ميدل ايست آنلاين: اين اولين ابزار كاربردي است كه ميتواند ميزان تعلق شخصي به فيسبوك و اينكه آيا واقعاً معتاد آن شده يا هنوز در منطقه امن به سر ميبرد را مشخص كند.
بيش از نيم ميليارد نفر تعداد مشتركان فعال در معروفترين شبكه اجتماعي اينترنتي جهان يا همان فيسبوك است. بر اين تعداد به گونهاي سرطاني هر روز افزوده ميشود. اين امر متخصصان روانشناسي را در اين طرح بر آن داشت تا به مطالعهاي عميق در اينباره دست بزنند. دكتر سيسيلي آندرياسن، طراح مقياس سنجش اعتياد به فيسبوك تأكيد ميكند كه موضوع اعتياد به شبكههاي اجتماعي در كاربران جدي است.
دكتر آندرياسن در اين پژوهش - كه اولين تحقيق از اين دست در سطح جهان به شمار ميرود- رويكرد ويژهاي به «خضوع» برخي اشخاص در برابر فيسبوك دارد و به اين نتيجه رسيده كه اين خضوع در ميان مشتركين كمسن و سالتر، افراد غمگين و دچار افسردگي و نگراني و همچنين كساني كه روابط اجتماعي محكمي ندارند، قويتر است.
اين پژوهشگر روانشناس دليل اين امر را آن ميداند كه اشخاص يادشده در وسايل ارتباط اجتماعي جايگزين راحتتري براي ارتباطگيري رودررو با ديگران ميبينند؛ در حالي كه خطر فيسبوك از حيث اعتيادآور بودن آن در ميان اشخاص منظم و داراي هدف كه تلاش ميكنند از اين شبكههاي اجتماعي به عنوان جزء مكمل كار خود استفاده كنند، بسيار كمتر است.
خانمها از اين خطر بيشتر آسيب ميبينند. دكتر آندرياسن متذكر ميشود كه «پژوهش ما به خانمها به عنوان كساني كه خطر بيشتري از ناحيه اعتياد به فيسبوك آنها را تهديد ميكند، توجه ويژهاي دارد و شايد طبيعت اجتماعي اين پايگاه اينترنتي در پشت پرده چنين آسيبي باشد.»
نتايج كامل پژوهش در مجله psyehological Reports منتشر شده است. اين پژوهش همچنين نشان ميدهد كه معتادان به فيسبوك براساس مقياس برگن دير ميخوابند و دير بيدار ميشوند.
اين مطالعه تأكيد ميكند فيسبوك در هر زمان و مكاني زندگي روزانه ما را درست مانند تلويزيون اشغال كرده است از اين رو براي بسياري از مردم درك اينكه به شبكههاي اجتماعي معتاد هستند يا نه، سخت است.
مانند هر پديده ديگري فرد نميتواند ميزان اعتياد خود به فيس بوك را بفهمد مگر اينكه مقياسي براي سنجش داشته باشد. به اين دليل پژوهشگران شش معيار را وضع كردهاند كه از طريق آن ميتوانند شخص موردنظر را ارزيابي كنند كه آيا دچار اعتياد به اين شبكه است يا اينكه رابطه آن با اين پايگاه همچنان در حد قابل قبول است. هر چه تعداد پاسخ به سؤالات ششگانه ذيل بيشتر «بله» باشد، ميزان اعتياد فرد به فيسبوك بيشتر است.
۱- آيا وقت زيادي را براي فكر كردن به فيس بوك و برنامهريزي براي استفاده آن ميگذاري؟
۲- آيا احساس نياز شديد براي ورود دوباره به فيسبوك داري؟
۳- آيا فيسبوك را براي فراموش كردن غصهها و مشكلات زندگي به كار ميگيري؟
۴- آيا تا به حال تلاش ناكام براي فراموش كردن و عدم استفاده فيسبوك داشتهاي؟
۵- آيا با عدم دسترسي به فيس بوك حالت كسالت و كمبود و بيقراري به شما دست ميدهد؟
۶- آيا آنقدر زياد از فيسبوك استفاده ميكني كه به كار يا تحصيلت لطمه ميزند؟
اين پژوهش تأكيد دارد كه اگر تنها به چهار سؤال پاسخ بله بدهي- با تأسف تمام- به فيسبوك معتادي.
اما در اين پژوهش، محققان راهكاري براي درمان اين نوع از اعتياد ارائه نكردهاند.
