به گزارش «جوان»، احتمال شروع آتش بس روز عيد قربان در سوريه، بعد از سفر اخضر ابراهيمي نماينده بان كي مون و دبيركل اتحاديه عرب به ايران، عراق و لبنان بيشتر شده و در حالي كه معارضين مسلح سوري اعلام كردهاند كه حاضرند « به شرط اينكه دولت سوريه گام اول را بردارد» به آتش بس پايبند بمانند، دولت سوريه هم روز چهارشنبه در تازهترين موضعگيري خودش اعلام كرد كه براي قبول آتش بس منتظر ورود اخضر الابراهيمي به دمشق براي شنيدن نتايج سفر او به كشورها از جمله كشورهايي خواهد ماند كه عملاً بر گروههاي مسلح تاثير ميگذارند. جهاد المقدسي سخنگوي دولت سوريه روز سه شنبه اعلام كرده بود دولت دمشق آماده بررسي طرح آتش بس پيشنهادي اخضر ابراهيمي است و ديروز هم بدون اينكه از موضع خود عقب نشيني كند گفت كه براي تصميمگيري در مورد آتش بس، منتظر ورود اخضر ابراهيمي به دمشق خواهد ماند. به گفته مقدسي، دولت سوريه پيش از اين هم پايبندي خود را به طرحهاي كشورهاي عربي و سازمان ملل اعلام كرده بود، اما گروههاي مسلح و كشورهايي كه بر اين گروهها تاثير ميگذارند، باعث شكست اين طرحها شدند. وليد المعلم وزير امور خارجه سوريه هم در يك موضعگيري جداگانه گفت كه دمشق سعي ميكند طرح آتش بس به مناسبت عيد قربان را مورد بررسي قرار دهد.
از طرف ديگري معارضين سوري هم اعلام كردهاند كه حاضرند آتش بس را بررسي كنند، ولي برقراري چنين آتش بسي منوط به اين است كه دولت سوريه گام اول را بردارد. عبدالباسط صيدا، رئيس شوراي ملي سوريه روز چهارشنبه اعلام كرد انتظار ميرود كه ارتش آزاد سوريه هرگونه توقف خشونت را قبول كند، ولي انتظار ميرود اول حكومت اقدام ( به آتش بس) كند. وي توضيح داد: ما از هرگونه توقف كشتار استقبال ميكنيم ولي به نظر ما اين درخواست بايد ابتدا از طرف رژيم سوريه اجرا شود كه هنوز بمباران شهرها و روستاها را متوقف نكرده است.»
مخرج مشترك طرح ابراهيمي با ايران طرح آتش بس بين معارضين مسلح سوري و حكومت اسد، اولين بار بعد از سفر اخضر ابراهيمي ازعربستان و تركيه به ايران مطرح شد. او در ملاقات با مقامهاي ايراني، پيشنهاد برقراري آتش بس بين معارضين سوري و دولت سوريه از روز عيد قربان(پنجم آبان ماه) را مطرح كرد و براي اجرايي شدن آن، موضوع استقرار ۳هزار نيروي حافظ صلح را پيشنهاد داد. علي اكبر صالحي وزير امور خارجه نيز طرح مكتوب ايران براي حل بحران سوريه را كه پيش از اين در نشست چهار جانبه به تركيه و مصر ارائه شده بود، به اخضر ابراهيمي داد. نقطه مشترك هر دو طرح اين است كه گام اول آن با «آتش بس » شروع ميشود. ايران در اين طرح اعلام كرده است كه توقف خشونت و برقراري آتشبس به عنوان اولين، ضروريترين و فوريترين نياز براي كمك به برقراري امنيت در سوريه محسوب ميشود؛ موضوعي كه با ادبياتي متفاوت، گام اول طرح پيشنهادي اخضر ابراهيمي هم محسوب ميشود و امريكا، اروپا و بازيگران منطقهاي دخيل در بحران سوريه از جمله تركيه و عربستان و مصر نيز با آن مخالفتي نكردهاند.
آتش بس با خلع سلاح يا بدون خلع سلاح؟ دولت سوريه و معارضين در حالي موافقت خود را براي بررسي و پذيرش آتشبس اعلام كردهاند كه برخي ناظران از همين حالا چالشهاي پيش روي آتش بس را گوشزد ميكنند. عبدالباسط صيدا، رئيس شواي ملي سوريه كه روز سه شنبه با طرح آتش بس به طور مشروط موافقت كرد در بيانيه خود اعلام كرده كه انتظار ميرود ارتش آزاد سوريه هرگونه توقف خشونت را قبول كند. با اين ترتيب، برخي اين نكته را گوشزد ميكنند كه اجرايي شدن طرح آتش بس منوط به پايبندي همه معارضين سوري به آن است؛ معارضيني كه بر اساس برخي برآوردها ۱۰۰ گروه مختلف و متفاوت را تشكيل ميدهند.
از طرف ديگر برخي تحليلگران، نگاهي بدبينانه به طرح آتش بس پيشنهادي اخضر ابراهيمي دارند و معتقدند كه امريكا و اروپا سعي دارند با اين طرح، فرصت نفسگيري را براي معارضين فراهم ساخته و آنها را سازماندهي كنند. غالب قنديل تحليلگر لبناني مسائل خاورميانه در تحليلي كه ديروز در الشرق الجيد منتشر كرد، نوشت:«هدف مستقيم از طرح آتشبس در سوريه، دادن فرصت به گروههاي تروريستي، جلوگيري از فروپاشي آنها و تلاش براي به رسميت شناختن آنها از سوي ديگر كشورهاست.» به گفته او، طرحها زماني مطرح شد كه طراحان امريكايي و غربي و همه كشورهاي سهيم در جنگ عليه سوريه، از هرگونه صدمه جدي به حكومت ملي سوريه و انسجام آن نااميد شدند.
مجموع اين تحليلها باعث شده كه برخي ناظران مسائل سوريه اين موضوع را مطرح كنند كه هر گونه آتش بس در سوريه به شرطي موفقيتآميز خواهد بود كه با خلع سلاح همراه باشد. يك منبع مطلع در تهران به خبرنگار «جوان» گفت:« هر گونه آتش بس بايد با خلع سلاح همزمان باشد، زيرا در هر كشوري، دولتها تنها مرجع صلاحيت دار براي حمل سلاح هستند.» وي افزود:« اگر آتشبس با خلع سلاح همراه نباشد، فقط شليك يك گلوله ميتواند آن را به شكست بكشاند.»
