جعفر تکبیری - اجرای انتصاب نماینده ویژه از سوی احمدینژاد برای خاورمیانه، آسیا، افغانستان و دریای خزر این روزها جنجالهای زیادی را به دنبال داشته است و تقریباً اکثر نهادهای نظارتی این اقدام رئیس جمهور را نوعی موازیکاری با دستگاه دیپلماسی کشور عنوان کردند. پس از این انتظار میرفت که با سخنان مقام معظم رهبری در خصوص پرهیز از موازیکاری در امور به ویژه سیاست خارجی، که در دیدار با اعضای هیئت دولت عنوان کردند، این ماجرا پایان پذیرد اما نه تنها این ماجرا پایان نپذیرفت بلکه حمیدرضا بقایی که خود یکی از منصوبین احمدینژاد در طرح نمایندگان ویژه رئیس جمهور است، خبر از اضافه شدن چند نفر دیگر به طرح نمایندگان ویژه رئیس جمهور داد تا تنور این ماجرا همچنان داغ باقی بماند. این مسائل درکنار وارد شدن غیرمسئولانه بقایی با سخنان نسنجیده خود به درگیری دیرینه ترکیه و ارمنستان باعث شد که متکی رئیس دستگاه دیپلماسی کشورمان نیز نسبت به این وقایع واکنش جدی نشان دهد و بگوید:« مشخص نیست آقای بقایی بر اساس کدام مسئولیت و از چه جایگاهی اینگونه سخنان نسنجیده را بیان میکند، در حالی که هنوز آثار منفی اظهارات اخیر ایشان که موجب بروز مشکل در روابط خارجی شد، از بین نرفته است.» اما به راستی واقعیت امر در پرونده نمایندگان ویژه رئیس جمهور چیست؟بیشک اگرچه انتخاب نماینده و فرستاده ویژه از سوی رئیس جمهور برای ملاقات با مقامات کشورها یک حق قانونی برای احمدینژاد محسوب میشود و بیانکننده روابط نزدیک ایران و کشور مقصد است اما این عمل تنها برای ملاقاتهای محدود انجامپذیر است و انتصاب نماینده دائم تحت هیچ شرایطی صحیح نیست. دلایل اشتباه بودن این انتصابها را میتوان در سه موضوع خلاصه کرد: نخست پایین بودن تجربه دیپلماتیک افراد منصوب شده و ناآشنایی آنها با آداب روابط بینالملل، مورد دوم اشتغال همزمان این افراد در پستهای دیگر که امکان ارائه کار تخصصی و تمام وقت در این عرصه مهم را آنها سلب میکند و نکته سوم که مهمتر از همه جلوه مینمایاند، ایجاد کار موازی با دستگاه دیپلماسی کشور از طریق این سمتهاست. این موضوع در حالی است که کارکنان دستگاه دیپلماسی نیز با دقت خاصی مشغول رفع و رجوع روابط کشورمان با سایر کشورها در شرایط حساس کنونی جهان هستند. بنابراین با توجه به هجمههای مختلفی که این روزها از سوی کشورهای بیگانه علیه جمهوری اسلامی جریان دارد، نیاز به موضعگیریهای خردمندانه توسط دستگاه دیپلماسی که منجر به دفع این هجمهها با کمترین آسیب شود، بیش از پیش احساس میشود اما حضور و دخالت افراد کارنابلد و بیتجربه در این قبیل عرصهها نه تنها نمیتواند موفقیتهایی را برای سیاست خارجی کشور به همراه داشته باشد، بلکه امکان ایجاد شرایط نامساعد در روابط ایران با شرکای سیاسی و تجاری خود را بیش از پیش میکند.