كاترين اشتون با صدور بيانيهاي توافق براي اجراي توافق ژنو را تأييد كرد و باراك اوباما رئيسجمهور امريكا هم ضمن تأييد رسمي اجرايي شدن توافق ژنو يك بار ديگر تأكيد كرد كه امريكا كمترين تعليق تحريمها را درباره ايران انجام خواهد داد.
به گزارش «جوان»، عباس عراقچي نفر دوم تيم مذاكرهكننده ايراني حوالي ساعت 20 ديشب در يك كنفرانس خبري حضور يافت و اعلام كرد براساس تماسي كه با هلگا اشميد معاون اشتون مسئول سياست خارجي اروپا داشته، مطلع شده كه همه طرفهاي 1+5 با راه حلهاي به دست آمده در آخرين دور مذاكرات موافقت كردهاند. عراقچي افزود: «از طرف ايران نيز نهادهاي ذيربط بررسيها و ارزيابيهاي لازم را صورت دادند و ما تأييد خودمان را در اين رابطه داريم و به آنان اعلام كرديم.» معاون امور حقوقي و بينالملل وزير امور خارجه گفت: «در نهايت مذاكرات كارشناسي و اجرايي خاتمه يافته است و 20 ژانويه (30 دي) كه پيشنهاد شده بود مورد توافق قرار گرفت و از اين تاريخ گام نخست توافق ژنو اجرا خواهدشد.» به گفته عراقچي، دو طرف به يك برداشت واحد از نحوه اجراي توافق رسيدهاند. عراقچي ادامه داد: « پس از اينكه اين گام اول اجرايي شد، در فاصله كوتاهي، تماسهايمان را مجدداً براي شروع مذاكرات مربوط به گام پاياني و راهحل آن از سر خواهيم گرفت.»
شروع 7 يا 8 مورد تعليق تحريم از 30 دي
معاون امور حقوقي و بينالملل وزير امور خارجه همچنين از تعليق برخي تحريمها از 20 ژانويه (30دي) همزمان با آغاز اجراي گام نخست توافق ژنو خبر داد و گفت: «تحريم هايي كه قرار است براساس توافق ژنو تعليق شود، از روز 20 ژانويه تعليق خواهد شد و 1+5 همه اقدامات لازم را در اين باره انجام دادهاند.» وي افزود: «براين اساس تماس هايي كه لازم بوده است با بانك ها، شركتهاي بيمه و مراجع مختلف برقرار ميشود.»عراقچي گفت: « تقريبا 7 يا 8 مورد تعليق تحريم پيش بيني شده است كه 1+5 بايد انجام دهند كه براين اساس مقدمات لازم فراهم شده است تا از 20 ژانويه اجراي تعهدات آنان نيز آغاز شود.» او در گفت و گويي جداگانه با شبكه خبر در توضيح جزئيات اقداماتي كه طرف مقابل انجام خواهد داد، به اين موارد اشاره كرد: «تعليق تحريمهاي پتروشيمي، بيشتر نشدن دامنه تحريمهاي نفتي ( تحريمهاي نفتي در سطح كنوني حفظ شود)، تعليق تحريم طلا و فلزات گرانبها، تعريف يك كانال بانكي براي تسهيل مبادلات اقلام غيرتحريمي و امكان افزايش سطح تجارت با اروپا به 10 برابر.» به گفته نفر دوم تيم مذاكركننده، اينها اقداماتي است كه 1+5 به يكباره در 20 ژانويه انجام آنها را آغاز ميكند و قرار است طرفين تعهدات را در يك روز شروع و اجرا كنند. به گفته عراقچي، كارهايي كه ايران در روز 20 ژانويه انجام ميدهد تعليق 20 درصد است. وي همچنين از متوقف شدن تكميل راكتور آب سنگين اراك از 20 ژانويه و همچنين اجازه بازديدهاي روزانه به بازرسان آژانس از همان روز خبر داد.
از ديگر تعهدات ايران بر اساس توافق ژنو، نصب نكردن تعداد بيشتر سانتريفيوژها است كه عراقچي به آن اشاره نكرد.
غنيسازي آزمايشگاهي بالاي 5 درصد؟
يكي از اختلافات ايران با طرفهاي غربي 1+5، بحث امكان غنيسازي بالاي 5 درصد در سطح آزمايشگاهي بود. عراقچي به روشني توضيح نداد كه نتيجه مذاكرات روزهاي اخير طرفين درباره غنيسازي آزمايشگاهي (
R&D) بالاتر از 5 درصد ايران، چه بوده است، ولي از لحن عراقچي اين طور بر ميآيد كه طرفين از اين موضوع عبور كردهاند: « يكي از موارد اختلافي مربوط به بحث تحقيق و توسعه بود كه ايران تأكيد كرده است كه از نظرما هيچ محدوديتي در توافق ژنو نسبت به امر تحقيق و توسعه وجود ندارد. طرف مقابل ما تفسير متفاوتي در اين باره ميكرد و درباره نكاتي اصرار داشت. درباره مذاكراتي كه انجام شد به توافقي در اين زمينه نزديك شديم. اين توافق و برداشت را در پايتختها بررسي كرديم و توانستيم در اين زمينه هم به برداشت نزديكتري برسيم. اميدواريم مذاكرات بيشتر و وسيعتر در مذاكرات مربوط به گام پاياني صورت بگيرد.»
بازگشت 2/4 ميليارد دلار دارايي بلوكه شده در 8 قسط
دو بخش از توافق ژنو وجود دارد كه طرفين اجراي آن را طي روند زماني مشخص اجرا ميكنند. به گفته معاون ظريف، كارهايي كه مربوط به طرف مقابل است پرداخت 2/4 ميليارد دلار از داراييهاي ( بلوكه شد) نفتي (خود ايران) است كه آزاد ميشود. به گفته عراقچي، اين مبلغ در هشت نوبت به ايران پرداخت خواهد شد. اين هشت نوبت تاريخهاي مختلفي دارند كه دقيقاً يك ماهه نيستند، بلكه در كمتر از يك ماه فاصله زماني پرداخت خواهند شد.
در مقابل به گفته عباس عراقچي، ايران كار اكسيد كردن نيمي از مواد 20 درصد را در ششماه انجام خواهد داد: «ما 196 كيلو اورانيوممان را نيمياش را در شش ماه اكسيد ميكنيم و نيم ديگر آن را نيز در شش ماه بعد اكسيد ميكنيم. {كلا يك سال} اين كار به دلايل فني به اين صورت انجام ميشود.» او در مورد ديگر اقدامات ايران توضيح داد: «ما هم با آژانس مذاكراتي درباره نحوه راستيآزمايي اقدامات ايران داشتهايم. هيئتهايي فني و كارشناسي از سوي آژانس براي آمادهسازي مقدمات مربوط به اجرا به شكلي كه در نهايت در 20 ژانويه آماده باشيم به ايران خواهند آمد تا در 20 ژانويه هر دو طرف واقعاً آماده باشند مجموعه اقداماتي را كه توافق كرديم به صورت همزمان اجرا كنند.»
اقدامات متعادل و متناسب است
معاون وزير خارجه يك بار ديگر تأكيد كرد كه تمام تلاش و حركت ما اين بوده است كه هر كاري كه دو طرف انجام ميدهند به صورت متعادل و متناسب باشد. هيچ طرفي هيچ كاري را زودتر يا ديرتر از ديگري انجام ندهد. تمام اقدامات در يك روز انجام ميشود به جز اين دو مورد كه براي آن نيز ترتيباتي در نظر گرفته شده است تا از تعادل و تناسب برخوردار باشد.
اوباما: كمترين تسكين تحريمي را به ايران ميدهيم
باراك اوباما رئيسجمهور امريكا ديشب توافق ايران با 1+5 براي اجراي توافق ژنو را تأييد كرد و گفت كه ايالات متحده و ديگر كشورها، اجراي «كمترين تسكين» تحريمهاي اقتصادي ايران را تا زماني كه ايران به توافق پايبند باشد، آغاز خواهند كرد. بر اساس گزارش «جوان» به نقل از رويترز، او همچنين گفت كه در طول مذاكرات بر سر «توافق بلندمدت» با ايران، هرگونه تحريمهاي جديد كنگره را وتو خواهد كرد، ولي تأكيد كرد اگر ايران توافق را اجرا نكند، آماده است كه تحريمها را بيشتر كند.
بيانيه اشتون
اشتون همزمان با كنفرانس مطبوعاتي عراقچي با صدور بيانيهاي اعلام كرد: «من خرسندم كه اعلام كنم مسائل باقيمانده درباره اجراي اقدامات اوليه حل شدند و در نشست بين هلگا اشميد، معاون رئيس سياست خارجي اتحاديه اروپا كه به نمايندگي از من عمل ميكرد و عباس عراقچي، معاون وزير امور خارجه ايران، در تاريخ 9 و 10 ژانويه نهايي شد. به دنبال آن همه پايتختها از اين مسئله حمايت كردند.
«
EU3+3» و ايران اكنون به يك درك مشترك در زمينه اجراي مداليتههاي گام اول شش ماه اقدامات اوليه كه در اقدام مشترك ژنو در تاريخ 24 نوامبر سال 2013 مطرح شد، رسيدهاند. درك فني در زمينه گامهاي ملموسي كه بايد توسط دو طرف اجرايي شود، در سه دور مذاكرات فشرده بين كارشناسان فني ايران و «EU3+3» مشخص شد و آژانس بينالمللي انرژي اتمي نيز تا حدودي در آن دخيل بود. به لطف اين توافق در زمينه اجراي مداليتهها، پايههاي اجراي منسجم، قوي و آسان طرح اقدام مشترك در دوره شش ماهه گذاشته شد.
«
EU3+3» و ايران اكنون اجراي اولين گام را در تاريخ 20 ژانويه سال 2014 آغاز خواهند كرد. ما از آژانس بينالمللي انرژي اتمي خواهيم خواست كه فعاليتهاي لازم در زمينه راستيآزمايي و نظارتهاي هستهاي را برعهده بگيرد. 
