رئیس مرکز مطالعات و تدوین تاریخ معاصر ایران شناخت و ارزیابی درست از دسته های پنهان در قدرت را از مهمترین راه ها برای غنا بخشیدن به الگوی اسلامی ایرانی پیشرفت عنوان کرد.
عباس سلیمی نمین در ششمین دوره همایش فکری «جوان ایرانی پرسشهای امروزی» با موضوع کرسیهای آزاداندیشی ویژه "الگوی اسلامی-ایرانی پیشرفت " که به همت سازمان فرهنگی هنری شهرداری تهران برگزار می شود، در دانشکده علوم دانشگاه تهران اظهار داشت: الگوی اسلامی ایرانی که پیشرفت و سلامت را به همراه داشته باشد و در انحصار گروه خاصی قرار نگیرد باید از یک ساختار نظری و کارکردی برخوردار باشد. مسئولیت بخش تولی گری ساختار مفهومی را ولایت فقیه و ساختار کارکردی آن را سه قوه در نظام سیاسی ما به عهده دارند. قانون اساسی تعامل میان سه قوه را تقویت می کند تا کارکرد دقیق و هدایت شده ای را از مجریان امور و تصمیم سازان ارتباطات درون جامعه داشته باشیم.
دسته هایی که در درون قدرت شکل می گیرند، حزب نیستند
سلیمی نمین اظهار داشت: بحثی که امروز در اذهان ما شکل می گیرد این است که چرا رقابت های سیاسی از حوزه کارکرد به حوزه مفهومی ساختار گسترش پیدا می کنند. البته باید توجه داشت که در حوزه ساختار مفهومی با یک سری مفاهیم ثابت مواجه هستیم که به سرعت و یک شبه قابل تغییر نیستند. از این رو اگر انحرافی در حوزه های کارکردی ایجاد شود، به طور عمده در مسیر تغییر برداشت از مفاهیم خواهد بود و نه خود مفاهیم. جریاناتی که به حسب ظاهر با کارکرد حزبی وارد عرصه شده اند به دلیل اینکه نتوانسته اند مفاهیم و اصول پایدار را تغییر بدهند در صدد قلب آن برآمده اند.
وی با طرح این سئوال که آیا جریاناتی که در صدد جعل مفاهیم بر می آیند حزب سیاسی هستند یا خیر، ادامه داد: اگر پاسخ مناسبی برای این سئوال داشته باشیم، می توانیم بسیاری از چالش های موجود در جامعه را به درستی تحلیل کنیم. در طول سی سال گذشته بسیاری از گروه ها یا دسته ها با رویکرد دستیابی به قدرت در درون قدرت شکل گرفتند که نمی توان آنها را احزاب سیاسی نامید. احزاب سیر رشدی را طی می کنند که در سلامتشان نقش اساسی دارد و پیوندشان با مردم به صورت منطقی شکل می گیرد. احزاب متشکل از افرادی هستند که با هم وحدت نظر و وحدت برنامه برای اداره جامعه دارند.
سلیمی نمین با اشاره به اینکه احزاب از طریق تبیین اندیشه خودشان دیگران را جذب می کنند گفت: این سیر جذب به آنجا می رسد که حزب می تواند در انتخابات شرکت کند و مسندهای قدرت اجرایی را به دست بگیرد. کارکرد حزب رشد جامعه و تربیت نیروی انسانی و ارائه راه حل های منطقی برای اداره بهتر جامعه و حل مشکلات است. اما عده ای هم در جریان قدرت هستند که این روند را برای دستیابی به قدرت طی نکرده اند. اینها گروه هایی بوده اند که برای بقا در قدرت شکل گرفته اند. در دوران ریاست جمهوری آقای هاشمی، گروه کارگزاران و در دوره آقای خاتمی مشارکت در درون قدرت شکل گرفت. در دوره جدید هم دسته خاصی در حال شکل گیری است که به هیچ وجه حزب محسوب نمی شود.
کارکرد تعیین کننده قشر دانشجو در شناخت جریان های پنهان
رئیس مرکز مطالعات و تدوین تاریخ معاصر ایران تصریح کرد: آنچه می تواند در ارتباط با پیشرفت سیاسی جامعه و غنا بخشیدن به الگوی توسعه اسلامی ایرانی به ما کمک کند شناخت مکانیزم های پنهانی است که کارکرد آنها به راحتی برای همه آحاد جامعه ملموس نیست. من معتقدم دانشجو در این عرصه کارکرد تعیین کننده ای دارد منوط بر اینکه خود این پدیده را به خوبی بشناسد. حاصل این چالش ها اگر این باشد که در هر دوره الگوی توسعه اسلامی ایرانی را یک گام به جلو هدایت کنیم، نباید احساس نگرانی داشته باشیم. این چالش ها موجب قوت بخشیدن به اصل تفکر و اندیشه سیاسی در درون ساختار سیاسی ما می شود. اما آنچه باعث نگرانی می شود بحث عدم شناخت این پدیده است.
وی در ادامه افزود: دولت خاتمی با انتقاد از دولت هاشمی روی کار آمد و حملات خودش را متوجه عملکرد و شاخص های فکری دولت قبل ساخت و از این طریق توانست رأی مردم را از آن خود کند اما دیری نپایید که همین گروه با گروهی که در قدرت دولت قبل شکل گرفته بود، با هم پیوند خوردند. کسانی که برای قدرت تلاش می کنند، چون بقای آنها در ایجاد پیوند با یکدیگر است، به سهولت همدیگر را درمی یابند.
سلیمی نمین با اشاره به اینکه بقا در قدرت مسیر قانونی ندارد و علیه قانون است افزود: این جریان به طور عمده با ساختار مفهومی نظام و تولی گری مفهومی نظام در تقابل است. در اینجا با پدیده نقض عدالت و سو استفاده از امکانات قدرت مواجه می شویم. شاکله چنین تشکل هایی چه در بنیانگذاران و چه اطرافیان آنها بر سوء استفاده استوار است.
ارتباط جریانات داخل قدرت با بیگانگان
سلیمی نمین اظهار داشت: از آن زمان که گروهی به این نتیجه رسیدند که نمی توانند با مقابله مستقیم با جمهوری اسلامی به نتیجه برسند، طرح استحاله را اجرا کردند. یعنی تلاش کردند که محورهای و اصول انقلاب اسلامی را از درون بی محتوا کنند. دشمنان بیگانه نیز در پی این نیستند که اسم جمهوری اسلامی را تغییر دهند بلکه محتوا را نشانه گرفته اند. آیا در این هدف بین کسانی که می خواهند کارکرد مفاهیم را تغییر بدهند و بیگانگان اشتراکاتی وجود دارد؟ آیا بین این بیگانگان و برخی جریانات داخلی با هر برچسبی که رویکرد به قدرت دارند می تواند ارتباطاتی برقرار شود؟ در گذشته این اتفاق افتاده و پیوندهایی ایجاد شده که حاصل آن را مشاهده کرده ایم. اگر بر جریاناتی که در قدرت شکل می گیرد مسلط نشویم، قطعا با بیگانگان و کسانی که استقلال سیاسی ایران را هدف قرار داده اند به اشتراکاتی می رسند.
وی یکی از ویژگی های دولت نهم و دهم را نداشتن حزب و دسته عنوان کرد و گفت: امروز شاهد آن هستیم که در درون قدرت گروهی در حال شکل گیری است که اگر هدفش قدرت باشد با کارگزاران و مشارکت تفاوتی نخواهد داشت. هر کس متناسب با تحلیل خودش این گروه ها را فراماسون، رمال یا نفوذی تعریف می کند. اما جنبش دانشجویی است با در کنار هم گذاشتن تجربیات سه دهه گذشته می تواند شناخت درستی را در این زمینه حاصل سازد. این نه رمالی است و نه پیوند با عالم غیب. بلکه تنها رویکرد به قدرت است و کسانی که می خواهند در قدرت بمانند تولید فکر می کنند تا نظرات گروه های مختلف را به خود جلب کنند. اما در این افکار هم نشانی از اندیشه نیست چرا که وقتی برخی از این مسائل را به درستی بررسی می کنیم، مملو از تناقض هستند.
