وجود 300 سايت همسريابي غير مجاز بيانگر يك چالش جدي در حوزه ازدواج جوانان است؛اينكه يافتن گزينه مناسب براي تشكيل زندگي مشترك در شرايط كنوني جامعه ديگر كار سادهاي نيست و جوانان در اين مسير به كمك نياز دارند. حالا به گفته دبير كارگروه پيشنويس سند ملي ازدواج قرار است فلوچارت همسانگزيني به كمك جوانان بيايد و به زودي بساط سايتهاي همسريابي برچيده شود.
در جامعه امروز ديگر ازدواج مانند روزگاران گذشته نيست و نگاه افراد و خانوادهها به اين بخش از زندگي نيز مانند ديگر بخشها تغيير كرده است. به بيان ديگر جامعه ايران به عنوان كشوري در حال توسعه در بسياري از بخشها به ويژه در بخشهاي فرهنگي و اجتماعي ميان سنت و مدرنيته معطل و سرگردان مانده است.
ازدواج و به خصوص يافتن گزينه مناسب براي اين نياز انساني و فريضه الهي هم يكي از مهمترين مسائلي است كه ديگر نه تابع قوانين جامعه سنتي ايراني است و نه آنچنان در مدرنيته غرق شده كه در برابر شيوههاي جديد سر فرود آورد و شايد تجربه ناخوشايند روشهاي جديد همسريابي همچون سايتها يا آشناييهاي خياباني و آشنايي در فضاي مجازي موجب شده جوانان جامعه امروز حتي آنهايي كه شرايط اوليه ازدواج همچون شغل و درآمد دارند، براي يافتن همراه و همسفر زندگيشان به مشكل جدي بر بخورند. شايد به همين دليل است كه دكتر محمود گلزاري، معاون ساماندهي امور جوانان وزارت ورزش و جوانان ازدواج را امري حاكميتي ميداند و حالا هم در سند ملي ازدواج راهكارهايي براي يافتن نيمهگمشده جوانان در نظر گرفته شده است.
فلوچارت همسرگزيني گام به گام تا خانه بخت به گفته محمدرضا كمن در طرح همسانگزيني فرد طبق فلوچارت تعريف شده بايد از ابتدا تا انتها چندين نوبت با مشاوره حضوري راهنمايي شود. وي طرح همسانگزيني را بخشي از اجراي طرح بزرگ سند ملي مشاوره و ازدواج دانست و افزود: اين كار با بهرهگيري از 15 سال تجربه طي مدت سه ماه نهايي شده و مورد استقبال جامعهشناسان و كارشناسان قرار گرفته است.
دبير كارگروه پيشنويس سند ملي ازدواج درباره مراحل اين طرح گفت:در فلوچارت طرح همسانگزيني فرد ثبتنام ميكند و بعد از طي آزمون سلامت در صورت تأييد، بايد در مرحله بعد بسته آموزشي يك را بررسي و وارد آزمون مرحله اول شود. در اين بسته آموزشي مباحثي از قبيل وضعيت كنوني خانوادهها، علل گسستگي و آشفتگي، اهميت انتخاب مناسب، اهداف ازدواج و اهميت آزمون و مشاوره گنجانده شده است.
بنا به تأكيد كمن در اين آزمونها به خوبي تناسب شخصيت افراد با يكديگر، اعتقادات ديني و. . . مشخص ميشود تا فرد مناسب طرفين انتخاب شود. در مرحله بعدي محاسبات هوشمند همسانگزيني انجام ميشود و فرد مناسب پيدا ميشود. سپس قبل از معرفي به خانواده فرد بسته آموزشي دو را ميگذراند و پس از آن آزمون دوم بايد انجام شود. در بسته آموزشي دوم نيز مباحثي از قبيل مدت و مراحل آشنايي تا عقد، آسيبشناسي انتخاب، تصميم
احساسي – عاقلانه گنجانده شده است.
در مرحله معرفي به خانوادهها توسط واسط نيز ارجاع به مشاور و بسته آموزشي سوم در نظر گرفته شده است. به گفته دبير كارگروه پيشنويس سند ملي ازدواج، در بسته آموزشي سوم در خصوص روشهاي شناخت، بايدها و نبايدها در گفتوگو، بايدها و نبايدها در تحقيق و محقق و اشتباهات رايج فرايند آشنايي آورده شده است. در اين مرحله در صورت رد توسط خانواده يا مشاور، فرد جهت بررسي بيشتر براي سلامت و آمادگي به مشاور ارجاع داده ميشود ولي در صورت تأييد خانواده و مشاور براي عقد وارد بسته آموزشي چهارم و گذران آموزشهاي دوران عقد ميشوند.
مراحل پس از عقد بنا به تأكيد كمن در اين طرح حتي بعد از عقد نيز جوانان به حال خود رها نميشوند و شش ماه پس از عقد نيز پيگيريهاي لازم در اين خصوص انجام ميشود و نوبت به آزمون شماره سوم ميرسد كه در صورت مشكل متقاضي بايد بسته آموزشي پنجم را كه شامل آموزشهاي استحكام خانواده است، بگذراند و در صورت بروز مشكل به مشاور متخصص ارجاع داده ميشود و در كنار آن نيز بايد بسته آموزشي پنجم را بگذراند.
وي افزود: مرحله بعدي نيز پيگيري 12 ماه پس از عقد و آزمون چهارم است كه در اين مرحله در صورت وجود مشكل، افراد به مشاور متخصص براي زوج درماني ارجاع داده ميشوند و در صورت عدم مشكل وارد زندگي موفق و پايدار خواهند شد.
استفاده از تجارب سنتي براي تضمين موفقيت بيش از 11 ميليون جوان دمبخت يا به عبارت درستتر بيش از 11 ميليون جواني كه رفتهرفته بهار ازدواجشان رو به پاييز ميرود و فرصت زندگي مشترك و حتي فرزند داشتن را از دست ميدهند، حقيقتي است كه نياز جامعه به راهكارهايي جدي براي كمك به جوانان براي يافتن نيمهگمشدهشان را آشكار ميسازد.
شايد حالا كمتر سناريوهاي قديمي انتخاب همسر با كمك مادر، خواهر، خاله، عمه و همسايهها جوابگو باشد؛ سناريوهايي كه سالهاي سال كارايي داشت اما امروز نياز به بازبيني دارد. بديهي است طرحهاي جديد سند ملي ازدواج هم در صورتي ميتواند در جامعه جا باز كند كه خود را با سنتها و فرهنگ عمومي مردم كشورمان هماهنگ كند و بر اساس تجارب خوب گذشته تدوين شده باشد. نبايد فراموش كرد كه به هيچ عنوان نميتوان با روشهاي آزمون و خطا به حوزه ازدواج وارد شد و اشتباه يا حساب شده نبودن چنين طرحهايي ميتواند جامعه را با چالشي جدي مواجه كند.