در ابتداي اين نشست خبري، سعيد جليلي از دولت دوست قزاقستان به دليل ميزباني مناسب از اجلاس تشكر و قدرداني كرد.
جليلي پس از اين تشكر به مذاكرات قبلي ايران با اين گروه اشاره كرد و ادامه داد: جمهوري اسلامي ايران ۹ ماه پيش در مسكو طرح جامعي براي گفتوگوها ارائه كرد، اين طرح پنج محور براي همكاري داشت و اصول و اهداف گفتوگوها را تعيين كرده بود، قرار شد اين طرح بررسي و به ما پاسخ داده شود. روز گذشته طرف مقابل در پاسخ به اين پيشنهاد ايران پيشنهاداتي را ارائه كرده كه اين پيشنهادات ناظر بر برخي پيشنهادهاي طرح پيشنهادي جمهوري اسلامي ايران بود.
وي افزود: برخي نكاتي كه در اين پاسخ مطرح شده نسبت به آنچه در قبل مطرح ميشد، واقعبينانهتر بود و سعي شده بود كه در برخي موارد به ديدگاههاي ايران نزديك شود كه اين را مثبت تلقي ميكنيم، اگرچه تا رسيدن به نقطه مطلوب فاصله زيادي داريم.
دبير شوراي عالي امنيت ملي كشورمان در ادامه نشست خبري خود پس از پايان مذاكرات آلماتي گفت: ۱+۵ پيشنهاد كرده است كه براي شش ماه آينده گامهاي ملموس اعتمادسازي متقابل برداشته شود و پيشنهادهايي نيز در اين زمينه ارائه شد.
جليلي گفت: تأكيد جمهوري اسلامي ايران بر متوازن و همزمان بودن گامها بود.
وي ادامه داد: اين پيشنهادات نبايد نافي حقوق جمهوري اسلامي باشد. در اين مبنا قرار شد جلسه كارشناسي در تاريخ ۲۸ اسفند در شهر استانبول برگزار شود و در تاريخ ۱۶ و ۱۷ فروردينماه جلسه سياسي ميان ايران با ۱+۵ مجدداً در آلماتي برگزار شود. اين گفتوگوها را گامي مثبت ميدانيم كه ميتواند با رويكرد سازنده و برداشته شدن گامهاي متقابل تكميل شود. جليلي در پاسخ به سؤال خبرنگاري درباره پيشرفتهاي فني ايران در برنامه هستهاي و روند مذاكرات در آينده گفت: تمام فعاليتهاي هستهاي ايران در چارچوب معاهده NPT آژانس بينالمللي خواهد بود، همچنان كه بوده است. مسلماً در اين زمينه ظرفيتهاي خوب علمي كه در كشور وجود دارد پيشرفتهاي خوبي را در زمينههاي هستهاي براي ما رقم زده است. ما امروز در زمينههاي مختلف با اتكا به ظرفيتهاي بومي و داخلي توانستهايم در زمينه انرژي صلحآميز هستهاي گامهاي مهمي برداريم.
نزديك شدن ديدگاههاي ۱+۵ به ايران را مثبت تلقي ميكنيم جليلي در پاسخ به پرسش خبرنگاري درباره مذاكرات و دنبال كردن مسير تحريم در كنار آن با بيان اينكه ايران همواره از گفتوگوها استقبال كرده، افزود: همواره گفتهايم آنچه ميتواند براي موفقيت همكاريها مفيد باشد، ميتواند در اين گفتوگوها دنبال شود و تنها راه آن اين است كه با يك راهبرد مشخص و صريح طرفين وارد گفتوگو شوند.
مذاكرهكننده ارشد ايران در ادامه نشست مطبوعاتياش در قزاقستان اضافه كرد: آنچه ميتواند يك راهبرد صحيح باشد اين است كه گفتوگو براي همكاري باشد، راهبردهايي مانند اينكه بخواهند از ابزار فشار براي پيشرفت و موفقيتهاي گفتوگوها استفاده كنند، حتماً بينتيجه و جواب خواهد بود، ما اين را به صراحت گفتهايم و در همين گفتوگوها هم تأكيد كردهايم.
وي خاطرنشان كرد: در فاصله نشست مسكو تا نشست آلماتي و در ۹ ماه گذشته اين نگاه ايران خود را بيشتر نشان داد و واقعيتش را همه افكار عمومي جهان مشاهده كردهاند. كساني كه مدعي بودند تحريمهاي فلجكننده را بر ملت ما تحميل كردهاند در اين هشت ماه بيشترين فشارها را به زعم خود عليه ملت ما اعمال كردند. شاهديم اين فشارها و رفتارها نه تنها براي آنها نتيجهاي نداشته بلكه اراده ما را در ادامه مسيرمان محكمتر كرده است، بنابراين بهترين راه تصحيح اين راهبرد و ورود به مسير جديد است.
جليلي تأكيد كرد: در اين دور از گفتوگوها شاهد بوديم با وجود رفتارهايي كه در هشت ماه گذشته داشتهاند آنها بودند كه در نشست قزاقستان سعي كردند به ديدگاههاي ما نزديك شوند كه ما اين رفتار را مثبت تلقي ميكنيم اگر اين نشانه تغيير راهبرد باشد و اينكه بخواهند واقعبينانه و بر مبناي راهبرد صحيح گفتوگوها را دنبال كنند تا همكاريها شكل گيرد، ميتواند نقطه عطف باشد.
رفتارهاي خصمانه با ملت ايران كنار گذاشته شود
جليلي در خصوص ادعاي برخي رسانههاي غربي مبني بر توقف غنيسازي ۲۰ درصدي از سوي ايران گفت: يكي از بحثهايي كه مطرح شد اين است كه هر پيشنهادي كه مطرح ميشود چه براي شفافسازي و چه براي اعتمادسازي، بايد بر مبناي پذيرفته شدن حقوق جمهوري اسلامي ايران، حقوق هستهاي جمهوري اسلامي از جمله حق غنيسازي اورانيوم باشد.
دبير شوراي عالي امنيت ملي در ادامه نشست خبري در قزاقستان ادامه داد: در اين چارچوب موضوعات ميتواند مورد گفتوگو قرار بگيرد. ما در مسكو هم پيشنهاد داديم. يكي از محورهاي پيشنهادي ما در مسكو اين بوده است كه جمهوري اسلامي ايران آمادگي دارد تا گامهايي را براي همكاري بردارد. يكي از گامهاي همكاري اين بحث است كه سه سال پيش در ژنو۲ مطرح كرديم كه براي راكتور اتمي تهران احتياج به سوخت ۲۰ درصد داريم، در آن زمان نداشتيم، اعلام كرديم كه حاضريم براي همكاري اين سوخت را دريافت كنيم. متأسفانه آنها پاسخ مناسب را ندادند و خود ما اين سوخت را توليد كرديم.
جليلي تصريح كرد: توليد سوخت ۲۰ درصد براي تأمين نيازهاي جمهوري اسلامي ايران حق مسلم ماست كه طبق NPT اين حق به ما داده شده است كه اين كار را انجام دهيم. اينكه ما براي تأمين نيازهاي خود اين برنامه را داشته باشيم اما در يك برنامه همكاري با آنها باشيم، اين ميتواند در گفتوگوها مورد بحث قرار گيرد اما در يك نگاه اعتمادساز بايد اعتماد ملت ايران هم جلب شود. وي ادامه داد: يكي از مهمترين بحثهايي كه در جلب اعتماد ملت ايران وجود دارد، اين است كه رفتارهايي كه خصمانه است و مقابله با ملت ايران است، بايد كنار گذاشته شود.
۱+۵ به اين نتيجه رسيد كه رويكردش را تغيير دهد دبير شوراي عالي امنيت كشورمان در پاسخ به سؤال خبرنگاري درباره تحريمهاي اعمالي عليه ايران گفت: با توجه به روندي كه در طول هشت ماه گذشته ما شاهد بودهايم، خود آنها اذعان داشتهاند هر آنچه در امكانشان بوده عليه مردم ما به كار بردهاند. مقاومت مردم براي آنها نيز قابل توجه است. در هشت ماه گذشته جمهوري اسلامي ايران موفقيتهاي بسياري زيادي داشته است.
دبير شوراي عالي امنيت ملي كشورمان در پاسخ به سؤالي مبني بر اينكه واكنش شما به بستهاي كه تحريمها را از بانكها و تجارت طلا برميدارد چيست؟ گفت: اگر ارزيابي از روند هشت ماه گذشته داشته باشند و همچنين از اينكه آنها از فشارهاي اعمالي عليه ايران نتوانستند نتيجه مورد نظر را حاصل كنند كه برعكس شد و باعث شد مردم ما از لحاظ سياسي پرنشاطتر باشند و فعاليتهاي موفقتري در زمينه اقتصادي داشته باشند را نيز ارزيابي كنند، اگر آنها واقعبينانه نگاه كنند به آنها كمك خواهد كرد كه در راهبرد صحيح حركت كنند.
وي ادامه داد: امروز در پيشنهاداتي كه آنها ارائه كردند اين پيشنهادات واقعبينانهتر و منطقيتر به نظر ميرسيد من فكر ميكنم اين نشان ميدهد امروز بعد از اين همه فشارها آنها هستند كه به اين نتيجه رسيدهاند كه رويكرد خود را تغيير دهند.
در مذاكرات درخواست تعطيلي فردو مطرح نشد جليلي در پاسخ به پرسش خبرنگاري درباره اينكه غرب خواسته است غنيسازي اورانيوم در ايران كاهش يابد يا برخي از سايتهاي هستهاي بسته شوند نيز گفت: ما براي همكاريها همانطور كه در مسكو مطرح كرديم ديدگاههاي خود را گفتهايم، آنها در نشست قزاقستان به پيشنهاد ما در مسكو نزديكتر شدند.
وي در ادامه نشست خبرياش در آلماتي افزود: ما غنيسازي خود را بسته به نيازمان ادامه ميدهيم چه پنج درصد و چه ۲۰ درصد، اما موضوع همكاري و در اين زمينه كه بررسي كنيم همكاريها به چه صورت باشد، آنها امروز پس از هشت ماه به اين نتيجه رسيدند كه بايد گامهاي واقعبينانهتري را براي نزديك شدن به ايران تعريف كنند.
خبرنگاري پرسيد آيا اين امكان وجود دارد كه ايران سايت فردو را تعطيل كند كه جليلي گفت: سايت فردو يك سايت قانوني و كاملاً شناخته شده براي آژانس است. زير نظر آژانس كار ميكند. آژانس فعاليتهاي آن را بررسي ميكند و كاملاً طبق ضوابط آژانس فعاليتهايش را انجام ميدهد و بسته شدن آن هيچ توجيهي ندارد. اين درخواست را آنها هم نداشتند.
وي درباره انجام گفتوگوهاي همزمان ايران با آژانس بينالمللي انرژي اتمي نيز گفت: آنچه در تعاملات ايران با آژانس وجود دارد اين است كه ايران به عنوان يك عضو NPT و آژانس شايد فعالترين و بيشترين همكاريها را با آژانس داشته كه اين يك ادعاي صرف نيست و شواهد آن وجود دارد. ما در چارچوب NPT و آژانس بيشترين همكاريها را داشتهايم چون از رفتار خودمان مطمئن هستيم و مشكلي با شفافسازي نداريم اما اگر اين همكاريها بخواهد فراتر از اين بحثها باشد طبيعتا ايران براي خود چارچوبهايي دارد.
۱+۵ هزينه ديگران را نپردازند سعيد جليلي در ادامه نشست خبرياش با خبرنگاران در آلماتي در پاسخ به سؤالي مبني بر اينكه رژيم صهيونيستي كه خود دارنده سلاح هستهاي است اعلام كرده كه در تماس نزديك با ۱+۵ است شما چه توصيهاي به ۱+۵ داريد، گفت: توصيهاي كه ما به ۱+۵ داريم اين است كه آنها هزينه ديگران را نپردازند.
وي ادامه داد: ما معتقديم آنچه امروز ما در چارچوب گفتوگوها براي همكاري دنبال ميكنيم برخي ميخواهند با هزينه برخي كشورهاي ۱+۵ و مجموعه آنها اهداف خود را دنبال كنند. شما ميدانيد كه رژيم صهيونيستي امروز خود اولين متهم در بحث سلاح هستهاي است، بايد جامعه جهاني يك عزم جدي براي رسيدگي به سلاحهاي رژيم صهيونيستي داشته باشد، اما نكته مهم اين است كه اين رژيم به رغم اين اتهامي كه متوجه آن است كه فراتر از اتهام هم است و امروز به اذعان خود آنها به اين سلاح دسترسي دارند، بايد به جامعه جهاني پاسخ دهند و جامعه جهاني نيز بايد عزم جدي داشته باشد و هم مجامع بينالمللي و هم آژانس انرژي اتمي براي خلع سلاح اين رژيم و جلوگيري از اشاعه اين سلاحها. آنها بايد بررسي كنند كه چه كسي اين سلاحها را در اختيار آنها قرار داده است، علاوه بر آن جامعه جهاني بايد توجه داشته باشد كه رژيم صهيونيستي نخواهد براي اهداف نامشروع خود از بقيه هزينه كند اين توصيه ما به آنهاست.
دبير شوراي عالي امنيت ملي كشورمان در پاسخ به سؤالي مبني بر اينكه شما گفتيد پيشرفتهايي حاصل شده و از طرفي هم به تحريمها اشاره كرديد و گفتيد كه بياثر است، به نظر شما راهحلهاي بهتر چه ميتواند باشد و آيا در بحث پيشرفت فكر ميكنيد كه در مذاكراتي كه طي اين چند ماه انجام شده يا مذاكرات آتي اين پيشرفت به چه صورت است، بيان كرد: آنها به هر حال در اين هشت ماه به اين نكته توجه پيدا كردند كه بايد اعتماد ملت ايران را جلب كنند، اين مسئله خود مثبت است. يكي از بحثهاي مهم در بحث اعتمادسازي اين است كه آنها بايد متقابلاً رفتارهايي داشته باشند كه اعتماد ملت ما را جلب كند. تحريمها يكي از اين بحثهاست، البته آنها اشارهاي به اين بحث داشتند.
وي ادامه داد: نكتهاي كه در اين ميان وجود دارد اين است كه اين گامها را چگونه ميخواهيم برداريم. ما معتقديم ما آمادگي داريم و اين مسئله را نيز در گفتوگوها بيان كرديم كه آنچه بايد در اين مسيري كه دنبال ميكنيم برداشته شود ميتواند گامهاي بلند باشد. اما ميتوانيم از گامهاي كوچك هم شروع كنيم. آنها در اين بحث گامهايي را اشاره داشتند و ما گفتيم كه اين گامها بايد متوازن باشند، يعني اگر رفع تحريمهايي كه ما ميگوييم بايد انجام شود تا اعتماد ملت ايران جلب شود، اگرچه نفس ورود آنها به اين مسير رفع تحريمها گام مثبتي است اما بايد با يك توازن جدي همراه باشد.
جليلي گفت: در بحث كارشناسي هم قرار شد بر اين مسئله بحث شود كه مشخص شود اين گامها چگونه ميتواند متوازن باشد.
دبير شوراي عالي امنيت ملي كشورمان در پاسخ به سؤالي مبني بر اينكه همانطور كه ميدانيد همزمان با مذاكرات پيشرفتهايي در سوريه حاصل شده و دشمنان سوري و تروريستها عقبنشيني كردند. تأثير اين تحولها بر پيشرفتهاي جمهوري اسلامي ايران در مذاكرات آلماتي را تا چه اندازه ميدانيد؟ بيان كرد: همانطور كه ميدانيد در گفتوگوهاي استانبول، بغداد و مسكو يكي از پيشنهادهاي ما اين بود كه در كنار بحثهاي هستهاي بحثهاي غيرهستهاي نيز مطرح شود از جمله اينكه همكاري و گفتوگو براي همكاري براي مسائل منطقهاي مطرح شود كه يكي از پيشنهادها بحث سوريه و بحرين بوده است.
وي ادامه داد: سال گذشته در گفتوگوهاي استانبول اين مسئله را مطرح كرديم كه مسيري كه برخي كشورها و برخي قدرتها در سوريه دنبال ميكنند يك مسير غيردموكراتيك و غلط است و مسيري است كه مجال را براي فعاليتهاي تروريستي فراهم ميكند و اينها مورد پذيرش جامعه جهاني نيست.
جليلي گفت: اين ديدگاههايي كه ما به صراحت بيان كرديم متأسفانه در رفتار ديديم كه برخي همان مسير را دنبال كردند، يعني رفتارهايي را داشتند همانند حمايت از تروريستها، كشتار مردم بيگناه و انفجارهايي كه انجام ميشد و ارسال سلاح كه همه اينها خلاف آن مسير صحيح بود و پاسخ صحيحي براي حتي مطالبات مردم سوريه و نظام سوريه نبود.
وي تأكيد كرد: ما از اول براي سوريه گفتيم كه راهحل سوريه يك كلمه بيشتر نيست و آن دموكراسي است. همه بايد به ساز و كارهاي دموكراسي تن بدهند و زمينه را فراهم كنند تا خود مردم سوريه در يك ساز و كار داخلي در يك انتخابات آنچه را كه ميخواهند انتخاب كنند.
دبير شوراي عالي امنيت ملي كشورمان ادامه داد: متأسفانه برخي خلاف اين مسير را رفتند و همانطور كه گفتم از تروريستها حمايت كردند و به ارسال سلاح پرداختند. امروز خود آنها به اين نتيجه رسيدند كه اين مسير غلط بوده است، يعني واقعيت ميدان در سوريه نشان داد نظري كه جمهوري اسلامي ايران از ابتدا بيان كرد يك نظر درست بوده و امروز واقعيت ميدان و صحنه سوريه هم اين را به آنها نشان داده است.
