ایسنا: ناظمی اردکانی گفت: رهبر معظم انقلاب و دغدغه ایشان نسبت به روند کاهش جمعیتی ایران اسلامی در سخنرانیهای اخیر ، نشان از این دارد که بی توجهی به این مهم میتواند مشکلات بزرگ امنیتی، اقتصادی و فرهنگی برای پیشرفت نظام اسلامی به بار آورد.
وی در ادامه با اشاره به بیانات و نگرانیهای مقام معظم رهبری با بیان اینکه هدف سیاست جمعیتی حفظ تعادل پویای ساختار کلی جمعیت و کیفیت آن است، گفت: معمولاً کشورهای توسعهنیافته یا در حال توسعه پرجمعیت و جواناند و بعد از رسیدن به مرزهای توسعه، به بحران کاهش جمعیت فعال و سالمندی دچار میشوند.
رییس سازمان ثبت احوال افزود: با این وجود برای ایران زود است تا طبق پیشبینیها، جمیعت آن در سال ۱۴۲۰، در شرایطی که هنوز «در حال توسعه» میباشد و برای رسیدن به اهداف بلندمدت به جمعیت جوان و فعال نیاز دارد، به سالمندی برسد. گفته میشود ایران در سرعت رسیدن به مرزهای سالمندی سومین رتبهی جهانی را دارد.
اردکانی تاکید کرد: جمعیت سرمایهای بیبدیل برای کشورها محسوب میشود و سیاستهای جمعیتی، راهبردیترین و پرعمقترین سیاستها در دراز مدت هستند که سیاستهای توسعهای کشورها را در بلند مدت پشتیبانی مینمایند.
معاون وزیر کشور گفت: دولتها سیاستهای جمعیتی مختلفی از جمله سیاست جمعیت مستقیم همچون تشویق ولادت و سیاست غیرمستقیم سریع همچون مهاجرپذیری، سیاست ضمنی مانند تنظیم خانواده، سیاست مداخلهای همچون تغییر سن ازدواج را دارد.
وی اظهار کرد: اولین سیاست جمعیتی کشور در سال ۱۳۴۶ تدوین و اجرا شد که حاصل آن انفجار جمعیتی در دهه ۶۰ بوده است.
ناظمی افزود: در سال ۱۳۷۲ قانون تنظیم خانواده به تصویب رسید که نتیجه آن ورود کشور به مرحله سوم گذار جمعیتی و کاهش شتابنده جمعیت در مقایسه با کشورهای جهان ، آسیا و منطقه شده است.
رییس سازمان ثبت احوال کشور اظهار کرد: به طوری که در سالهای ۱۳۷۱ و ۱۳۷۲ از ۶.۵ فرزند به چهار فرزند رسیده و در دهه ۸۰ نرخ رشد جمعیت از ۳.۲ به ۲.۳ کاهش یافت.
وی تصریح کرد: این در حالیست که طبق برنامه نخست توسعه مقرر شده بود کاهش میزان فرزندآوری از ۶.۵ به چهار فرزند در دهه ۸۰ رقم بخورد و با رقم خوردن این اتفاق در سال ۷۲ دیگر نیازی به ادامه دادن سیاستهای کاهشی نبود.
معاون وزیر کشور افزود: طبق پیشبینیها باید انفجار دوم جمعیتی را بر اثر ازدواج و فرزندآوری متولدین دهه ۶۰ شاهد میبودیم، اما با شیب نزولی موالید مواجه شدهایم بطوریکه میزان موالید در سال ۹۰ یک میلیون و ۳۸۰ هزار بود و این در حالیست که این رقم در دهه ۶۰ بیش از دو میلیون بود و این به معنای سقوط آزاد جمعیت است.
ناظمی اردکانی با بیان اینکه از نظر نرخ رشد جمعیت در میان ۲۶ کشور منطقه رتبه ۲۳ و از نظر نرخ باروری نیز رتبه ۲۵ را در سال ۲۰۱۰ میلادی داشتهایم گفت: این در حالیست که برای تحق اهداف چشمانداز۱۴۰۴ نخستین اصل تقویت زیرساختهای جمعیتی است.
رییس سازمان ثبت احوال کشور تاکید کرد: کشور با چالش های جمعیتی در حوزه مدیریت جمعیت کشور روبروست.
وی کاهش باروری در کشور را اولین چالش جمعیتی کشور عنوان کرد و گفت: کارشناسان معتقدند آنچه که در کشور ما به لحاظ جمعیتی معضل محسوب میشود، کاهش رشد جمعیت نیست. دغدغه مهم، تحول در باروری کل است که با کاهش باروری مواجه هستیم .
وی همچنین بهم خوردن ساختار جمعیت کشور را دومین چالش دانست و گفت: در حال حاضر ۱۵ تا ۲۳.۵ درصد جمعیت کشور زیر ۱۵ سال، ۳۱.۵ درصد بین ۱۵ تا ۲۹ سال، ۳۹.۵ درصد بین ۳۰ تا ۶۴ سال و ۵.۵ درصد بالاتر از ۶۵ سال دارند و طبق پیشبینیها جمعیت سالمندان در سال ۱۴۰۵ به ۷.۴ و در سال ۱۴۲۵ به ۱۸ درصد کل جمعیت میرسد.
وی افزود: هم اکنون ۵ میلیون نفر از ۷۵ میلیون نفری جمعیت کشور سالمند هستند که حدود ۷.۳ درصد جمعیت کشور را تشکیل میدهند. پیشبینیها حاکی از آن است تا ۴۰سال آینده حدود ۲۴ درصد از جمعیت کشور ما سالمند باشند که این میزان یعنی یک نفر از هر ۴ نفر جمعیت کشور بالای ۶۰ سال خواهند داشت.
وی فرهنگ نداشتن فرزند و اتخاذ سیاستهای تک فرزندی است و جستجو در ساختار نهاد مقدس خانواده را از چالشهای دیگر سیاستهای جمعیتی کشور بیان کرد.
ناظمی اردکانی گفت: در سال گذشته حدود ۱۲میلیون نفر مرد در گروه سنی ۲۰تا۳۴ ساله و ۱۱میلیون و هشتصد هزار نفر زن در گروه سنی ۱۵تا۲۹ ساله رسیده که حدود ۳۲درصد از کل جمعیت کشور است و پیش بینی میشود که در این گروه های سنی ازدواج نمایند و از این تعداد ۴۶ درصد مردان و ۴۸ زنان در گروه های سنی مذکور هرگز ازدواج نکرده اند.
رییس سازمان ثبت احوال اظهار کرد: آمار ها حاکی از کوچک تر شدن متوسط بعد خانواده از ۵.۱ نفر در دهه ۶۰ به ۳.۵۵ نفر در سال اخیر است.
وی با بیان اینکه در سال ۲۰۱۰ برای ایران سه ، سناریوی، رشد بالا، رشد متوسط و رشد پایین مطرح شده است گفت: در سناریوی رشد بالا میزان باروری کل از ۱.۸ فرزند برای هر مادر به ۲.۵ فرزند در سال ۱۴۸۰، در سناریوی دوم میزان باروری کل از ۱.۸فرزند برای هرمادر به ۱.۵ فرزند و در سناریوی رشد پایین جمعیت که در آن میزان باروری کا از ۱.۸ فرزند برای هر مادر در سال ۱۳۹۰ به حدود یک فرزند برای هر مادر در سال ۱۴۲۰ خواهد رسید.
وی توجه به تاثیر «مهاجرت» بر «نسبت جمعیت جوان»، برنامه ریزی برای تدوین سیاستهای جمعیتی منطقهای ، ارایه مشوقهایی مانند ارتقای استانداردهای کیفی آموزش و بهداشت، پذیرش فرهنگ مردم در خصوص افزایش تعداد فرزندان ، ضرورت تدبیر سیاستهایی برای ترویج ازدواج، کاهش سن ازدواج و همچنین کاستن از فاصله سنی زوجین و در نهایت استفاده از تجربیات جهانی را از جمله نکات قابل توجه برای تکمیل بسته سیاسی که اخیرا توسط رییس جمهور اعلام شده است عنوان کرد.