در حالي كه نشانهها حاكي از تغييراتي در رويكرد امريكا نسبت به مخالفان نظام سوريه است، فرستاده ويژه سازمان ملل هم تأكيد ميكند كه توافقنامه ژنو اشارهاي به كنارهگيري بشار اسد از قدرت ندارد. اما اروپا ميگويد بايد معارضان اسد را يكدستتر كرد. «توافقنامه ژنو تأكيد ميكند كه در ابتدا بايد خشونتها را متوقف كرد و سپس دولت انتقالي با اختيارات كامل تشكيل داد و در پايان انتخاباتي برگزار كرد كه سازمان ملل آن را برگزار و شفافيت و درستي آن را تضمين ميكند. در اين توافقنامه به تشكيل دولتي انتقالي با اختيارات كامل اشاره شده كه با توافق همه گروههاي سوري ايجاد شده باشد.»
اين اظهار بخشي از سخنان اخضر الابراهيمي در گفتوگو با روزنامه فرامنطقهاي الحيات است كه تصريح ميكند زمان اجراي توافقنامه ژنو فرا رسيده است؛ توافقنامهاي كه روسها بارها بر لزوم اجراي آن تأكيد كردهاند، اما غربيها آن را ناديده انگاشتند.
ابراهيمي: توافق ژنو اشارهاي به كنارهگيري اسد ندارد
«اخضر ابراهيمي» با اعلام اينكه با فاروق الشرع معاون رئيسجمهور سوريه تلفني گفتوگو كرده است، تأكيد كرد كه در توافقنامه ژنو اشارهاي به كنارهگيري بشار اسد رئيسجمهور سوريه از قدرت نشده است.
ابراهيمي در ادامه گفت كه تلاشهاي ما بر اين متمركز است كه قطعنامهاي الزامآور از طريق شوراي امنيت صادر كنيم كه بر پايه توافقنامه ژنو استوار باشد و بر اساس آن مذاكرات سياسي آغاز شود كه به تغيير واقعي در سوريه بينجامد.
فرستاده ويژه سازمان ملل در امور سوريه نسبت به نبود راهكاري كه بتواند سوريه را از مواجه شدن با وضعيتي شبيه به وضعيت سومالي محافظت كند، هشدار داد.
ابراهيمي گفت: نميخواهم بدبين باشم، اما وضعيت سوريه واقعاً خطرناك است. مردم سوريه از مشكلات بسيار زيادي رنج ميبرند و از خطر تقسيم اين كشور صحبت ميكنند. من خواهان تقسيم سوريه نيستم، بلكه براين باورم اگر بحران سوريه به شكلي درست حل نشود، اين كشور با خطر تبديل شدن به وضعيت سومالي و نه تقسيم و تجزيه رو به رو خواهد شد و اين به معناي فروپاشي دولت و ظهور فرماندهان جنگي و شبهنظاميان و گروهها و تشكيلات تروريستي است. ابراهيمي درباره نقش «بشار اسد»، رئيسجمهوري سوريه در دولت آينده اين كشور تنها به بيان اين نكته اكتفا كرد كه در متن توافقنامه ژنو به وجود دولتي انتقالي با اختيارات كامل اشاره شده است.
وي درباره اينكه چرا در پيشنهادهاي اخير چينيها هم اشارهاي به وضعيت اسد نشده است، باز هم به توافقنامه ژنو استناد كرد و گفت: توافقنامه ژنو اشارهاي به اين موضوع نكرده است.
فرستاده ويژه سازمان ملل در امور سوريه درباره آنچه «سرنوشت اسد» خوانده شده، گفت: مردم سوريه به دو دسته تقسيم شدهاند، گروهي براي باقي ماندن وي در قدرت پافشاري ميكنند و گروه ديگر تنها شرط مذاكره را بركناري اسد از قدرت ميدانند، اما من در سفرهايم به كشورهاي مختلف درباره اين مسئله صحبتي نكردم و مقامات اين كشورها نيز در خصوص اين مسئله پيشنهادي ارائه ندادند.
ابراهيمي در خصوص راهكار نهايي براي حل بحران سوريه گفت: راههاي موقت و صوري بيفايده است و آنچه مد نظر است، مذاكرات سياسي گسترده است كه منجر به تغييرات جامع و كاملي شود كه مردم سوريه را راضي و خواستههاي آنها را برآورده كند.
لاوروف: روسيه و امريكا مذاكرات سري نكردند
اين اظهارات اخضر الابراهيمي با تأكيد بر خطر شبهنظاميان و تروريستها و همچنين فصلالخطاب قرار دادن توافقنامه ژنو كه دخالت خارجي براي بركناري اسد را رد ميكند در حالي است كه منابع آگاه ميگويند تغييرات ملموسي در رويكرد امريكاييها حداقل درباره نوع فعاليت براي تغيير نظام سوريه مشاهده ميشود. اين خبر درحالي منتشر ميشود كه چندي پيش شايعاتي درباره مذاكره روسها و مقامات امريكايي در رابطه با سرنوشت بشار اسد در محافل مطبوعاتي جهان عرب شنيده ميشد. در اين خصوص وزير امور خارجه روسيه در كنفرانس مطبوعاتي در قاهره تأكيد كرد كه اين كشور هيچ مذاكره سري با امريكا در رابطه با سرنوشت بشار اسد رئيسجمهور سوريه انجام نداده است.
به گزارش خبرگزاري «نووستي»، «سرگئي لاوروف» وزير امور خارجه روسيه روز دوشنبه در كنفرانس مطبوعاتي در قاهره اعلام كرد كه مقامات مسكو و واشنگتن هيچ مذاكره سري در خصوص تغيير رژيم در سوريه انجام ندادهاند.
لاوروف گفت: ما هرگز با هيچ كشوري مذاكره سري در مورد سرنوشت كشور ثالثي انجام نداده و ما هيچ مذاكرات محرمانهاي با امريكا يا كشور ديگري در خصوص سرنوشت «بشاراسد» رئيسجمهوري سوريه نداشتهايم.
روزنامه المستقبل: نشانههايي از تغيير مواضع امريكا در قبال سوريه ديده ميشود
در همين حال يك روزنامه عراقي از تغيير موضع امريكا در قبال سوريه و تلاش آن براي توافق با دمشق بر سر ابقاي رئيسجمهور سوريه تا سال ۲۰۱۶ خبر داد.
به گزارش فارس به نقل از روزنامه عراقي «المستقبل»، يك منبع آگاه سياسي عراق كه خواست نامش نشود، اظهار داشت: دولت امريكا تلاش دارد تا استراتژي و موضع خود در قبال بحران جاري در سوريه را تغيير دهد به ويژه كه ائتلاف سني عربي – تركي براي مقابله با دولت سوريه شكست خورده است.
وي افزود: به ويژه تحولات تركيه به سوي آغاز بهار تركي مشابه بهار عربي در منطقه سوق داده ميشود.
اين منبع آگاه تصريح كرد: در چنين شرايطي امريكا هيچ راه بازي براي گفتوگو با ايران درباره سوريه ندارد، لذا راهي جز اين ندارد كه با ميانجيگر عراقي پيام خود را به طرف سوري برساند. در واقع امريكا ميخواهد در قبال چند شرط از نظام «بشار اسد» حمايت كند و حمايت خود از معارضان سلفي را بردارد.
وي افزود: نظام سوريه نيز به سازش با امريكا متمايل است، البته اگر امريكا از شرط بركناري بشار اسد در سال ۲۰۱۶، دست بردارد.
به گفته اين منبع، امريكا تلاش دارد با كمك برخي از شخصيتهاي سياسي و مقامات مسئول عراقي، توافق جديدي با نظام حاكم در سوريه امضا كند، زيرا ديگر سرنگوني و براندازي حاكميت سوريه تقريباً غيرممكن شده است. از سوي ديگر چنددستگي شديد در ميان مخالفان اسد و بازيگردانان منطقهاي حوادث سوريه واشنگتن را به اتخاذ رويكردهاي جديد در اوضاع پيچيده سوريه ناچار كرده است.
چهار شنبه هفته گذشته(۳۱ اكتبر) نيز هيلاري كلينتون، وزير امور خارجه امريكا كه به منطقه بالكان سفر كرده است در زاگرب، پايتخت كروواسي، اعلام كرد كه شوراي ملي سوريه «ديگر معرف رهبري اپوزيسيون» در اين كشور نيست. اين اظهار خود نشاندهنده اختلافهاي جدي در نوع نگاه به معارضان اسد و نحوه تعامل با نظام سوريه به شمار ميرود.
كلينتون روز چهارشنبه، گفت كه سوريه نياز به اپوزيسيوني يكپارچه دارد كه شامل تمام گروههاي قومي در اين كشور باشد و شورشياني را كه مشغول نبرد با بشار اسد، رئيسجمهوري سوريه هستند، نمايندگي كند. به گفته او، شوراي ملي سوريه كه مقر آن در استانبول است و با حضور جمع گستردهاي از تبعيديان سوريه تشكيل شده، «ديگر نميتواند نقش رهبري را آنچنان كه لازم است، ايفا كند.»
اين موضع را رئيس سياست خارجي اتحاديه اروپا نيز روز گذشته در دستور كار قرار داد. كاترين اشتون با تأكيد بر دشوار بودن اوضاع سوريه خاطرنشان كرد: بايد تلاشهاي بيشتري براي يكپارچه كردن مخالفان سوري صورت گيرد.
