هادي غلامحسيني | گويا بانك مركزي به عنوان متولي تنظيم بازار ارز توان اهلي كردن اين بازار لجامگسيخته را ندارد زيرا با وجود وعدههاي فراواني كه تاكنون از سوي مسئولان اين نهاد پولي در خصوص كاهش قيمت دلار داده شده است، قيمت دلار بي تفاوت به اين وعدهها همچنان مسير صعودي خود را ادامه ميدهد. گويي دلالان بهتر از اصحاب رسانه ميدانند كه حناي اين وعدهها رنگي ندارد.
البته اين روند هم چندان دور از ذهن نيست زيرا معاون ارزي بانك مركزي اعتراف كرده كه شيوه اي خاص را براي عرضه ارز در نظر گرفته كه نه كنترل بازار است و نه پاسخ كامل به نياز بازار بلكه سياستي بينابيني است!
به گزارش «جوان»، اگرچه بانك مركزي در ماههاي پشت سر گذاشته سال با سياستهاي اعمالي خود يك دستانداز در مسير رشد قيمت دلار ايجاد كرده است ولي اين دستاندازها مانعي نيستند كه بتوانند روند حركتي بازار ارز را تغيير دهند و روند كلي قيمت دلار برخلاف جريانات خارجي روندي رو به رشد ارزيابي ميشود.
در همين حال برخي كارشناسان علت نوسان در بازارهايي چون ارز، سكه و طلا را تنها از چشم تدوينكننده نرخ سود سال ۹۰ ميبينند زيرا نرخ سود سال ۹۰ موجب سرگرداني نقدينگي در جامعه شد و در واقع به پتانسيلي تبديل شد تا تقاضاي موجود در بازارهايي چون طلا، سكه و ارز را با كلمه كاذب همراه سازد. اين در حالي است كه كارشناسان، ارز موجود در كشور را جزو ذخاير باارزش به شمار ميآورند و بر اين عقيدهاند كه بايد اين ذخاير در جهت تأمين منابع مورد نياز واردات محصولات ضروري به تجار و توليدكنندگان پرداخت شود، اما در شرايط فعلي سرمايهگذاران به دليل نبود محل تعريف شدهاي براي سرمايهگذاري از سوي دولت تنها به دنبال محلي براي كسب سود هستند كه هم اكنون بازار ارز را براي اين كار مناسب ميبينند. اين امر به خودي خود موجب شكلگيري تقاضاي كاذب در بازار ارز شده است البته در اين بين نيز قاچاقچيان كالا در شدت گرفتن تقاضاي كاذب در بازار ارز بيتأثير نيستند زيرا اين قشر نيز جهت واردات غير قانوني به ارز نياز دارند.
حال در اين آشفتهبازار ارز يك متولي ميماند به نام بانك مركزي كه بايد از ميان اين موج تقاضا براي ارز، تقاضاي حقيقي مورد نياز را تشخيص دهد و درپي تأمين آن برآيد كه به جد كار سختي خواهد بود. همين امر موجب شكلگيري چندين نرخ متفاوت براي يك ارز به نام دلار شده است يعني ارز دولتي كه توسط بانك مركزي عرضه ميشود، ارز نيمه دولتي و ارزي كه در بازار آزاد به فروش ميرسد.
در اين ميان نيز شايعهاي وجود دارد كه افزايش ارزش دلار در كشور ايران تنها به دليل سياستهاي اعمالي دولت است زيرا عقيده دارندكه دولت قصد دارد با افزايش قيمت ارز درآمدهاي ارزي خود را افزايش دهد تا اگر روزي قرار شد به هر دليلي يارانهها را افزايش دهد توان مالي اين كار را داشته باشد.
پرداخت ۳۳میلیارد دلار ارز طی ۸ماه
در اين بين معاون ارزی بانک مرکزی در گفتوگو با فارس با تأیید وجود بازار سهگانه ارزی از پرداخت ۳۳ میلیارد دلار ارز طی هشت ماه گذشته برای واردات خبر داد و گفت: بانک مرکزی يا باید براي تأمين تمامی نیازهای ارزی موجود دركشور تمام ذخایر ارزی خود را تخلیه کند يا اينكه اين بازار را كنترل كند؛ كه هماکنون سیاستي بینابین را در پيش گرفته است.
سیدکمال سید علی اظهار داشت: آنچه برای بانک مرکزی مهم بوده تأمین نیاز واقعی بازار است كه در حقیقت نياز واقعي همان نیاز تجار، کارخانجات، ارز مسافری و سایر نیازهای واقعی که در تمام کشور است.
معاون ارزی بانک مرکزی با بيان اينكه براي بيرون كشيدن تقاضاي حقيقي از تقاضاي كاذب سياست غربال را در دستور كار داريم، تصریح کرد: سالانه به صورت متوسط ۱۵ الی ۱۶ میلیارد دلار کالای قاچاق وارد کشور میشود و این نیاز یا باید از طریق بانک مرکزی و یا بازار آزاد و صرافیها تأمین شود.
وي خاطرنشان کرد: بانک مرکزی بازار ارز را کنترل میکند و حساسیت و تمرکز خود را بر واردات کشور قرار داده است.
وی درباره برنامه بانک مرکزی برای کاهش اختلاف ارز رسمی و آزاد در بازار گفت: بانک مرکزی تمام سعی خود را میکند تا این اختلاف در بازار کاهش یابد از همین رو برای تحقق این هدف از هر دو مسیر یعنی با کاهش نرخ بازار آزاد به سمت پایین و نگاه به اینکه با چه نرخ ارزی سال آینده بودجه نوشته میشود، سیاستگذاریها اعمال خواهد شد.
بر اساس اين گزارش صرافان بازار قیمت هر دلار آزاد را روز شنبه ۱۳۳۶ تومان و هر یورو را ۱۸۵۵ تومان اعلام کردند، این در حالی است که بانک مرکزی قیمت دلار رسمی را ۱۰۸۲ تومان و هر یورو را ۱۴۸۷ تومان تعیین کرد.
البته نرخ رسمی دلار اعلام شده توسط بانک مرکزی با قیمت دلار در صرافیهای بانکی و شعب عرضه کننده ارز دولتی متفاوت است.
بازار سکه نیز با افزایش قیمت جهانی طلا درهر اونس با افزایش مواجه شد به گونهای که امروز در بازار سکه شاهد افزایش نسبی قیمتها بودیم.
براساس اين گزارش روز گذشته قیمت سکه مجدداً در مقايسه روزهاي ماقبل خود اوج گرفت به طوري كه قیمت هر قطعه سکه تمام بهار آزادی طرح قدیم در بازار آزاد ۶۲۵ هزار تومان، طرح جدید ۶۱۵ هزار تومان، نیم سکه ۲۹۸ هزار تومان، ربع سکه ۱۵۲ هزار تومان و گرمی ۷۸ هزار تومان است.
بانک مرکزی نيز قیمت هر قطعه سکه طرح جدید را برای عرضه در شعب بانکی ۶۰۷ هزار و ۳۶۰ تومان، نیمسکه ۲۹۵ هزار و ۳۶۰ تومان، ربع سکه ۱۴۹ هزار و ۷۶۰ تومان و گرمی را ۷۶ هزار و ۹۶۰ تومان تعیین کرد. نرخ هر اونس طلا روز گذشته در بازارهای جهانی ۱۷۸۸دلار و هر گرم طلای زرد ۱۸ عیار در بازار داخلی ۵۷ هزار و ۲۰ تومان بود.
