مونوريل يا همان قطار شهري هوايي؛ پروژهاي با سابقه چندين بار اجرا و تخريب در ايران كه مهمترين آن در تهران و در زمان شهرداري احمدينژاد در پايتخت به صورت ناقص اجرا شد و مديريت شهري و به خصوص شهردار بعد به دلايل مختلف فني و غيرفني از اجراي آن سر باز زد. اما احمدينژاد رئيسجمهور شد و اين ايده كه خود نام نوآوري زيبا و جذاب بر آن نهاد، وارد مرحله تازهاي شد. ستاد مديريت حمل و نقل و سوخت مأمور بررسي امكانسنجي اجراي مونوريل در هشت كلانشهر كشور شد و وعده داده شد هركس آن را در كوتاهترين زمان اجرا كند از مزايا، ثمرات و عايدات حاصل از اجراي مرحله اول هدفمندي يارانهها بهرهمند خواهد شد. قم به عنوان شهري كه داعيه كلانشهري داشت و كرمانشاه به عنوان هفتمين كلانشهر كشور در كنار يكي دو شهر ديگر داوطلب شدند. پنج سال گذشت تا دولت و شوراي عالي ترافيك طرحهاي آنان را مصوب كرد و اجراي اين طرحها به عنوان پروژههاي ملي در دو شهر قم و كرمانشاه با تأخير يكسال نسبت به يكديگر آغاز شد.
ايده كار از شركتهاي كرهاي، مالزي و چيني بود و اجراي آن سردرگم بين آنها، برخي شركتها سر باز زدند تا اينكه در كرمانشاه شركت تام ايران خودرو كه در كار توليد محصولات خودرويي بود اساسنامه خود را اصلاح كرد و برنده مناقصه مونوريل اين شهر شد. پايههاي مونوريل قم در درون رودخانه خشكيده وسط اين شهر بنا شد و چند ايستگاه بزرگ برايش طراحي و با سرعت بسيار زيادي آماده شد، هرچند تلاش شد تا پايان دولت دهم افتتاح شود اما نشد كه نشد.
كرمانشاه اما حكايت ديگري داشت، عجله دادوش هاشمي استاندار معزول كرمانشاه براي اين كار بيش از ديگران بود تا جايي كه براساس گفته نزديكان پروژه تنها با نقشههاي برگرفته از روي پروژه قم با بكارگيري افرادي تازهكار و بيتجربه در اين عرصه وارد مرحله تازهاي شد.
ستونها يكي پس از ديگري علم شد حتي به محوطه تاريخي شكارگاه خسرو پرويز هم رحم نكردند و شد آنچه نبايد ميشد.
بسياري همچون مسئولان استان كرمانشاه با افتخار تمام از تصويب طرح احداث قطار شهري براي اين كلانشهر به عنوان برگ زريني در كارنامه مديريتيشان سخن گفتند و در مقابل كم نيستند منتقدان اين طرح كه آن را پروژهاي منسوخ و از رده خارج شده عنوان ميكنند.
پس از اينكه اين پروژه در گذشته از سوي مديريت ارشد استان براي اجرا چراغ سبز گرفت، خيليها به دلايلي علامت قرمز نشان دادند و از جمله به حجم آلايندگي صوتي و جوي اين زوزهكش آهني خرده گرفتند. عدهاي ديگر هم آن را نماد مدرن شدن كلانشهر كرمانشاه ميدانستند و كارشناسان و ديگراني هم بودند كه به رعايت نشدن مسئله پدافند غيرعامل در اين پروژه به عنوان يكي از پاشنه آشيلهاي قطار شهري كرمانشاه سخن گفتند.
مصري: مونوريل شهر را دچار ايست قلبي ميكند!در بين نمايندگان نهمين دوره مجلس شوراي اسلامي شايد عبدالرضا مصري نماينده مردم كرمانشاه و عضو هيئت رئيسه مجلس اولين نفري بود كه مواضع شديدي عليه طرح مونوريل اين شهر اتخاذ كرد.
وي در همان ماههاي اول آغاز به كار مجلس و در نشستي خبري به صراحت از بانيان اجراي اين طرح انتقاد كرد و اجراي آن را هدررفت منابع و بيتالمال دانست. عبدالرضا مصري گفت: اگر قرار باشد اين پروژه همچنان با سماجت مسئولان اجرايي روبهرو شود آنگاه با تشريك مساعي و همفكري ساير همقطارانش در خانه ملت حتماً برابر آن خواهند ايستاد.
وي به خصوص در مورد اجراي اين پروژه در محدوده خيابان مدرس (خيابان اصلي و قديمي شهر كه بيش از پنج دهه است در انتظار تعريض به سر ميبرد) موضعگيري كرد و با اشاره به ترافيك كور اين خيابان و پهناي كم كه تردد پياده و سواره را با مشكل مواجه كرده، هشدار داد در اين خيابان اگر بخواهد سيمايي مانند آنچه در بلوار شهيد بهشتي ايجاد شده را پديد آورند آنگاه قلب شهر ايست خواهد كرد.
مصري گفت: ما هرگز اجازه اجراي مونوريل حداقل در محدوده خيابان مدرس را نخواهيم داد و سعي ميكنيم با رايزنيهايي كه در تهران خواهيم داشت، مجوز احداث مونوريل در اين خيابان را به مترو تبديل كنيم كه هم آلايندگي ندارد و هم مسئله پدافند غيرعامل آن رعايت شده به علاوه وجههاي معقول به شهر كرمانشاه ميبخشد.
نظرسنجي بدون راستي آزمايي!در همين اثنا و درست در زماني كه موضع مخالفان اينك قدرتمند مونوريل كرمانشاه بيش از پيش عيان شده بود، سعيد سليمساساني، سرپرست سازمان قطار شهري كرمانشاه كه مجري مونوريل است در نشستي كه بهمن سال گذشته در استانداري به رياست دادوش هاشمي استاندار معزول كرمانشاه، برگزار شد، از انجام يك نظرسنجي و رأي موافق بيشتر مردم كرمانشاه براي احداث پروژه مونوريل اين شهر خبر داد و سعي كرد تا به بهانه مطالبه و خواست شهروندان، مقداري از بار صداهاي مخالف بكاهد. با اين حال اين هندوانه برش نخورده مونوريل در كرمانشاه همچنان براي مردم شهري كه سالهاست در حسرت قطار زميني (راهآهن غرب كشور) ماندهاند، به مثابه قطار هوايي است كه همچون كلافي سردرگم كسي نميتواند آينده آن را حداقل در سطح افكار عمومي به درستي پيشبيني نمايد.
مونوريل با لايحه حريم حفاظتي دولت مغايرت داردنماينده ديگر مردم كرمانشاه در مجلس شوراي اسلامي نيز طرح احداث مونوريل در كلانشهر كرمانشاه را مغاير با لايحه حريم حفاظتي دولت و پدافند غيرعامل با توجه به موقعيت مرزي استان و خطراتي كه ممكن است از جانب دشمنان، كشور و اين استان را تهديد كند، ميداند.
سيدسعيد حيدريطيب در گفتوگو با خبرنگار جوان گفت: قطار شهري سالهاست از قاموس شهرسازي و فعاليتهاي عمران شهري دنيا خارج شده است و امروزه معمولاً اين پروژهها را در مناطق جنگلي و كنار دريا كه تردد به سختي جريان دارد، ايجاد ميكنند ضمن اينكه مونوريل منشأ آلودگيهاي صوتي و زيست محيطي است و در شأن مردم كرمانشاه نيست كه پروژهاي در شهرشان اجرا شود كه همه استانهاي ديگر از زير بار اجراي آن شانه خالي كردهاند.
حيدريطيب در ادامه با ارائه دلايلي ادامه داد: خبر موثق دارم در جريان سفر مقام معظم رهبري به استان كرمانشاه، تخصيص ۱۰ هزار ميليارد ريال براي ساخت مترو در شهر كرمانشاه مصوب شد اما به دلايلي اين مصوبه مسكوت مانده است.
وي افزود: جلوي ضرر را هر جا بگيريم نفع است و بر اين باورم كه اگر همين الان هم اين پروژه مانند آنچه در مونوريل قم اتفاق افتاد، متوقف شود و بودجه فعلي مونوريل را ۱۶ درصد افزايش دهيم آنگاه خواهيم توانست يك خط مترو از طاق بستان تا فردوسي ايجاد كنيم.
وي گفت: به عنوان موكل مردم ميدانم كه واقعاً آنها مونوريل را نميخواهند و اگر چنين است بايد هرچه زودتر آن را متوقف نمايند و مترو جاي آن را بگيرد و در همين راستا ما نمايندگان با استاندار كرمانشاه رايزنيهاي لازم را انجام داده و پس از هماهنگي به تهران رفته و از وزير كشور و شوراي عالي ترافيك، لغو مصوبه مونوريل و جايگزيني مترو را مطالبه خواهيم نمود.
موضع استاندار جديديكي از خبرهاي شوكآور كه مردم شنيدند، سخنان استاندار كرمانشاه در نشست بررسي طرح مونوريل بود.
حجتالله دمياد گفت: به هيچ عنوان اجازه اجراي طرح مونوريل از چهارراه بسيج به سمت ميدان فردوسي را نخواهيم داد. وي اضافه كرد: با توجه به اينكه اجراي طرح تا ميدان آزادي به تصويب رسيده به هيچ عنوان نخواهيم گذاشت كه طرح حتي تا مكان تعيين شده يعني آزادي ادامه پيدا كند و طرح را تا چهار راه بسيج متوقف خواهيم ساخت. دمياد كه تا چندي پيش با بازديدهاي مكرر از روند اجراي اين پروژه بر لزوم شتاب بخشي به اجراي آن و جديت پيمانكاران تأكيد كرده بود، اينك خود به يكي از منتقدان مونوريل و البته طرفداران اجراي خط مترو براي شهر كرمانشاه تبديل شده است.
استاندار كرمانشاه تأكيد كرد: بهترين طرح براي كرمانشاه اجراي پروژه مترو است كه از خواستههاي منطقي مردم، نمايندگان مردم در مجلس شوراي اسلامي و مديريت ارشد استان است و ما به دنبال اجراي خط مترو از چهار راه بسيج تا ميدان آزادي هستيم و با توجه به توافق به عمل آمده بين نمايندگان و مديريت اجرايي استان، با قاطعيت از آن حمايت خواهيم كرد و نخواهيم گذاشت حقوق مردم پايمال شود. دمياد اظهار داشت: اگر خط مونوريل از محدوده ميدان آزادي به سمت ميدان فردوسي اجرا شود، اين مسير قفل خواهد شد و اين طرح به جاي اينكه حل مشكل ترافيك باشد، خود عامل ترافيك خواهد بود.
با اين اوصاف بايد گفت هرچه ستونهاي مونوريل كرمانشاه افراشتهتر ميشود، در عوض دامنه اختلافها بر سر ادامه اجرا يا توقف آن نيز ميان موافقان و مخالفان پروژه بالاتر ميگيرد اما اين وسط چيزي كه مسلم است، حقوق شهروندان كرمانشاهي است كه اميدوارم خروجي اين اختلاف سلايق در نهايت به سود كليت شهر و مردم اين ديار تمام شود.
