
زهرا چيذري | ورود ۳۰۰ تا۴۰۰ هزار تن برنج خارجي به كشور در پنج ماهه نخست امسال و فقدان متولي نظارت بر اين محصولات وارداتي در ادامه بحث پيگيري پرونده برنجهاي آلوده خارجي در سالهاي پيش در كميسيون اصل ۹۰، انگيزهاي شده است تا بهارستانيها اين پرونده را در كميسيون بهداشت و درمان مجلس دوباره بازگشايي كنند و از اين موضوع پرده بردارند كه عدهاي صاحب قدرت و منفعت، با اعمال نفوذ در پي سنگاندازي بر سر راه بررسي اين پرونده هستند.
ماجراي جنجالي آلودگي برنجهاي وارداتي به فلزات سنگيني نظير سرب و آرسنيك به دو سال قبل برميگردد؛ پروندهاي كه گرچه پر هياهو آغاز شد، اما بيصدا به پايان رسيد و حالا دوباره در جريان افتاده است.
۴۰۰ هزار تن برنج وارداتي بينظارت
در همان زمان بهرغم مهر تأييد كميسيونهاي تخصصي مجلس بر آلودگي اين قوت غالب مردم، وزارت بهداشتيها زير بار پذيرش اين آلودگي نرفتند و سازمان استاندارد نيز اگرچه در ابتدا اين بيماري زا بودن را تأييد كرد، اما در موضعي مشكوك پس از ۷۲ ساعت تغيير عقيده داد كه «انواع برنج وارداتي از لحاظ استاندارد اجباري تحت كنترل و نظارت است»؛ رفتاري كه رئيس كميسيون بهداشت و درمان آن را بر اثر فشار لابيهاي پشت پرده ارزيابي ميكند. با اين وجود، مخبر كميسيون بهداشت و درمان مجلس در گفتوگو با «جوان» از ورود ۴۰۰-۳۰۰ هزار تن برنج به كشور خبر ميدهد؛ برنجهايي كه به گفته وي هيچ يك از سازمانهاي نظارتي، از سلامت يا آلودگي آنها خبر ندارند و همين موضوع انگيزهاي شده تا در ادامه بررسيهاي كميسيون اصل ۹۰ بر روي آلودگي برنجهاي وارداتي در سالهاي پيش، اين پرونده دوباره در دستور كار كميسيون بهداشت قرار گيرد. انوشيروان محسني بندپي اما در پاسخ به «جوان»طرح دوباره موضوع برنجهاي آلوده را مربوط به همان پرونده سال ۸۸ ميداند كه حالا به جمع بندي نهايي رسيده است.
«حذف، عودت يا انهدام» حلقه مفقود پرونده برنجهاي آلوده
دكتر حسن تأمين ليچايي در بازگشتي به پرونده برنجهاي آلوده در دو سال قبل، از فعاليت كميسيون بهداشت و اصل ۹۰ مجلس در كنار كميتهاي از موسسه استاندارد، گروهي از وزارت بهداشت و وزارت جهاد كشاورزي و وزارت بازرگاني براي بررسي برنجهاي آلوده ميگويد كه گزارش اين بررسيها درتأييد مسموم بودن اين محصول در صحن قرائت و قرار شد برنجهاي آلوده از بازار حذف و ديگر وارد نشوند، همچنين با كشورها و كمپانيهاي وارد كنند چنين محصولاتي برخورد شود. بنا به تأكيد وي، اما اين بخش ماجرا يك حلقه مفقود است و مجلس نميداند اين برنجها چگونه از بازار حذف شدهاند. آيا عودت يا نابود شدهاند يا خير؟
وي وظيفه اجراي اين مصوبه مجلس را با وزارت بازرگاني و وزارت جهاد كشاورزي عنوان ميكند و وزارت بهداشت كه بايد بر اين روند نظارت ميكرد.
با وجود اين، اما رئيس سازمان غذا و دارو پرونده برنجهاي آلوده را مربوط به زمان قبل از خودش ميداند و با تكذيب آلودگي به فلزات سنگين و آرسنيك تأكيد ميكند: نميتوانيم گوني به گوني برنجهاي بازار را كنترل كنيم. وي به آزمايش محصولات قبل از مجوز ورود اشاره دارد و احتمال آلودگي محصولات قاچاق را تأييد ميكند، اما معتقد است آنها نميتوانند قاچاق بودن محصولات موجود در بازار را تشخيص دهند.
بياطلاعي وزارت بازرگاني از ورود
۴۰۰ هزار تن برنج!
تأمين ليچايي ميگويد: با وجود اجباري شدن آزمايش برنجهاي وارداتي از منظر وجود فلزات سنگين در همان سال ۸۸، اما روند نظارت كند شده و برنجهاي وارداتي جديد از كانال نظارتي مناسبي عبور نكرده است. اين نكتهاي است كه شهرياري نيز بر آن تأكيد دارد و معتقد است دولت كارها را سليقهاي اجرا ميكند و هر قسمتي از قانون را كه نخواهد، دور ميزند.
به گفته مخبر كميسيون بهداشت، وي در پيگيري از موسسه استاندارد درباره برنجهاي وارداتي جديد دريافته است كه آنها از ورود چنين برنجي بياطلاع بودند و بنابراين خيلي از اين محصولات از مبادي رسمي خود وارد نميشوند، چراكه وزارت بازرگاني نيز از ورود اين حجم برنج اظهار بياطلاعي ميكند. با اين وجود، اما اين حجم برنج چگونه به شكل قاچاق وارد كشور ميشود؟ روند بررسي و وظيفه نظارت بر سلامت محصولات وارداتي با كيست ؟اين سؤالي است كه مخبر كميسيون بهداشت و درمان در پاسخ به آن وزارت بهداشت را نقش اول صحنه سلامت معرفي ميكند، اما آزمايش اين محصولات از مجراي موسسه استاندارد انجام ميشود، چراكه اين موسسه بايد استاندارد سلامت محصولات وارداتي به كشور را تعيين كند.
استاندارد چيني معيار سلامت محصولات غذايي ايران
تأمين ليچايي معتقد است با نيم نگاهي به كشاورزي كشور ميتوانيم در زمينه توليد برنج خودكفا باشيم، اما از آنجايي كه منافع عدهاي با واردات تأمين ميشود، دغدغه و همكاري ندارند. وي باور دارد دستهاي پنهاني در كار است كه سبب ميشود عدهاي به راحتي قاچاق كنند. به گفته مخبر كميسيون بهداشت، مهمترين مشكل در واردات مواد غذايي اين است كه در كشور ما استانداردي براي آنها تعريف نشده است و در موضوع برنجهاي آلوده نيز استاندارد كشور چين در نظر گرفته شده و با توجه به محدوديت آزمايشگاههاي كشور، آلودگيهاي اعلام شده با آزمايشهايي بسيار سطحي بهدست آمده است. بنا به تأكيد وي، خيلي از اين برنجها تراريخته هستند و با فرآوري و عملآوري به اين شكل در آمدهاند، اما حتي آزمايشگاه مرجع استاندارد ما توانايي بررسي دقيق تعيين موادي را كه در فراوري اين برنجها به كار گرفته شده است، ندارند.
محسني بندپي ديگر عضو كميسيون بهداشت نيز با اشاره به اين نكته كه ما استانداردي براي محصولات غذايي نداريم و بر پايه استاندارد كشورهاي آسيايي عمل ميكنيم، تأكيد ميكند: سازمان غذا و دارو، وزارت جهاد كشاورزي و استاندارد كشور بايد استانداردي براي اين محصولات تدوين كنند.
به هر رو، انتظار افكار عمومي اين است كه سلامت مردم به بازي گرفته نشود.