي توسعه پايدار سوق دهد.
در اين زمينه مجتبي عبداللهي در خصوص افتتاح اولين نيروگاه زبالهسوز كشور افزود: هر كارخانه نزديك به 1200 تا 1500 ميليارد تومان هزينه دارد اما با تأسيس دو كارخانه ديگر ميتوانيم كل پسماندهاي تهران را به برق تبديل كنيم.
به گفته وي هفته آينده اولين كارخانه زبالهسوز كشور با حضور شهردار تهران افتتاح خواهد شد كه شايد بلافاصله كارخانه جديد زباله سوزي در كنار اين كارخانه كلنگ زني شود.
معاون شهردار تهران با بيان اينكه بخش خصوصي سهامدار 40 درصد از اين كارخانه است، اظهار كرد: تا پنج سال اوليه بخش خصوصي بهره برداري خواهد كرد، اما پس از آن كارخانه متعلق به شهرداري خواهد بود، درحالي كه عمر مفيد كارخانه 40 تا50 سال با قابليت بازسازي است كه اين نشاندهنده سودآوري كارخانه زبالهسوزي است. وي با تأكيد بر اينكه مشكل اصلي شهرداري تهران در خصوص پسماند بيمارستاني با مراكز درمان سرپايي است، گفت: روزانه 80 تا 90 تن زباله از بيمارستانهاي وزارت بهداشت جمعآوري ميكنيم و در كنار آن وزارت بهداشت نيز كنترل خوبي دارد ولي اين اقدامات نياز به كار مشترك چندجانبه دارد.
وي در رابطه با ويژگيهاي مثبت روش دفع زبالهسوزي بيان كرد: كاهش سريع حجم زباله، كاهش هزينههاي دفع، از بين بردن خطر آلودگي آبها، كاهش بو، كاهش گازهاي گلخانهاي و از بين رفتن زيستگاههاي حيوانات موذي از بين بردن ضايعات خطرناك و كاهش اثرات مخرب زيستمحيطي از جمله ويژگيهاي مثبت اين روش براي دفع زباله است. همچنين بازيافت فلزات و توليد انرژي به صورت برق كار اصلي زبالهسوز است.
وي در ادامه با اشاره به سه روش زبالهسوزي و فرايندهاي آن عنوان كرد: سوختن، گازسوزي و توليد برق در اين كارخانه باعث توليد سه مگاوات برق در هر روز ميشود كه اين ميزان برق با سوزاندن 200 تن زباله و توليد 7 هزار و 600 تن كيلوژول انرژي حرارتي همراه است، البته توانايي توليد بيش از 200 تن براي اين كارخانه پيشبيني شده است.
عبداللهي با بيان اينكه روزانه 800 تا 1200 درجه سانتيگراد دما در اين كارخانه توليد ميشود، گفت: براي اينكه برق را به مدار اصلي انتقال دهيم، 3 هزار و 700 متر تيرگذاري و كابل ايجاد كرديم تا به مدار اصلي واقع در جاده قديم قم برسانيم.
معاون خدمات شهري و محيط زيست شهرداري تهران با بيان اينكه اولين كارخانه زبالهسوز در كشور با مشاركت چين ساخته شده است، گفت: اين كارخانه داراي استاندارد روز دنياست در حالي كه در كشور ما بر اساس مصوبه مجلس اجازه احداث كارخانه در مركز شهر را به شهرداريها نميدهند در حالي كه در ساير كشورها چنين نيست.
هزينه 400 ميليارد توماني جمعآوري زباله در تهران
رحمت الله حافظي با بيان اينكه روزانه يك ميليارد و 300 ميليون تومان هزينه جمعآوري زبالههاي شهر تهران ميشود، گفت: با اين وجود ميبينيم كنار كوچهها يا مخازن زباله همچنان كيسههاي زباله وجود دارد و افرادي نيز شبانهروز در اين مخازن زباله در حال كاوش هستند.
وي ادامه داد: حتماً در زبالهها كه طلاي كثيف ناميده ميشود، چيزهاي باارزشي وجود دارد كه اينگونه افرادي در حال جستوجو در داخل سطلهاي زباله هستند. اينگونه جداسازي زباله هم براي فردي كه در حال جمعآوري زباله است، تهديد است هم سبب خلق مناظر ناخوشايندي در سطح شهر ميشود و هميشه آلودگي زباله را در شهر شاهديم. به گفته رئيس كميسيون سلامت شوراي شهر تهران بايد از روشهاي سنتي تفكيك زباله به سمت روشهاي علمي و روزآمد برويم و اين نكته را هم نبايد فراموش كنيم كه با برونسپاري جمعآوري زباله 400 ميليارد تومان در سال هم از هزينههاي شهرداري كاسته ميشود.
كاهش هزينههاي جمعآوري با كاهش توليد زباله
هرچند شهروندان پايتخت بخشي از عوارض پسماندهاي شهري را ميپردازند اما معاون خدمات شهري شهرداري تهران مدعي است كه شهروندان بخش ناچيزي از هزينههاي جمعآوري و حمل زباله شهري را ميپردازند و اين امر هزينههاي بسياري بر شهر تحميل ميكند.
آنچه لازم است بدان عمل شود آن است كه شهروندان ميتوانند با كاهش توليد زباله و همچنين كمك به مشاركت در تفكيك زباله از مبدأ شرايط را به گونهاي فراهم آورند تا از هزينه جمعآوري و حمل زبالههاي شهري كاسته شود و مديريت شهري بتواند ضمن خدمترساني بهتر به شهروندان در جمعآوري زبالههاي شهري به بحث نظافت مخازن شهري و پاكيزگي شهري بپردازد و با صرفهجويي در هزينه جمعآوري و حمل بتواند هزينه بر جا مانده را در ساير بخشهاي خدماتي ضروري صرف كند. به واقع اين اقدام زماني روي خواهد داد كه شهروندان با آموزش، احساس نياز و تعلق به شهر را در خود تقويت كرده و سهم خود را در نظافت و پاكيزگي به صورت عملي نشان دهند.
آموزش تفكيك پسماند در مراكز اداري وتجاري
همچنين معاون امور شهري شهرداري منطقه 5 در خصوص طرح تفكيك از مبدأ گفت: در راستاي اجراي طرح «آسمان آبي، زمين پاك» شهروندان غرب تهران با شيوههاي تفكيك پسماند خشك آشنا شدند.
رضا مددي، معاون امورشهري و محيط زيست منطقه، ضمن اعلام اين خبر بيان داشت: تفكيك پسماند از مبدأ يكي از شيوههاي مؤثر براي پيشگيري از آلودگي زمين و محيط زيست است.
وي افزود: با توجه به اهميت تفكيك پسماند در تحقق استانداردهاي زيست محيطي شهري فرهنگسازي و ترغيب شهروندان براي مشاركت در اين موضوع مهم در دستور كار قرار گرفت.
مددي با اشاره به اجراي طرح پايلوت آموزش بازيافت در ناحيه 5 اين منطقه گفت: دراين طرح مراكز آموزشي وتجاري غرب تهران تحت آموزش قرارگرفتند.
به گفته وي آموزشگران بازيافت با مراجعه به مراكز اداري و تجاري ضمن آموزش و ارائه اطلاعات مناسب، همچنين مخازن ويژه پسماند خشك همراه با تقويم جمعآوري و بروشور به شهروندان توزيع ميكنند.
