روز شنبه انتخابات شوراهاي استاني عراق برگزار شد كه از نيمي از حدود ۱۴ ميليون واجد شرايط در آن شركت كردند. اين انتخابات در حالي انجام شد كه انفجارهاي پيش و همزمان با آن نميتوانست بيتاثير باشد. چند مسئله در خصوص اين انتخابات قابل اهميت است كه سعي ميشود به طور مختصر به آنها اشاره شود.
۱- انتخابات شوراهاي عراق در ۱۲ استان منهاي استانهاي سنينشين نينوا، الانبار و همچنين كركوك كه مورد اختلاف با منطقه كرستان است، در شرايطي برگزار شد كه نيروهاي امريكايي پيش از اين عراق را ترك كرده بودند. يعني اولين انتخابات عراق پس از خروج امريكا از خاك اين كشور است. از اين رو بسياري به دنبال اين بودند كه ببينند بغداد تا چه اندازه توانايي برگزاري انتخاباتي آزاد و آرام را دارد. البته اين به آن معنا نيست كه هنگام حضور امريكا و ناتو در عراق، دموكراسي در اين كشور موفق بود، بلكه مسئله اساسي اين است كه عراق بدون صدام تا چه ميزان توانايي تمرين دموكراسي دارد. حال با حضور امريكا يا بدون آن، كه بر اساس آمار و ارقام بهرغم همه انفجارها و فشارها دولت مالكي موفق عمل كرده است.
۲- انتخابات شوراها براي همه گروههاي عراقي از اهميت زيادي برخوردار است كه از طيف نوري مالكي، مجلس اعلا، اياد علاوي، اهل تسنن و. . . نسبت به آن حساس بودهاند. به اين دليل كه انتخابات شوراها ميتواند پلي براي موفقيت گروههاي عراقي پيروز در انتخابات پارلماني سال آينده و همچنين به دست گرفتن كرسي دولت باشد. آمارهايي كه تا روز گذشته اعلام شده نشان از آن دارد كه ائتلاف «شهروند» عمار حكيم از مجلس اعلاي عراق با ۲۳ جريان سياسي از ديگران پيش افتاده است. اين طيف در دولت كنوني با دولت قانون نوري مالكي ائتلاف كرده است. بنابراين در آينده نيز ميتواند براي به دست گرفتن قدرت اميدوار باشد.
۳- به استثناي اقليم كردستان، دو طيف اهل تسنن و شيعيان كليت تركيب عراق را تشكيل دادهاند. به لحاظ عددي شيعيان بسيار بيشتر از اهل تسنن هستند تا حدي كه دو سوم جمعيت عراق را شيعيان تشكيل ميدهند. با اين وجود اهل تسنن خواهان به دست گرفتن قدرت بيشتري هستند كه البته هنوز نتوانستهاند اين قدرت را از طريق انتخابات و با حكم آرا به دست آورند. يكي از عمدهترين دلايلي كه اخيراً در برخي از استانهاي سني نشين تظاهرات ضد دولتي شكل گرفت به همين مسئله بازمي گردد. به هر حال دموكراسي حكم ميكند كه قدرت بر اساس ميزان آرا شكل بگيرد. مسئله بعدي اين است كه در ميان شيعيان همانند اهل تسنن، دو طيف سكولار و مذهبي حضور دارند كه اياد علاوي رهبر ائتلاف العراقيه نماينده طيف شيعه سكولار است. اما انتخابات شوراهاي روز شنبه نشان ميدهد كه اتحاد و همگرايي در ميان شيعيان با گرايشهاي سياسي- مذهبي افزايش پيدا كرده است.
۴- مسئله بعدي در انتخابات شوراها، به تأييد تقسيم جغرافيايي عراق باز ميگردد. در انتخابات شوراها مناطق خودمختار كردستان مستثني شده است. اين همان خروج نيمه رسمي كردستان از دولت مركزي عراق است. اين در حالي است اين شكاف جغرافيايي نميتواند منافع برخي از كشورهاي منطقه از جمله ايران، تركيه، سوريه و خود عراق را تأمين كند. اين روند در آينده ميتواند براي كشورهاي همسايه چالشآفرين باشد.
از اين منظر راحتتر ميتوان متوجه شد كه چرا تركيه سعي دارد با كردهاي پ.ك.ك و همچنين ديگر كردهاي منطقه به تفاهم برسد. به اين دليل كه به دنبال ايجاد زمينهاي براي زندگي مسالمتآميز با اين قوم است تا در آينده آسيب كمتري از جانب آنها متحمل شود؛ روندي كه البته نميتواند به راحتي به آن دل ببندد.
