
به ويژه آنكه توليد ملي داروهاي گياهي يكي از بهترين راههاي دور زدن تحريمها در كنار حمايت از كار و سرمايه ايراني است.
اگر سري به متون طب ايراني – اسلامي بزنيد، در مييابيد در سبك زندگي اصيل ما ايرانيها، گياهان دارويي به دليل اثرات شفابخششان، جايگاه ويژهاي دارند؛ آثاري كه امروز در نظام سلامت تمامي كشورهاي دنيا براي اين داروهاي جا باز كرده و پزشكان كشور ما نيز كم كم دارند به اين داروها اعتماد ميكنند. هر چند بنا به اعتراف دكتر احمد شيباني قيمت دارو نيز براي بيمار مهم است و گران بودن داروهاي گياهي، بيماران را به سمت استفاده از داروهاي شيميايي سوق ميدهد.
حكايت يك دور باطل و پرهزينه اگرچه اهميت داروهاي گياهي چند سالي است كه مورد توجه مسئولان وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي قرار گرفته است و به گفته دكتر شيباني اداره گياهان دارويي وزارت بهداشت از سال ۱۳۷۶ تشكيل شد اما هنوز هم داروهاي گياهي تنها حدود ۸ درصد از نسخههاي پزشكان را به خود اختصاص ميدهند.
با وجود اين، يكي ديگر از مشكلاتي كه گريبانگير ساخت توليد و واردات دارو در كشور شده اين است كه هماكنون ما اجزاي برخي گياهان دارويي را به خارج از كشور صادر و سپس فرآوردههاي دارويي را كه از همين گياهان تهيه ميشود با هزينه كردن ارز، وارد ميكنيم. درست شبيه آنچه كه درباره صادرات نفت و واردات محصولات نفتي اتفاق ميافتد.
رئيس سازمان غذا و دارو كه در اولين همايش ملي «طلاي سبز» سخن ميگفت، ضمن اشاره به ناجوانمردانه بودن تحريمهاي دارويي، ساخت داروهاي گياهي را يكي از بهترين راهكارها براي ايجاد فرصت از تحريمها برشمرد و افزود: متأسفم كه امروز شاهد هستيم اجزاي فرآوردههاي طبيعي ايراني به خارج از كشور صادر ميشود و به شكل دارو بازميگردد.
به بيان ديگر، صادرات گياهان دارويي و واردات داروي گياهي حاصل از آنها يك دور باطل است كه هم مسير را طولاني ميكند و هم هزينهها را افزايش ميدهد، چراكه هميشه قيمت محصولات فرآوري شده از ماده خام بيشتر است.
كمترين آسيب تحريمها در بخش داروهاي گياهي دكتر امير حسين جمشيدي، رئيس اداره داروهاي طبيعي و مكمل وزارت بهداشت نيز درباره گياهان دارويي موجود در كشور و پتانسيل بالاي ما براي توليد انواع دارو از اين گياهان به «جوان» ميگويد: ما ۸ هزار و ۲۰۰ گونه گياه در داخل كشور داريم كه خيلي از اين گياهان خواص دارويي دارد. ضمن آنكه ايران از ۱۴اقليم آب و هوايي جهان، ۱۱ اقليم را داراست و اين به معناي يك ظرفيت فوقالعاده براي پرورش گياهاني است كه در كشور به طور طبيعي نميرويند. بنا به تأكيد وي، در تحريمهايي كه عليه كشور ما صورت گرفت، كمترين آسيب را در بخش داروهاي گياهي داشتيم و به رغم مشكلاتي كه براي داروهاي صنعتي پيش آمد، در بخش داروهاي گياهي چندان مشكلي نداشتيم. جمشيدي بهترين راهكار براي مديريت شرايط كنوني را بهرهمندي از ظرفيت توليد داروهاي گياهي ميداند.
بنا به تأكيد شيباني نيز در صورت برنامهريزي مناسب ميتوان با توجه به پتانسيل بالاي رويش گياهان دارويي در كشور و با حمايت از توليد اين داروها، به جاي صادرات گياهان دارويي و واردات داروي گياهي، داروهاي وطني توليد شده از گونههاي گياهي را صادر كنيم.
بنا به تأكيد رئيس سازمان غذا و دارو، در شرايط كنوني نيازمند ارز ملي هستيم تا تحريمها را دور بزنيم و يكي از روشهاي دست يافتن به اين مهم، جايگزيني داروهاي گياهي با داروهاي شيميايي است.
تمام محاسن رشد در توليد داروهاي گياهي
هميشه بسته شدن يك راه سبب ميشود تا ما كمي بيشتر به اطراف خود بنگريم و هزاران راهي را كه به خاطر تكيه به آن يك مسير از وجودشان غافل بوديم، پيدا كنيم. حكايت تحريمهاي ۳۳ساله در كشور ما نيز همين است. در حال حاضر هم هر چند تحريمهاي كنوني ما را در تنگناي تأمين دارو قرار داده است اما توجه مسئولان كشور به يك ظرفيت بزرگ جلب شده؛ توليد و حتي صادرات داروهاي گياهي. امري كه با كمي همت و توجه نه فقط مشكل بيماران را حل ميكند بلكه ميتواند علاوه بر صرفه جويي ارزي، ارزآور نيز باشد.