امريكا خواهان افزايش قيمت نفت است و اعضاي اوپك مخالف آن!
وضعيت بازار نفت حال خوشي ندارد؛ پس از شكست پيشبينيهاي كارشناسان درباره افزايش قيمت نفت در ماهها و هفتههاي گذشته، بهاي طلاي سياه به قيمت «دو رقمي» رسيد تا نگرانيها در ميان كشورهاي نفتخيز تشديد شود. كشورهاي عضو اوپك به تشكيل جلسه اضطراري براي بررسي بازار نفت رضايت نميدهند و برگزاري چنين جلساتي كه در اين شرايط «رايج» است با بيرغبتي اعضاي اوپك مواجه شده است. اين در حالي است كه كاهش قيمت نفت و سقوط به زير 100 دلار، بودجه هفت عضو از 12 عضو اوپك را با چالش مواجه كرده است و آنها را به سوي كسري بودجه سوق داده است.
در ميان كشورهاي عضو اوپك سه كشور ايران، نيجريه و عراق براي پوشش مصارف بودجه خود نياز به قيمتهاي بالاتر از شرايط كنوني دارند، در شرايطي كه قيمت كنوني فروش نفت توانسته بودجه پنج كشور مهم اوپك شامل عربستان سعودي، امارات، قطر، كويت و آنگولا را پوشش دهد. با كاهش قيمت نفت به زير 100 دلار كه به نوعي خط قرمز اوپك محسوب ميشود، گويا اعضاي اين سازمان به وضعيت فعلي راضياند چراكه بيشترين ضرركننده در افزايش قيمت نفت هستند. نگاهي به بازارهاي نفت به خوبي نشان ميدهد مهمترين عامل در كاهش قيمت نفت، سبقت عرضه بر تقاضاست كه در اين ميان، امريكا با افزايش توليد شيل نفت، بازار خراب كن اوپك و قيمتها شده است.
اين در حالي است كه برخي منابع معتقدند اين افزايش عرضه كه منجر به كاهش قيمت نفت شده است باعث غير اقتصادي شدن توليد شيل نفتها شده و در نهايت به ضرر امريكاست. از سوي ديگر برخي منابع نيز بر اين باروند كه عمر شيل نفت امريكا نهايت تا سال 2020 و موقتي است. امريكا علاقه چنداني به پايين نگاه داشتن قيمت نفت ندارد و منتظر نشسته است تا اوپك با كاهش توليد خود، قيمت نفت را بالا ببرد اما همچنان سهم امريكا با قيمت بالا حفظ شود.
به بيان ساده تر، امريكا هم قيمت بالاي نفت را ميخواهد و هم سهم بيشتر بازار كه به نظر نميرسد با ديدگاههاي اوپك به «سازش» برسند مگر آنكه بر حسب روال گذشته يكي از اعضاي اين سازمان بخواهد به اوپك خيانت كند. كويت، ايران، عربستان و امارات متفقالقول از عدم برگزاري نشست اضطراري ميگويند كه نشاندهنده رضايت آنها از كاهش قيمت نفت براي كاستن از قدرت امريكا در بازار نفت است.
بيژن نامدار زنگنه، وزير نفت ايران هفته گذشته اعلام كرد كه ايران از سطح فعلي قيمتها راضي است و برگزاري نشست اوپك را ضروري نميداند. وزير نفت كويت هم تشكيل نشست اضطراري اوپك را براي بررسي روند كاهشي اخير قيمتهاي جهاني نفت خام در بازارهاي جهاني، غيرضروري خواند. علي العمير تأكيد كرد كه سقوط قيمت نفت در بازارهاي جهاني در دستور كار جلسه وزيران نفت شوراي همكاري خليج فارس نيز نبوده است؛ كاهش كنوني قيمتها اتفاقي بنيادي نيست و افزايش توليد به ويژه از سوي امريكا دليل اصلي آن است.
عليالنعيمي مرد كهنهكار نفت عربستان نيزگفت: افزايش و كاهش قيمتها طبيعي است و لزومي در برگزاري نشست اضطراري ديده نميشود. مدير امور بينالملل شركت ملي نفت ايران با تأكيد بر اينكه قيمت واقعي هر بشكه نفت قطعاً زير 100 دلار است، تصريح كرد: در شرايط فعلي با بازگشت بهاي نفت به زير 100 دلار به نظر قيمت طلاي سياه به قيمت واقعي خود نزديك ميشود.
سيد محسن قمصري در پاسخ به اين سؤال كه وزيران نفت كشورهاي عضو اوپك همواره بهاي واقعي نفت را بشكهاي بيش از 100 دلار عنوان ميكنند، اظهار داشت: وزيران نفت كشورهاي توليدكننده همواره از بهاي نفت 100 دلاري ابراز رضايت ميكنند اما قيمت واقعي نفت زير 100 دلار است.
وي با تأكيد بر اينكه اگر بورس بازان بازار نفت را رها كنند قطعاً قيمت نفت بازهم كاهش مييابد، تبيين كرد: اگر صرفاً شاهد عرضه و تقاضا در بازار نفت باشيم بهاي نفت در بازار جهاني كاهش مييابد.
نگاهي به بازارهاي نفت طي دو ماه گذشته نشان ميدهد بهاي هر بشكه نفت با كاهشي 15 دلاري مواجه شده است در حالي كه با توجه به ناآراميهايي عراق انتظار ميرفت قيمت نفت با خيز قيمت همراه شود اما نه تنها اين اتفاق رخ نداد بلكه قيمتها نيز با كاهش همراه شد، كاهشي كه به ضرر امريكاست و بازي غرب را خنثي ميكند. شايد به اين دليل باشد كه همه نگاهها به عوامل ژئوپلتيكي است؛ عاملي كه يكي از عوامل سهگانه در افزايش قيمت نفت است و شامل بحرانهاي سياسي در مناطق نفتخيز است، مانند حمله امريكا به مواضع داعش در عراق و سوريه و تشديد بينظمي در خاورميانه، قلب انرژي جهان!
امريكا طي چند دهه گذشته جنگهاي بسياري را براي رسيدن به اهداف نفتي خود آغاز كرده و در بيشتر موارد توانسته است آنها را محقق كند و قطعاً اگر نتواند در زمينه عرضه و تقاضا زمينه را براي افزايش قيمت نفت ايجاد كند، ايجاد بحران و تنشهاي سياسي را به مانند گذشته در دستور كار خود قرار ميدهد.
