ایرنا: بخشنامه «رجب طیب اردوغان» نخست وزیر ترکیه در شماره امروز روزنامه رسمی این کشور منتشر شد.
در این بخشنامه آمده است: ترکیه مصمم است، برای تامین امنیت تامین انرژی ترکیه، تامین تقاضای روزافزون نیاز داخلی به برق، کاهش وابستگی کشور به منابع خارجی و کاهش کسری در تراز پرداختهای ترکیه ناشی از هزینه سنگین واردات انرژی، ضمن افزایش بهره وری در انرژی، حداکثر سازی استفاده از انرژیهای تجدید پذیر، به استفاده از انرژی هستهای در تولید انرژی اولویت دهد و در صدد تامین بخشی از نیاز برق کشور از نیروگاههای هستهای است.
در بخشنامه نخست وزیر ترکیه با اشاره به انعقاد قرارداد دولتی بین ترکیه و فدراسیون روسیه در ۱۲ مه سال ۲۰۱۰ میلادی در خصوص احداث نیروگاه هستهای در منطقه آک کویو و اجرایی شدن این قرارداد در اکتبر سال ۲۰۱۰ میلادی آمده است:
امور هماهنگی بین نهادها و ادارات دولتی در مراحل مختلف ساخت این نیروگاه به عهده وزارت انرژی و منابع طبیعی ترکیه واگذار شده و ادارات موظفند در کمک به تسریع در اجرایی کردن این طرح همکاریهای موثر و لازم را انجام دهند.
ترکیه به رغم اینکه خودرا در اردوگاه غرب میبیند و به عنوان عضو ناتو هم پیمان غرب است، تاکنون نتوانسته که نظر مساعد غرب را در این زمینه جلب کند و در نهایت نیز با روسیه بر سر میز مذاکره نشست تا عزم خودرا بر دسترسی به انرژی هستهای در میان بگذارد.
تانر یلدیز وزیر انرژی ترکیه گفته است تا سال ۲۰۲۰ میلادی ۱۰ درصد نیاز برق ترکیه از نیروگاههای هستهای تامین خواهد شد و این رقم تا سال ۲۰۲۳ به ۲۰ درصد خواهد رسید.
ترکیه نزدیک به ۵۰ سال است که در زمینه بدست آوردن فناوری هستهای و احداث نیروگاه هستهای در این کشور تلاش میکند.
استفاده از انرژی هستهای در سال ۱۹۶۲ وارد دستور کار دولت ترکیه شد. درآن سال در ناحیه «کوچک چکمجه» استانبول از سوی مرکز تحقیقات و آموزش هستهای یک راکتور آزمایشی با قدرت یک مگا وات به نام TR-۱ راه اندازی شد.
در دومین برنامه پنج ساله توسعه ترکیه، تاسیس یک نیروگاه هستهای با قدرت ۳۰۰ الی ۴۰۰ مگاوات با هدف راه اندازی در سال ۱۹۷۷ پیش بینی شد ولی به دلیل بروز مشکلات در انتخاب زمین و دیگر تحولات که گفته میشود سیاسی است، پروژه تحقق نیافت.
در سال ۱۹۷۶ اک کویو یه عنوان محل تاسیس نیروگاه انتخاب شد در همان سال طرح و شرایط مربوط به شرکت در مناقصه تهیه شد ولی مذاکرات با شرکتها شکل قانونی به خود نگرفت. در اوایل ۱۹۸۰ منطقه «اینجه بورون» سینوپ به عنوان دومین محل تاسیس نیروگاه انتخاب شد و تحقیقات مقدماتی انجام گرفت. ولی به دلیل خطر زمین لرزه فعالیتها درسینوپ متوقف شد.
در سال ۱۹۸۳ برای سینوپ و آک کویو پیشنهادهای جدیدی ارایه شد و مذاکراتی با شرکتهای کانادایی، آلمانی و آمریکایی صورت گرفت که بینتیجه ماند.
انفجار در نیروگاه هستهای چرنوبیل و تبلیغات شدیدی که در زمینه کاستیهای امنیتی استفاده از انرژی هستهای در این کشور صورت گرفت، به بروز جو منفی در افکار عمومی ترکیه و در نهایت متوقف ماندن موضوع نیروگاه هستهای در این کشور منجرشد.
پروژه مشترکی که در سال ۱۹۸۹ میلادی با آرژانتین شروع شده بود، نیز به دلایل حقوقی، مالی و تکنولوژیکی ناکام ماند.
بعداز روی کار آمدن حزب عدالت و توسعه (آک) در اواخر سال ۲۰۰۲ میلادی، موضوع کاهش وابستگی ترکیه به خارج در زمینه انرژی به عنوان یک مساله راهبردی مهم در دستور کار دولت اردوغان قرار گرفت.
دولت آنکارا به ویژه شخص اردوغان همواره در مجامع بین المللی از حق کشورها در استفاده صلح آمیز از انرژی هستهای حمایت کرده و در این راستا بارها به برنامه صلح آمیز هستهای جمهوری اسلامی ایران اشاره کرده و گفته است: آیا فردا ترکیه نیز بخواهد از این انرژی در مقاصد صلح آمیز استفاده کند، نیز با ممانعت خارجی روبه رو خواهد شد.
دولت آنکارا به صراحت در این زمینه موضع خودرا اعلام کرده و تاکید کرده است مصمم است در یک دوره بلند مدت حداقل ۲۰ درصد انرژی برق این کشور را از طریق نیروگاههای هستهای تامین کند.
در شرایط فعلی توان تولید برق ترکیه ۴۴ هزار مگاوات است که نزدیک به ۳۳ درصد آن از نیروگاههای آبی، نزدیک به ۳۱ درصد از نیروگاههای حرارتی با سوخت گاز طبیعی، ۲۷ درصد از نیروگاههای حرارتی با سوخت زغال سنگ و نزدیک به ۹ درصد نیز از نیروگاههای حرارتی با سوختهای دیگر و یا قدرت آب رودخانه و منابع دیگر تامین میشود.
ترکیه دربین کشورهایی که درزمینه انرژی به خارج وابسته میباشند قراردارد. این کشور بیش از ۷۰ درصد در انرژی به خارج وابسته است.
گفته میشود ترکیه از نظر منابع اورانیوم و توریوم که ماده خام انرژی هستهای بشمار میروند غنی است و حدود ۱۰ هزار تن تخمین زده میشود.
بنا به دادههای اداره کل پژوهشهای معادن ترکیه، این کشور دارای ۳۸۰ هزارتن ذخیره توریوم است و انتظار میرود با فعالیتهای کشف و حفریات این رقم دو برابر افزایش یابد.
