هفتمين نشست مشورتي موسسه عالي آموزش و پژوهش معاونت برنامهريزي با موضوع «انصراف داوطلبانه از يارانه، واقع بينانه؟» برگزار شد اما آنچه بيشتر از موضوع به آن پرداخته شد، طرح چگونگي هزينهكرد منابع حاصل از حذف يارانهبگيران بود.
به گزارش «جوان»، در اين نشست دكتر نيلي كاهش داوطلبانه يارانهبگيران يا گراني را دوراهي دولت و مردم در گام دوم برنامه هدفمند كردن يارانهها دانست. مدعوين نيز به نمايندگي از آموزش و پرورش و محيط زيست تقاضاي تخصيص يارانه نقدي به ساخت مدرسه و رفع مشكل آلودگي هوا را داشتند و در اين ميان يك استاد دانشگاه تهران خواستار برنامهريزي بلندمدت هزينهكرد يارانهها و مشروط كردن يارانه شد تا در نهايت يارانهها به توسعه ختم شود.
توزيع يارانه در تانزانيا بهتر بود
در اين نشست دكتر پويا علاءالديني دانشيار برنامهريزي و رفاه اجتماعي دانشگاه تهران به عنوان اولين سخنران با تأكيد بر اينكه پرتاب بدون هدف پول و مرغ نقشي در توسعه متوازن ندارد، گفت: اينكه چند دهك در اين مرحله حذف شود يا كمپين « من يارانه نميگيرم» را فعال كنيم، بد نيست اما داستان اصلي يارانهها چيز ديگري است.
بلكه بايد براي يارانهها برنامهاي ميان مدت و بلندمدت تدوين شود و در آن دولت اين اطمينان را به مردم بدهد كه نتيجه يارانهها به توسعه ختم ميشود. وي ادامه داد: در توزيع يارانه نقدي نه تنها اهداف اقتصادي- اجتماعي محقق نشده است بلكه اهداف سياسي نيز محقق نخواهد شد و همچون آبشاري كه به بالا رفته در نهايت پايين ميآيد. وي با اشاره به قانون اساسي گفت: آموزش، درمان و مسكن در قانون اساسي اشاره شده اما توزيع پول نقد در هيچ كجاي قانون اساسي نيامده است. علاءالديني با اشاره به ضرورت برنامهريزي بلندمدت براي تعيين تكليف يارانهها گفت: در صورت اجراي برنامههاي كوتاه مدت و تغيير آن سرمايه اجتماعي و به تبع آن جايگاه سياسي نيز صدمه ميخورد زيرا مردم در گوشه و كنار ميگويند هر روز دولت يك ساز ميزند. وي با اشاره به روشهاي پرداخت يارانه در ساير كشورها و تجربه خود در كشور تانزانيا گفت: در كشور تانزانيا هم روش پرداخت يارانه هدفمندتر و بهتر از اينجا اجرا شده است.
يارانه مشروط
استاد دانشگاه تهران در ارائه راهبرد اجرايي يك برنامهبلندمدت پيشنهاد داد: يارانهها ميتواند به صورت مشروط و با مدت معلوم به جماعتهاي محروم مانند مردم يك روستاي محروم يا يك گروه ساكن در سكونتگاههاي غيررسمي تخصيص يابد. وي گفت: به عنوان مثال در تانزانيا پرداخت يارانه مشروط به فرستادن فرزند خانواده به مدرسه يا زدن واكسن هپاتيت شده است. وي با ابراز تأسف از اينكه چرا دولتها عواقب پخش يارانه نقدي و مرغ را نديدهاند، گفت: كاش دولت به غير از تبعات تورمي به نقش يارانه نقدي بر اشتغال يا ميزان مصرف مواد مخدر نيمنگاهي داشت.
با يارانه نقدي مدرسه بسازيد
در ادامه اين نشست دكتر مرتضي رئيسي، معاون عمراني آموزش پرورش نيز با اشاره به تجربه موفق خيرين مدرسهساز در مشاركت جمعي گفت: خيرين ظرفيتي دارند كه ميتوان از آن براي حذف آگاهانه و اختياري دريافت نكردن يارانه نقدي استفاده كرد.
وي با اشاره به مشكلات بودجهاي آموزش و پروش گفت: هم اكنون 98 درصد بودجه اين وزارتخانه صرف هزينههاي پرسنلي ميشود، در حالي كه بيش از 34 درصد فضاهاي آموزشي ايمن نيستند و با حادثه يا زلزلهاي فاجعهاي انساني براي آسيبپذيرترين قشر جامعه رخ ميدهد.
معاون عمراني آموزش و پرورش با اشاره به وجود 32 هزار كلاس نيمه تمام پيشنهاد داد: با فراخوان مردم براي تخصيص همه يا بخشي از يارانهشان در روستا يا شهرستان خود كمبود فضاي آموزشي ايمن را جبران كنيم.
يارانه نقدي را صرف محيط زيست كنيد
در ادامه اين نشست يوسفي كارشناس سازمان محيط زيست نيز به نمايندگي از اين سازمان درخواست تخصيص يارانه انصرافي به مقابله با آلودگي هوا و تجهيز و بهبود سيستم حمل و نقل را داد و گفت: سالانه 8ميليارد دلار از آلودگي هوا زيان اقتصادي ميبينيم و 6هزار نفر تهراني به خاطر استنشاق گاز آلاينده pm2.5 ميميرند كه نياز به تخصيص سريع بودجه داريم. وي با اشاره به اينكه در سال گذشته هواي تهران 151 روز خطرناك و تقريباً بقيه روزها ناسالم بوده است، گفت: هم اكنون كل بودجه مقابله با آلودگي محيط زيست 11هزار ميليارد تومان است كه فقط 200ميليارد تومان از بودجه زيباسازي تهران بيشتر است لذا براي كاهش آلودگيها پيشنهاد ميكنيم بودجه انصرافيهاي يارانهبگيران به مقابله با محيط زيست اختصاص يابد.
كاهش داوطلبانه يارانه بگيران يا گراني بيشتر!
در پايان اين جلسه، دكتر نيلي، رئيس مؤسسه عالي پژوهش و آموزش مديريت و برنامهريزي نيز در پاسخ به سؤال «جوان» مبني بر چگونگي ترغيب مردم براي انصراف داوطلبانه گفت: دولت در قبال پرداخت يارانههاي نقدي با كسري بودجه ماهانه مواجه است كه بايد راهكاري براي ان ارائه داد: يا بايد قيمت حاملهاي انرژي افزايش بيشتري يابد، يا بايد از بانك مركزي استقراض شود كه منجر به فشار بيشتر به جامعه و اقشار آسيبپذير ميشود يا تعداد يارانه بگيران به صورت داوطلبانه كاهش يابد. وي با اشاره به اينكه تصميم افزايش قيمت حاملهاي انرژي و كاهش تعداد يارانهبگيران ربطي به اين دولت ندارد و هر دولت ديگري هم سركار ميآمد مجبور به اجراي آن بود، گفت: طرح راهاندازي كمپين و انصراف داوطلبانه در حقيقت طرح صادقانه مشكلات با مردم است و از مردم كمك ميخواهيم.
چرا با مردم شفاف نيستند؟ مشكلشان با يارانه چيست؟3 سال پيش 45 هزار تومان دادند به مردم دادند و موجي ازگراني را به مردم تحميل كردند. بنزين چهار برابر ، نان پنج برابر و ... حالا بعد از چهار سال و تشديد آن گرانيها دنبال قطع آن هستند. 
