
افزايش مصرف بنزين و گازوئيل و گسيل شدن بخش بزرگي از منابع دولت براي تامين سوخت كشور؛ برنامههاي پاستور براي از ميان برداشتن اين معضل بزرگ در حال مطرح شدن است.
به گزارش «جوان» ميزان مصرف بنزين و گازوئيل در هفته گذشته بازهم خبرساز شد به طوري كه به طور ميانگين در هفته گذشته روزانه 70 ميليون ليتر بنزين و 102 ميليون ليتر گازوئيل دود شد. گرچه اين ارقام از سوي دولت زير ذرهبين قرار گرفته است اما نبايد فراموش كرد كه قيمتهاي فعلي و البته چند نرخي اين دو حامل انرژي، نقش بيبديلي را در كسري بودجه دولت و كمبود منابع آن ايفا ميكند.
مردم از سهميه بنزين 700 توماني به عنوان سهميه بنزين آزاد و از سهميه بنزين 400 توماني به عنوان سهميه بنزين نيمه يارانهاي ياد ميكنند، در هر ليتر بنزين 400 توماني بيش از هزار تومان و در هر ليتر بنزين 700 توماني بيش از 700 تومان يارانه دولتي پرداخت ميشود. اين رقم در گازوئيل بيشتر خودنمايي ميكند چراكه در هر ليتر گازوئيل يارانهاي 1650 تومان و گازوئيل آزاد 1500 تومان يارانه به هر ليتر تعلق ميگيرد.
آخرين آمار مصرف بر اساس آمار رسمي شركت ملي پخش فرآوردههاي نفتي ايران، مصرف روزانه بنزين در هفته گذشته با ميانگين روزانه 9/63 ميليون ليتر، نسبت به هفت روز پيش از آن با ميانگين مصرف روزانه 9/60 ميليون ليتر رشد 6/4 درصدي مصرف را نشان ميدهد.
در هفته آخر مهر 8/447 ميليون ليتر بنزين مصرف شد كه روزهاي پنج شنبه (29 مهر) با 2/71 ميليون ليتر بيشترين مصرف و جمعه (30مهر) با 4/61 ميليون ليتر كمترين مصرف را به خود اختصاص دادند.
افزايش مصرف بنزين كل كشور در حالي است كه مجموع مصرف بنزين در منطقه تهران در اين هفت روز با ميانگين روزانه 8/12 ميليون ليتر، 7/89 ميليون ليتر بود كه نسبت به هفته گذشته پيش از آن 5/1 درصد كاهش را نشان ميدهد.
همچنين 8/17 ميليون ليتر بنزين سوپر نيز در هفته آخر مهر مصرف شده كه نسبت به هفته قبل از آن با مصرف 3/18 ميليون ليتر بيانگر كاهش 7/2 درصدي است.
براساس آمار ارائه شده از سوي شركت پخش فرآوردههاي نفتي ايران، مصرف گازوئيل در هفته گذشته 4/709 ميليون ليتر و متوسط مصرف روزانه اين فرآورده نفتي در هفته مورد نظر 3/101 ميليون ليتر محاسبه شد كه بيشترين مصرف مربوط به دو شنبه(26 مهر) با 8/114 ميليون ليتر و كمترين مصرف مربوط به جمعه(30 مهر) با 6/94 ميليون ليتر بود.
همچنين مصرف گازوئيل منطقه تهران در هفته گذشته با ميانگين مصرف روزانه 4/6 ميليون ليتر، 3/45 ميليون ليتر گزارش شد كه نسبت به هفته پيش از آن تغييري نداشت.
مجلس موافقآمار مورد اشاره به هيچ عنوان با اهداف قانون هدفمندي يارانهها براي كاهش ميزان مصرف سوخت همخواني ندارد كه هيچ، بلكه افزايش مصرف چراغ خطر را براي تئوريپردازان اقتصادي دولت و مجلس روشن كرده است به نحوي كه غلامرضا مصباحي مقدم، رئيس كميسيون برنامه و بودجه به اين موضوع اذعان كرد و افزايش قيمت به منظور تامين منابع يارانهاي دولت و همچنين جلوگيري از اسرافگرايي در مصرف را ضروري دانست.
چهرههاي اقتصادي مجلس در جلسات مختلفي كه با تيم اقتصادي دولت داشتهاند به طرح آنها براي افزايش قيمت اين دو حامل انرژي راي مثبت دادهاند؛ شايد به همين علت باشد كه نخستين گام وزارت نفت براي اجرايي كردن اين ايده، تك نرخي شدن بنزين باشد.
مصطفي كشكولي مديرعامل شركت ملي پخش فرآوردههاي نفتي ايران در اين خصوص اظهار داشت: عرضه چند نرخي فرآوردههاي نفتي، ارتقاي مستمر و ايجاد شرايط مطمئن براي جلوگيري از آسيبپذيري سامانه هوشمند سوخت را ضروري ميسازد كه اين امر هزينههاي هنگفتي را به سيستم تحميل ميكند.
طرح مسائلي چون افزايش عرضه خارج از شبكه فرآوردههاي نفتي و وجود جذابيت براي متخلفان به منظور نفوذ در سيستم هوشمند سوخت به عنوان آثار منفي عرضه سوخت به صورت چند نرخي در دولت مطرح شده و هم اكنون حذف بنزين 400 توماني در حال بررسي است.
در اين خصوص دو روش براي حذف بنزين 400 توماني مطرح است. يكي افزايش نرخ 700 تومان به 1000 تومان و افزايش نرخ 400 تومان به 700 تومان كه اين روش ادامه عرضه بنزين چند نرخي را در پي دارد. اما در روش ديگر بدون افزايش نرخ بنزين تنها نرخ 400 توماني حذف شده و به تبع آن بنزين با نرخ ثابت 700 توماني عرضه ميشود.
در اين روش، با توجه به افزايش نسبي كيفيت بنزين معمولي، تك نرخي شدن بنزين معمولي و سوپر نيز مدنظر قرار گرفته است. احتمال تصويب اين طرح در هيئت دولت و اجراي آن پيش از نوروز 93 زياد است به طوري كه پس از اجراي اين طرح، به منظور جلوگيري از بروز تنش در تأمين سوخت نوروزي همانند سالهاي گذشته سهميه بنزين نوروزي تخصيص خواهد يافت.
اما در بخش گازوئيل با توجه به حساسيت بالاي ترانزيت بين شهري و تاثير مستقيم آن روي قيمت كالاها، تمركز خاصي روي افزايش قيمت نشده است و راهكارهاي دولت بيشتر روي جلوگيري از قاچاق اين حامل انرژي است.
به هر صورت بايد منتظر نشست و ديد پاستور براي پايان دادن به سيستم آزار دهنده سوخت و حمل و نقل چه برنامهاي را اعلام ميكند.