در فضاي غبارآلود هفته منتهي به مذاكرات كه با تحركات فرانسه آغاز و در سرزمينهاي اشغالي پيگيري شد، امريكا هم تلاش كرد در دو فاز دولت و كنگره درمجموع يكي به نعل و يكي به ميخ بزند تا هم ايران را براي رسيدن به توافق حفظ كند و هم رضايت متحد قديمالايامش يعني رژيم صهيونيستي را به دست آورد با اين وجود يك روز مانده تا مذاكرات، سخنگوي دستگاه ديپلماسي كشورمان يك بار ديگر بر حفظ حقوق هستهاي ملت ايران تأكيد كرد.
به گزارش «جوان»، با تمام اين اوصاف ظريف وزير امورخارجه كشورمان، عراقچي مذاكره كننده ارشد مذاكرات هستهاي و مرضيه افخم سخنگوي دستگاه ديپلماسي در اين هفته هر يك بر حفظ حقوق هستهاي ايران و حفظ غنيسازي به رغم تبليغات غربيها درباره تعليق بخشي از غنيسازي اورانيوم تأكيد كردند. از طرفي گرچه سخنگوي كاخ سفيد سخن از آمدن احتمالي جان كري به ژنو براي مذاكرات هستهاي كرده است،تا اشتياق غرب با توافق با ايران روشنتر شود، اما بديهي است كه حتي حضور وي محتواي مذاكرات را تغيير نخواهد داد و جمهوري اسلامي را به كوتاه آمدن از مواضع بر حقاش سوق نخواهد داد .
در همين راستا، يك روز پيش از برگزاري نشست ژنو سخنگوي دستگاه ديپلماسي كشورمان در موضعگيري قاطعانه نسبت به حقوق هستهاي ملت ايران با اشاره به اينكه اخبار منتشر شده درباره توقف برنامه هستهاي كشورمان صحت ندارد، تأكيد كرد كه برنامههاي هستهاي بر اساس جدول زماني مشخص در مسير طبيعي قرار دارد. مرضيه افخم در نشست خبري هفتگي خود درباره اظهارات اخير رئيسجمهور فرانسه و پيشرفتهاي مطرح شده پيش از نشست ايران و 1+5 اظهار داشت: مذاكرات پشت ميز مذاكره برگزار ميشود و اظهارنظرها بايد اين ملاحظه را در نظر بگيرد تا بستر مناسبي براي مذاكره فراهم شده و توافقات كلي در اين زمينه صورت گيرد. سخنگوي دستگاه ديپلماسي تأكيد كرد: بسته پيشنهادي ايران كه ارائه شده، مورد استقبال قرار گرفته است و اين اقدامات تحت فشار هيچ كشوري نبايد واقع شود. در چنين شرايطي ديروز وزير امور خارجه امريكا تلاش كرد تا كمي از نگراني صهيونيستها درباره توافق هستهاي با ايران بكاهد و مجدداً سير مذاكرات را به سمت توافق سوق دهد. شايد براي همين منظور هم سخناني مبني بر حضور كري در مذاكرات اين دور مطرح شده است. وزير خارجه ايالات متحده اعلام كرد هرگونه توافق هستهاي با ايران نه تنها به امنيت اسرائيل ضربهاي نميزندبلكه از شدت خطراتي كه اين كشور را تهديد ميكند نيز خواهد كاست. وي گفت: «نخستوزير نتانياهو بايد نگرانيهاي خود را ابراز كند و حق آن را دارد كه علناً نظرات خود را بيان كرده و از آن چه به نظرش به نفع او و كشورش است ، دفاع كند. »
از سوي ديگر رئيس ستاد مشترك ارتش امريكا اما تلاش كرد دركنار لفاظيهاي رو به توافق كري، جانب حمايت از صهيونيستها را حفظ كند.
سي ان ان به نقل از «مارتين دمپسي» رئيس ستاد مشترك ارتش امريكا نوشت: اگر اسرائيل در راستاي ضربه زدن به برنامه هستهاي ايران به اين كشور حمله كند امريكا به تعهدات تعريف شده خود در خاورميانه عمل خواهد كرد. فرمانده ارشد نظامي امريكا افزود: احساس ما اين است كه تعهدات عميقي به اسرائيل داريم و دليل اينكه ما با آنها در تماس و همكاري نزديك هستيم همين است. به رغم اين اظهارات بنيامين نتانياهو به شدت مخالفتش را با هرگونه توافق با ايران ابراز كرده و آن را به ضرر اسرائيل و به نفع ايران دانست. فرانسه نيزهمصدا با اسرائيل تأكيد كرده است كه زمان توافق هستهاي با ايران فرا نرسيده است. اخيراً تزيپي ليوني، از مقامهاي دولت نتانياهو گفته است كه تحركات دو كشور فرانسه و اسرائيل مانع از امضاي توافقنامهاي در آخرين دور مذاكرات شد. قرار است دور جديد گفتوگوها بار ديگر از امروز ۲۹ آبان تا اول آذر در ژنو برگزار شود. جان كري روز دوشنبه در خصوص مذاكرات پيشرو گفت: «من انتظار ويژهاي از مذاكرات ژنو ندارم جز اينكه اين مذاكرات با نيت خوب برگزار شود و نخستين قدم براي توافق برداشته شود. اميدوارم ايران اهميت حضورش را در ژنو با آمادگي براي ارائه سندي در اثبات صلحآميز بودن برنامه هستهاياش درك كند.»
تعويق تصويب تحريمها
يك اتفاق ديگر هم براي اينكه امريكا نشان دهد در آستانه مذاكرات ميخواهد گامهاي مثبتي بردارد، افتاد و كنگره تصويب تحريمهاي جديد را به تعويق انداخت. «جي كارني» سخنگوي كاخ سفيد روز گذشته در اظهاراتي تأكيد كرد: باراك اوباما در نظر دارد موضع خود را به اعضاي كنگره گوشزد كند. البته بايد توجه داشت كه كاهش تحريمها در برابر موافقت ايران با كاهش فعاليتهاي هستهاي، محدود خواهد بود و گمانهزني رسانهها درباره اينكه كاهش تحريمها به 40 ميليارد دلار ميرسد بسيار مبالغهآميز است. اين در حالي است كه جانكري وزير امور خارجه امريكا هفته گذشته با اعضاي كميته بانكداري سنا با هدف متقاعد ساختن آنها براي صرف نظر كردن از تصويب تحريمهاي جديد عليه ايران، ديدار كرد.
نتانياهو بخواهد يا نخواهد، توافق ميشود!
واشنگتن پست در سرمقاله روز سهشنبه خود نوشت: نتانياهو عاقل باشد و بداند كه توافق موقت با ايران انجام خواهد شد، خواه او راضي باشد يا نباشد. در سرمقاله اين روزنامه امريكايي آمده است: امريكا و اسرائيل عميقترين شكاف را در30 سال گذشته روابطشان تجربه ميكنند كه بديهي است عاملي جز ايران خالق آن نيست. اين شكاف عميق، سرفصل ديگري در روابط پيوسته پرسنگلاخ و مسموم اوباما با نتانياهو است و اين موضوع حكايت از عمق واگرايي ميان منافع ملي امريكا و اسرائيل دارد.
همه اهتمام امريكاي بيزار از جنگ اين است كه به توافقي با ايران برسد كه به حكم آن پيشرفت ايران به سمت ساخت سلاح اتمي متوقف شود و بالطبع در ازاي آن، پارهاي از تحريمها هم كاهش يابد. همه اميد اوباما نيز اين است كه چنين توافقي در اين هفته عينيت پيدا كند. اگر در جريان شش ماه مذاكرات بتوان به توافقي استوار و پايدار رسيد، بديهي است كه اين مشكل خود به خود منتفي خواهد بود. واشنگتن پست افزود: امريكا به صراحت ايرادهاي نتانياهو به يك توافق موقت با ايران را رد كرده است و كنگره هم به نظر نميرسد به لابي هاي(فشارهاي) اسرائيل براي تصويب تحريمهاي بيشترعليه ايران تا قبل از نشست ژنو توجه داشته باشد.