تشكيل گروه تماس منطقهاي با حضور ايران، عربستان، مصر و تركيه، پيشنهادي است كه محمد مرسي آن را اولين مرتبه در اجلاس مكه پيشنهادكرد.
به گزارش «جوان»، محمد كامل عمرو وزير خارجه مصر روز دوشنبه در قاهره ميزبان علياكبر صالحي و احمد داوود اوغلو همتايان ايراني و ترك خود براي برگزاري اولين نشست با حضور سه قدرت بزرگ منطقهاي براي حل و فصل بحران سوريه بود. سعود الفيصل وزير خارجه عربستان هم براي شركت در اين نشست به قاهره دعوت شده بود، ولي مقامهاي عربستاني اعلام كردند كه او به خاطر بيماري در اين نشست شركت نميكند. مقامهاي سعودي در اين باره اظهار نظري نكردهاند كه چرا به جاي فيصل، يك مقام ديگر سعودي مانند معاون وزير خارجه عربستان در نشست قاهره شركت نكرده است.
شبكه العالم به طور غيررسمي از قول مقامهاي مصري گزارش كرده كه حاضر نشدن عربستان در نشست قاهره مشكلي ايجاد نميكند و آنها بعداً در جريان اين نشست قرار خواهندگرفت. اگر اين گزارش صحت داشته باشد، گمانهزنيهاي موجود درباره اختلاف رويكردي قاهره و رياض را تأييد ميكند.
احمد داوود اوغلو وزير امور خارجه تركيه در كنفرانس خبري كه بعد از نشست سهجانبه روز دوشنبه برگزار شد با اشاره به حضور رياض در نشست مقدماتي هفته قبل گفت كه مشورت با عربستان سعودي ضروري است چون كه رياض يك بازيگر كليدي براي رسيدن به راه حل در سوريه است. داوود اوغلو همچنين گفت كه عربستان در نشست بعدي گروه تماس كه در حاشيه اجلاس مجمع عمومي در نيويورك برگزار ميشود حضور خواهد داشته، ولي منابع عربستاني در اين باره اظهارنظري نكردهاند. به رغم ابراز اميدواري داوود اوغلو، منابع خبري هيچ اظهار نظري از زبان وزير خارجه مصر درباره حضور عربستان در نشست قاهره نقل نكردند.
نشستي با بازيگران متعارض نشست قاهره اولين مذاكرات چند جانبه ايران با عربستان سعودي و تركيه، به عنوان دو كشوري است كه در بحران سوريه مداخله مستقيم و غير مستقيم دارند. محمد مرسي رئيسجمهور مصر كه جمله « اسد بايد برود» او در نشست غيرمتعهدها در تهران و تكرار آن طي روزهاي بعد هنوز از خاطر مقامهاي ايراني نرفته، رويكردي كمتر مداخلهجويانه در سوريه داشته است. رويترز روز سه شنبه طي گزارشي از نشست قاهره، نوشت كه خود مصريها هم انتظار موفقيت چنداني از نشست گروه تماس ندارند و محمد مرسي رئيسجمهور مصر پيشنهاد گروه تماس را بيشتر به عنوان راهي براي احياي بازيگري مصر در منطقه پيشنهاد كرده است. با اين حال، علياكبر صالحي وزير امور خارجه دولت احمدينژاد، در قاهره هم خوشبيني هميشگياش را بروز داد و در گفتوگو با برنامه «صبح بخير مصر» كه صبح روز سهشنبه از كانال اول تلويزيون مصر پخش شد، نسبت به موفقيت طرح ابتكاري «محمد مرسي» رئيسجمهور مصر مبني بر تشكيل كميته چهارجانبه متشكل از ايران، مصر، عربستان و تركيه ابراز خوشبيني كرد.
صالحي گفت: اين طرح ابتكاري كاملاً به موقع است و همزمان با تلاشهاي جامعه جهاني است كه با مأموريت«كوفي عنان» فرستاده سابق مشترك سازمان ملل و اتحاديه عرب آغاز شد و اكنون نيز مأموريت «اخضر ابراهيمي» شروع شده و چه بسا وي نيز پيشنهاد خاصي در رابطه با موضوع سوريه ارائه كند. صالحي همچنين بر برگزاري نشستي با اخضر ابراهيمي به منظور هماهنگي تلاشها براي حل بحران سوريه تأكيد كرد. وزير امور خارجه ايران در عين حال طي كنفرانس مطبوعاتي مشتركي كه با داوود اوغلو و كامل عمرو همتايان ترك و مصري خود برگزار كرد، اين را پذيرفت كه نشست قاهره گامي اوليه براي حل بحران سوريه است.
نقشه راه ايران
تقريباً هر سه طرف حاضر در نشست قاهره از سطح اختلافات موجود مطلع هستند و به خاطر همين، هيچ كدام سخنان تحريك كنندهاي به زبان نياوردند. سه طرف براي تدام نشست چهارجانبه به توافق رسيدند و قرار است كه نشست بعدي آنها در حاشيه مجمع عمومي سازمان ملل در نيويورك برگزار شود. صالحي در كنفرانس مشترك با وزراي خارجه مصر و تركيه، طرح ايران براي حل و فصل بحران سوريه را تشريح كرد. مهمترين پيشنهاد ايران، اعزام ناظران صلح از چهار كشور به سوريه بود. صالحي در اين چهارچوب توقف درگيري و خشونت به طور همزمان توسط طرفين در سوريه، ضرورت حل مسالمتآميز بحران بدون دخالت خارجي و توقف هرگونه حمايتهاي مالي، نظامي و آموزشي از معارضين دولت دمشق را پيشنهاد كرد.
وزير امور خارجه ايران همچنين آغاز گفت وگو بين دولت سوريه و معارضين و همچنين تشكيل كميته آشتي ملي با مشاركت همه جريانات و گروهها را خواستار شد. صالحي همچنين بر اعزام ناظرين از چهار كشور جهت نظارت بر روند توقف خشونت و انجام گفتوگوها، تأكيد بر لزوم حس يكپارچگي و وحدت ملي و ارضي سوريه و كمك به روند انجام اصلاحات ريشهاي و تحقق رويكرد مردمسالاري و دموكراتيك با محوريت سوريه را براي بحث و بررسي به نشست قاهره پيشنهاد كرد. وزير امور خارجه ايران همچنين با اشاره به ظرفيت خوب جنبش عدم تعهد براي ايفاي نقش مؤثر در تحولات منطقه و جهان پس از برگزاري نشست سران غيرمتعهدها در تهران، حضور جمهوري اسلامي ايران و مصر از تروئيكاي نم در نشست قاهره را مفيد خواند و خواستار اضافه شدن ونزوئلا به عنوان عضو تروئيكاي جنبش عدم تعهد و عراق به عنوان رئيس دورهاي اتحاديه عرب به جمع حاضر، براي به ثمر رسيدن روند سازنده موجود شد. وزير امور خارجه همچنين گفت كه ايران آمادگي دارد تا ميزبان دور بعدي اين نشست در تهران باشد.
مرسي: ايران و مصر هيچ مشكلي با يكديگر ندارند علياكبر صالحي ديروز با محمد مرسي رئيسجمهور مصر ملاقات كرد و با اشاره به راهبرد ثابت ايران نسبت به همسايگان و كشورهاي منطقه برمبناي احترام متقابل، صلح، برادري، همكاري همهجانبه و حفظ امنيت و ثبات گفت: دوران مهندسي منطقه و كنترل آن از سوي نظام سلطه پايان يافته و ملتها درصدد تعيين سرنوشت خويش هستند. صالحي كه در قاهره بسر ميبرد، در اين ديدار با ابلاغ سلامهاي گرم محمود احمدينژاد به رئيسجمهور مصر، از حضور وي در اجلاس تهران تشكر كرد. محمدمرسي، رئيسجمهور مصر نيز در اين ديدار متقابلاً از صالحي خواست سلام گرم وي و ملت مصر را به مقام معظم رهبري و احمدينژاد تقديم نمايد. رئيسجمهوري مصر همچنين با تأكيد بر اينكه هر دو كشور ايران و مصر بزرگ و داراي تمدن تاريخي و خيرخواه يكديگر هستند، تصريح كرد: بين ايران و مصر هيچ مشكلي وجود ندارد. مرسي ديروز هم با داوود اوغلو ملاقات كرده بود.
