مهدی امامقلی - انتخابات دهم ریاست جمهوری ایران، عرصه ظهور و بروز آشکار دستاندرکاران غربی جنگ نرم در ایران بود به طوری که چندی پیش، اختصاص 150 میلیون دلار در کنگره آمریکا برای جنگ نرم در ایران در صدر اخبار رسانههای داخلی و خارجی قرار گرفت و رهبر معظم انقلاب اسلامی بهرغم آنکه طی یک دهه گذشته بارها از وسعت تحرکات دشمنان با عناوین شبیخون فرهنگی، عملیات روانی، جنگ نرم، اختاپوس فرهنگی غرب، استعمار نو و ناتوی فرهنگی سخن به میان آوردهاند، در توصیههای اخیر خود مبارزه با جنگ نرم دشمن را اولویت اصلی کشور دانستند. پویشی که درپی میآید، بررسی ابعادی از جنگ نرم توسط دولت انگلیس و بنگاه سخن پراکنی بی بی سی، بویژه در فضای پس از انتخابات ریاستجمهوری است.
جنگ نرم و نقش رسانهها
در اوج جنگ سرد و پیش از فروپاشی شوروی، در سالهای پایانی دهه هشتاد (1980) اصطلاح «جنگ نرم» برای اولین بار در کمیته خطر جاری و با مشارکت اساتید برجسته علوم سیاسی و مدیران سابقه دار سازمان سیا و پنتاگون مورد طرح و بررسی قرار گرفت و نهایتاً تنها راه به زانودرآوردن شوروی را جنگ نرم و فروپاشی از درون معرفی کردند.
جنگ نرم در برابر جنگ سخت (نظامی) درحقیقت شامل هرگونه اقدام روانی و تبلیغات رسانهای است که «جامعه هدف» را نشانه میگیرد و بدون درگیری نظامی و یا خونریزی ( براندازی خاموش، کودتای مخملی، براندازی در سکوت، جنگ بدون خون ) رقیب را به انفعال و شکست وا میدارد. جنگ روانی، جنگ رایانهای، اینترنتی، راهاندازی شبکههای رادیویی و تلویزیونی و شبکهسازی از اشکال مهم جنگ نرم است.
در این راستا مراکز و نهادهای متعددی در راستای منافع و تحقق اهداف خود از سوی آمریکا و انگلیس ساماندهی شد و با حمایتهای مالی و تئوریک برای مقابله با جریانهای مقابل خود برنامهریزیهای گستردهای صورت گرفت و رسانهها به عنوان «قدرت پشت گفتمانها» یکی از این محورها ی مهم جنگ نرم قرار گرفت تا به نظرمارسل دانسی (در کتاب نشانهشناسی رسانهها) سه گام مهم: 1 – نماد سازی تصویری 2 – کهکشان گوتنبرگی (چاپ و کتاب و روزنامه در راستای بهره گیری از حواس پرتی رسانهای 3 – کهکشان الکترونیک ( ماهواره و اینترنت و شبکههای مجازی) در تحقق دهکده جهانی (گلوبالیزاسیون و جهانی شدن) از سوی رسانهها و هژمونی غرب (آمریکا و انگلیس) برداشته شود.
بی بی سی: حالا دقیقاً نیمه شب است!
یکی ازپایگاههای مهم جنگ نرم در انگلیس، سازمان بیبیسی(بزرگترین بنگاه خبری انگلیس با بیش از 20 کانال تلویزیونی و رادیویی) است که ۲۶۰۰۰ کارمند دارد و بودجه سالیانهاش ۴ میلیارد پوند (حدود ۸ میلیارد دلار) است وتوسط یک کمیسیون عالی متشکل از کارشناسان سیاست خارجی انگلیس و نهادهای تصمیم گزار انگلیسی و چند عضو سرویس اطلاعاتی امنیتی MI-6 انگلیس اداره میشود. تلویزیون فارسی بیبیسی پخش برنامههای خود را از20دی ۱۳۸۷ خورشیدی آغاز نمود وهر روز از ساعت ۱۷ به وقت ایران شروع به کار میکند. وبگاه فارسی بیبیسی، سایت خبری فارسیزبان رادیو بیبیسی است که در سال ۱۳۷۹ راهاندازی شد. رادیو فارسی بیبیسی نیز ازخانواده این بنگاه سخن پراکنی وابسته به غرب است. بیبیسی از دیرباز نیز در امور داخلی ایران درجهت منافع خود فعالیت مداخلهجویانهای میکرده است؛ آنگونه که در اسناد تاریخی آمده است رمز عملیات آژاکس با عنوان « حالا دقیقاً نیمه شب است» در نیمه شب روز ۲۴ مرداد ۱۳۳۲ از رادیو بیبیسی اعلام شد (کلمه «دقیقاً» در شب عملیات بر عبارت رایج این رایو: « حالا نیمه شب است »، اضافه شده بود.) اکنون پس از گذشت بیش از نیم قرن، همچنان این بنگاه سخن پراکنی بطور گستردهتری مترصد تحقق عملیات روانی و جنگ نرم در ایران است.
عملیات بی بی سی و انگلیس در انتخابات دهم
1- درانتخابات دهم ریاست جمهوری شبکه «بیبیسی» فارسی به عنوان آوانگارد و پیش برنده رسانههای مخالف با نظام جمهوری اسلامی ایران، با مواضع مشخص و معاندانهای اخبار و حوادث را پوشش میداد و با ادعای اطلاعرسانی live و آنلاین از انتخابات دهم ریاست جمهوری عملاً به پایگاه اولیه اغتشاش آفرینی و بیثباتسازی با عملیات پارازیت روانی تبدیل شده بود، این ایفای نقش شبکه تلویزیونی بیبیسی به نوعی تکرار «عملیات آژاکس» بود. به طوری که برنامه های این شبکه از چند هفته قبل از انتخابات تا پایان شمارش آرا و اعلام نتایج در قالب میزگرد، وبگردی، گفتوگو با کارشناسان، گزارش، ارتباط مستقیم و. . . ادامه داد (برنامههای «صفحه 2»، «به عبارت دیگر»، «خبرنگاران »، «ورزش 7»، « چهرهها » و. . .) شبکه بی بی سی فارسی از همان ابتدا خود را آماده بحران سازی اجتماعی کرد؛ از قبل بحث تقلب را چنان تئوریزه و القا نمود که اگر احمدینژاد رأی بیاورد، تقلب در انتخابات ایران حتمی است. برخی تیترهای اخیر بی بی سی که در رادیو، تلویزیون و وبگاه بی بی سی مطرح بوده است؛ از قبیل ذیل است:
«طومار سبز به واشنگتن رسید؛ اعلام همبستگی با معترضان ایران»، «حقیقت جو: تنها حکومت غیردینی حافظ دین و آزادی مردم است »، « تهدید حامیان خارج از کشور (جنبش سبز) از سوی نظامیان» «سیبزمینی مجانی در ایران از کجا آمد؟ »، « دور تازه افزایش سانسور در ایران » و. . .
همچنین اعترافات مازیاربهارى ( خبرنگار بى بى سى و شبکه ۴ انگلیس) برنقش اصلی رسانههای غربی در شکل دهی آشوبهاى تهران، دلیل بر ادعاهای فوق است.
2- دخالت سفارت انگلیس درمقطع انتخابات، بیانگر میزان اهمیت براندازی نرم در نظر انگلیسیها است. حضور شخصیتهای ترازاول دیپلماتیک سفارت انگلیس در راهپیماییهای پس از انتخابات نشاندهنده آن است که آشوب و پارلمان خیابانی برای براندازی نظام از آمال و آرزوهای دیرینه انگلیسیها است. از آن جمله میتوان به حضور دبیر اول سفارت انگلیس در درگیریهای خیابان مطهری در تاریخ 24 خرداد، دبیر سوم مطبوعاتی در تجمع خیابان شریعتی و دبیر سوم سفارت انگلیس اشاره کرد که با لباس سبز به میان تجمع کنندگان رفته و همراه آنها در راهپیماییهای غیرقانونی حضور یافتند.
3- اعترافهای تحلیلگر ارشد سفارت انگلیس، شائبه دخالت انگلیس در وقایع پس از انتخابات را به مرز یقین رساند و باعث موضعگیری وزارت امور خارجه و متصدیان سیاست خارجی و امنیت ملی ایران شد. رسام یکی از مجرمان وقایع اخیر اعتراف نموده است: «در طول 5 سال اخیر 130 مرتبه با سفارت انگلیس ارتباط برقرار کرده و طی یک سال اخیر 50 نفر را جذب کردهام و با آنها در رستورانها و کافیشاپها قرار ملاقات میگذاشتم و اطلاعات مورد نیاز را کسب میکردم.» به اعتراف رسام، «تامبرن» دبیر دوم سیاسی سفارت انگلیس در درگیری مورخ 24 خرداد 88 در خیابان سنایی و مطهری حاضر شده بود و دبیر اول سفارت نیز در این درگیری حضور داشت.
تامبرن در تاریخ 88 خرداد 28 در راهپیمایی خیابان انقلاب نیزحضور داشت و«ساموئل اورگان» دبیر سوم سفارت انگلیس در تاریخ 25 خرداد حد فاصل خیابانهای مطهری و شریعتی در بین تجمعکنندگان حضور داشت. مورگان همچنین در تاریخ 27 سه 88 در راهپیمایی خیابان کریمخان حضور داشته است و آقای «پل برونی» معاون بخش ویزای سفارت نیز در تاریخ 28 خرداد 88 از تجمع خیابان فردوسی مقابل خیابان منوچهری عکس میگرفت و سفیر انگلیس هر روز ساعت 9 صبح با اعضای بخش سیاسی سفارت و دیپلماتها و کارمندان محلی جلسه داشت و آخرین اخبار را دریافت و به لندن گزارش می کرد. وی تصریح کرد: سفیر انگلیس محور گزارش خود را در قالب 8 سؤال طراحی و از کارمندان محلی خواسته بود با حضور در میان تجمع کنندگان این سؤال را از آنان بپرسند.
