علی البرزی -درحال حاضر به عقیده بسیاری از کارشناسان بعد از سالها حرف و حدیث و ارائه طرح و لایحه در رابطه با ترویج فرهنگ حجاب و عفاف در جامعه هنوز هم این مقوله مهم و اثرگذار در ابعاد مختلف فردی و اجتماعی در کشور دارای تعریف جامع و مشخصی نیست. برای اثبات این موضوع میتوان به نظرات و دیدگاههای چند وقت گذشته در رابطه با حجاب و عفاف در جامعه اشاره کرد. نظرات و سلایق گوناگون باعث شده که از یک طرف مسئولان و دست اندرکاران در این رابطه به نظر واحدی دست پیدا نکنند و از سوی دیگر مردم و آحاد جامعه به نوعی دچار سردرگمی شده و هر فرد در جامعه تعریف خاصی از حجاب داشته باشد.
امروز مشاهده شده است که در نظامهای تصمیمگیری هر چقدر هم که یک برنامه از جامعیت برخوردار باشد و هدفهای آن به درستی تدوین شده باشد، اگر دارای یک تعریف مشخص نباشد، دچار اختلال میشود، بنابراین اگر تعریف درست و صحیحی از مقوله حجاب در جامعه ارائه نشود، تحقق برنامههای مرتبط با آن موثر و تاثیر گذار نخواهد بود.
در برنامههای سوم و چهارم توسعه به مصوباتی در رابطه با اشاعه فرهنگ عمومی و ترویج آن در جامعه اشاره شده است، اما با نگاهی به نتایج حاصله از اجرای این برنامهها به صراحت میتوان به نقش تزیینی و حاشیهای این مصوبات در این این برنامهها اذعان داشت.
برنامههای 5 ساله توسعه در کشور با توجه به شرایط سیاسی، اجتماعی، فرهنگی و اقتصادی کشور و سیاستهای ابلاغی مقام معظم رهبری تدوین و نهایی میشود و به همین جهت این برنامهها از اهمیت خاصی چه در بعد تبیین راهکارها و چه در بعد شناخت چالشهای موجود در بخشهای مختلف کشور برخوردار است.
ازسوی دیگر پیوستهای فرهنگی و اجتماعی یکی از نکات مهم و ضروری در برنامههای جامع کشور است که این موضوع نه تنها در برنامههای اول تا چهارم توسعه مورد توجه قرار نگرفته بلکه در لایحه برنامه پنجم هم به این ضرورتها اشارهای نشده است.
مباحث مرتبط با فقر و فحشا در جامعه، فاصله طبقاتی و زندگی و معیشت مردم و مهمتر از آن حجاب و عفاف از جمله مواردی است که باید در پیوستهای فرهنگی ـ اجتماعی یک برنامه 5 ساله با توجه به اهداف سند چشم انداز 20 ساله تدوین و مورد مطالعه و ارزیابی قرار گیرد.
عدم تطبیق برنامههای 5 ساله توسعه در سالهای گذشته با پیوستهای فرهنگی و کلیگوییهای بدون نتیجه در رابطه با مقوله فرهنگ عمومی و معضلا ت اجتماعی در شرایط کنونی به صورت یک چالش برای جامعه و کارشناسان درآمده که میتواند ضربات جبرانناپذیری در این برنامهها وارد کند. در لایحه برنامه پنجم توسعه که در حال حاضر توسط نمایندگان بررسی میشود، بیشتر برنامهها به صورت اهداف کیفی و تبیین نوعی اهداف آرمانی مطرح شده است. در این برنامه ادبیاتی که دربردارنده عدالت و رشد است بیشتر مورد توجه قرارگرفته که از نظر نوع ادبیات و غنای ادبیاتی قابل توجه است، اما از نظر توجه به تعاریف حجاب و عفاف و برنامههای جامع در این زمینه هنوز کاستیهای زیادی وجود دارد.
ارائه تعریف آن هم برای مقوله مهمی چون حجاب نیازمند ساز و کار خاص و مطالعه و تحقیق است که به نظر میرسد با توجه به تأکیدات مقام معظم رهبری، مبنی بر تطبیق سیاستهای برنامههای توسعه با شرایط روز جامعه و بررسی لایحه برنامه پنجم در مجلس این فرصت فراهم است که ضمن ارائه یک تعریف واحد و مشخص، برنامههای حجاب و عفاف به عنوان یک سرفصل مهم و اثر گذار در برنامههای 5 ساله کشور گنجانده و جهت بهرهبرداری به سازمانهای ذیربط ابلاغ شود.