شفاف:مجلسی پر تنش و پر چا لش که تابوی 30 ساله سوال از رئیس جمهور در ان شکسته شد و رکورد دار استیضاح های نافرجام است. بهطور تقریبی 1748 سوال از کابینه و 932 تذکر به رئیسجمهور در دو سال اول فعالیت مجلس آماری است که نمایندگان مجلس هشتم از خود به جای گذاشتهاند.
بررسی 8 مجلس جمهوری اسلامی ایران از سال 1359 تا 1389 و طی 30 سال اما نشان می دهد که دست کم حدود 30 درخواست استيضاح تا کنون امضا شده اما تا به حال و پیش از استیضاح وزیر راه و ترابری،تنها 19 استیضاح به صحن علنی و سئوال و جواب در مجلس کشیده شده است .که در این میان مجلس هشتم با 11 استیضاح امضاء پس گرفته شده رکورد دار استیضاح های نا فرجام است که میتوان از استیضاح علی احمدی وزیر آموزش و پرورش، اسکندری وزیر کشاورزی و مهدی غضنفری وزیر بازرگانی در دولت هشتم و صادق خلیلیان وزیر کشاورزی، مصطفی محمدنجار وزیر کشور و علیاکبر صالحی وزیر امور خارجه در دولت نهم ـ که در لحاظات پایانی پس گرفته شد ـ نام برد.
مجلس هشتم اما ابتدای دوران فعالیت خود را با استیضاح موفق مرحوم علی کردان آغاز کرد.
استیضاحی که به علت معتبر نبودن مدرک دکترای افتخاری، دریافت حقوق با مدرک غیرمعتبر و عضویت در هیأت علمی دانشگاه آزاد و عدم صداقت در هنگام بررسی رأی اعتماد کردان را پس از گذشت تنها 91روز از کسب رأی اعتماد اولیه مجلس و تکیه بر مسند وزارت کشور از برج آجری خیابان فاطمی به بهارستان کشاند.
اما مجلس که با عزل کردان نشان داده بود که در مقابل تخلفات دولتی ها کوتاه نخواهد آمد در جریان استیضاح شمسالدین حسینی،وزیر اقتصاد و به دلیل قصور و کم کاری وی در ماجرای اختلاس 3هزارمیلیاردی در آخرین سال از عمر این مجلس به گونهای عمل کرد که انتقادات بسیاری را از درون و بیرون مجلس برانگیخت.
در حالی که نمایندگان میتوانستند بهعنوان نمایندههای مردم در خانه ملت واکنش مناسبی نسبت به عملکرد ضعیف دولت در موضوع خارج شدن 3هزار میلیارد تومانی از بیتالمال نشان دهند، اما با رأی مجدد به وزیر اقتصاد، آن هم به بهانه عذرخواهیای دیر هنگام وی در صحن علنی مجلس از نمایندگان و مردم، دوباره به وی رای اعتماد دادند تا یک استیضاح اعلام وصول شده در مجلس، به رای اعتماد مجدد به وزیر منجر شود.
اما نکته جالب دیگر در خصوص استیضاحهای مجلس هشتم، استیضاح حمید بهبهانی، وزیر راه دولت دهم بود که برای نخستینبار در طول تاریخ مجلس بدون حضور رئیسجمهور و حتی شخص وزیر در مجلس برای دفاع انجام شد و منجر به برکناری وی شد.
همچنین در داستان استیضاحهای مجلس هشتم آنچه بیش از هر چیزی تکرار میشد و به رویه ثابتی در مجلس بدل شده بود، پس گرفتن امضا از سوی نمایندگان بود که از یک سو بهدلیل لابیهای هیأت رئیسه و از سوی دیگر به علت ملاحظات سیاسی نمایندگان صورت میگرفت.
بر این اساس موضوع استیضاح وزرای بهداشت، درمان و آموزش پزشکی، نفت، صنایع و معادن و علوم و تحقیقات و فناوری نیز در طول مجلس هشتم جسته و گریخته در لابهلای سخنان نمایندگان مطرح شد اما به دلایل مختلف از قبیل پس گرفتن امضاها، به حد نصاب نرسیدن یا قانع شدن نمایندگان از توضیحات وزرا در صحن علنی مجلس مورد بررسی قرار نگرفت. و به این ترتیب بود که پرونده حیات مجلس هشتم که پر بود از استیضاح های نافرجام بسته شد
همه استیضاح های مجلس هشتم
شماره | وزیر | نام | تاریخ | مهمترین محورهای استیضاح | نتیجه |
1 | آموزش و پرورش | علیرضا علیاحمدی | تیر87 | ابهام انتصابها، عدمپرداخت مطالبات فرهنگیان و مسائل معلمان حقالتدریس | انجام نشد |
2 | کشور | علی کردان | 14 آبان 87 | معتبرنبودن مدرک دکترای افتخاری،دریافت حقوق با مدرک غیرمعتبر و عضویت در هیات علمی دانشگاه آزاد | عزل شد |
3 | جهادکشاورزی | محمدرضا اسکندری | دی 87 | عدم تحقق سیاستها و راهبردها، محققنشدن خودکفایی، عدم توفیق توسعه صنایع و اعمال سیاست غلط | انجام نشد |
4 | بازرگانی | مهدی غضنفری | تیر88 | عدم مدیریت مناسب خرید گندم وجو در شمال و غرب کشور، بیتدبیری در حل مشکلات کشاورزان و واردات | انجام نشد |
5 | جهادکشاورزی | صادق خلیلیان | تیر88 | عدم دفاع وزیر کشاورزی از افزایش تعرفه واردات میوه و واگذاریهای مشکوک امور اراضی در تمام نقاط | انجام نشد |
6 | نفت | مسعود میرکاظمی | مهر88 | آمار متناقض بنزین و واردات بیش از سقف مصوب بودجه و نامشخص بودن قرارداد لوله صلح | انجام نشد |
7 | جهادکشاورزی | صادق خلیلیان | آذر88 | توجه نکردن به تذکرات نمایندگان و مشکلات قیمت میوه | انجام نشد |
8 | صنایع | علیاکبر محرابیان | آذر88 | عدم حمایت صنایع، تعطیلی70درصد شرکتها به دلیل عدم نقدینگی، انتصاب مدیران فامیلی و... | انجام نشد |
9 | راه | حمید بهبهانی | اسفند88 | ناامنی جادههای بینشهری و احداث غیرکارشناسانه جادههای جدید و... | به دلایلی مسکوت ماند |
10 | راه | حمید بهبهانی | فروردین 89 | عدم نوسازی ناوگان و تکرار حوادث هوایی | انجام نشد |
11 | کشور | مصطفی نجار | اردیبهشت 89 | امنیتی کردن وزارت کشور، عدم استفاده از تخصص کارکنان و شایستهسالاری، بیتوجهی به ساختوسازها و نظارت بر شهرداریها | انجام نشد |
12 | راه | حمید بهبهانی | بهمن89 | وقوع سوانح هوایی پیدرپی، استفاده غیرموجه از ناوگان هوایی مستهلک، عدم اجرای برنامه چهارم در نوسازی ناوگان هوایی، عدم جدیت در اصلاح مسیرهای حادثهخیز و کمتوجهی به مسیر ریلی و ایستگاه هواشناسی | عزل شد |
13 | نیرو | مجید نامجو | اسفند89 | ضعف مدیریت و برنامهریزی، عدم رعایت عدالت و عدم تعهدات و موارد تبعیضآمیز | استیضاح ناموفق |
14 | امورخارجه | علیاکبر صالحی | خرداد90 | نفوذ گروه انحرافی در بدنه وزارت امورخارجه و انتصاب ملکزاده به عنوان معاون وزیر امورخارجه | انجام نشد |
15 | اقتصاد | شمسالدین حسینی | آذر90 | عملکرد ضعیف در ماجرای اختلاس 3هزارمیلیاردتومانی، عدم اجرای قانون یا نقض احکام قانونی مرتبط با وظایفی که وزیرنسبت به بانکها داشته و نصب افرادبه سمتهای مهم بدون داشتن صلاحیت | استیضاح ناموفق |
