از روز اول خلقت، پر حاشيه ترين، چالشي ترين و مسئله دار ترين دانه عالم «گندم» بوده است، همانطور كه «حافظ»نيز در مصرع معروفي از غزليات خود با بيان اين جمله كه:«پدرم روضه رضوان به دو گندم بفروخت ...» اين غله عامل دفع گرسنگي را بنيان گذار نغمت، همدست ابليس و دست اندركار توطعه اخراج آدم ابوالبشر از بهشت مي داند و «سزار»اولين قيصر روم نيز در جمله اي معروف با بيان اينكه «بر روم كسي حكم مي راند كه نان مردم در دست اوست »اهميت دو چندان نان و گندم را به همه پسينيان خود گوشزد كرده است. باري گندم امروز از نقش لوكس خود به عنوان تنها عامل غذايي مزروع كه نوع تهيه شده از آرد مرغوب و سفيدش در اروپا و به خصوص انگلستان تا حتي قرن هيجدهم نيز مختص اشراف و نجيب زادگان بود، به يك ابزار اعمال فشار دولت هاي استعمارگر بر ملت هاي ضعيف تبديل شده و با وجود تغيير رژيم غذايي در دوسوم جمعيت كره زمين (همچون چين، هند و گستره كشورهاي آسياي جنوب شرقي كه با جمعيتي بالغ بر ۳.۵ ميليارد نفر در رژيم غذايي هيدوركربني خود برنج را جايگزين گندم كرده اند) هنوز يكي از عامل هاي اصلي توازن قوا در گفت و گوهاي اقتصادي جهاني است و كشوري كه در توليد اين غله استراتژيك خودكفا نباشد بي شك مورد فشار تهديد هاي غذايي خواهد بود و در صورت اعمال هرگونه تحريم شكننده و لابد خواهد شد.
خريد تضميني يا مرگ تدريجي
آنچه بر اين جريده رفت مقدمه اين كلام است كه باز تابستان و تيرماه فرارسيده و بايد جشن برداشت محصول گندم را در خوشه زارهاي طلايي و بركت زارهاي مقدس جاي جاي ميهن عزيزمان برگزار كنيم اما، هر سال اين روزها كه مي رسد دهقان ايراني غمي فزون بر غم هاي ديروز خود دارد و آن نيز ماجرايي است كه در پروسه نقد كردن اين زردانه هاي گرانبها بر او خواهد رفت. سال هاي اخير آسمان چندان با اين فلاح زحمتكش مهربان نبوده و گاهي باران را از او دريغ كرده و بر سرش طوفان «ملخ» و طغيان «سن» را نيز بارانيده است.
حال سوال اينجاست كه آيا شايسته است در اين بين برخي از مسئولان نيز براي وي به اصطلاح طاقچه بالا بگذارند و در حين خريد اين دانه هاي كشته به رنج، امروز و فردا كنند و بارش را از ارزش بيندازند و يا امروز بخرند و با وعده سرخرمن كشاورز را دست خالي و جيب بي پول روانه منزل كنند؟ آنچه در دوسال اخير در زمينه خريد تضميني گندم از كشاورزان توسط دستگاه هاي زيربط مشاهده شده است، اگر نگوييم تضييع حقوق اين قشر بوده، تكريمي را هم به دنبال نداشته است . صف هاي طولاني در مراكز خريد، افزايش نجومي قيمت حمل و نقل به بهانه افزايش جزيي قيمت سوخت، عدم نظارت كامل و جامع بر روند خريد و توزيع گندم بين سيلوهاي موجود در منطقه و همچنين ديركرد در پرداخت وجه گندم خريداري شده به موقع و يا به صورتي كه ميل و رغبت كشاورزان را به كشت مجدد بر انگيزد، علي رغم افزايش محصول در ۵ سال اخير و دست يابي به خودكفايي «اسمي» در توليد بي شك در آينده اي نزديك منجر به كاهش انگيزه دهقانان به كشت مجدد خواهد شد و اين روند تهديد بر خودكفايي توليد براي كل كشور خواهد بود.
آينده اي مبهم
هر چند گندم مهمترين غله جهان است و بيشترين سطح كشت را به خود اختصاص داده ، با درنظر گرفتن شرايط موجود كه ناشي از خشكسالي روبه رشد در سراسر جهان است و روند رو به كاهش قيمت گندم در پنج سال اخير در بازارهاي بين المللي و همچنين با لحاظ كردن تهديد سندیکاهاي توليد كنندگان مهم گندم از جمله اتحاديه گندم كاران کانادا و آمريكا و همچنين ميل كشاورزان اروپايي به تغيير الگوي كشت از گندم به سمت دانه هاي با ارزش تجاري بيشتر از جمله تريتيكاله، كلزا و همچنين تغيير ساختار زراعي به سمت باغي به نظر مي رسد دولت مردان بايد بيش از پيش با استفاده از امكانات موجود و همچنين بهره بردن از توان بخش خصوصي در مكانيزاسيون توليد، ساخت سيلو، خريد تضميني مستمر و بي حاشيه و همچنين حمايت از توليد كنندگان با كاهش قيمت سم و كود(كه چند سالي است دولت به بهانه استفاده نامعقول و غير استاندارد از اين مواد به جاي انجام عملياتي ترويجي براي كاهش و كنترل مصرف اين اقلام،اقدام به حذف يارانه آن نموده است) به شفاف سازي آينده توليد گندم و تضمين امنيت غذايي به دست آمده ناشي از حصول خودكفايي اين محصول بپردازند.
