بشار اسد، رئیس جمهور سوریه از روز جمعه سفر سه روزه خود را به پاریس آغاز کرده است. این سفر در پاسخ به دو سفر نیکلای سارکوزی رئیس جمهور فرانسه به دمشق صورت میگیرد. بنابراین یکی از سؤالهای مهمی که درباره این سفر وجود دارد این است که چه عواملی موجب شد که روابط دمشق- پاریس از فضای رکود پس از ترور رفیق حریری نخستوزیر سابق لبنان خارج شود و در مسیر بهبود و پیشرفت قرار گیرد؟ در پاسخ به این سؤال میتوان گفت که علاوه بر اثبات نشدن اتهامات مربوط به نقش سوریه در ترور رفیق حریری، نیازهای متقابل دو طرف در ایجاد یک چنین تحولی مؤثر بوده است. مهمترین اولویت سوریه خروج از انزوای منطقهای و بینالمللی بوده است که پس از جنگ عراق و ترور رفیق حریری علیه این کشور اعمال شد و برای فرانسه نیز این موضوع مهم بود که پس از اشغال عراق از سوی آمریکا که به حضور اقتصادی فرانسه در عراق پایان داد، ضمن اینکه از طریق اتخاذ سیاست تعامل با آمریکا جایگاه و حضور اقتصادی خود را بار دیگر در عراق بازیابد، بلکه به هر طریق ممکن بتواند جایگاه و نفوذ فرهنگی و سیاسی خود را در لبنان حفظ کند و سوریه به عنوان کشوری نگریسته میشد که میتوانست به فرانسه در این زمینه کمک کند. از این رو فرانسه پس از روی کار آمدن سارکوزی سیاست نزدیکی به آمریکا را در پیش گرفت و کوشید به نوعی جای انگلیس را برای آمریکا پر کند. در این جهت فرانسه از یکسو از فضای مثبت حاکم بر روابط پاریس و واشنگتن و از دیگر سو از تمایلاتی که در آمریکا برای برونرفت از چالشهای ناشی از اتخاذ سیاستهای جنگطلبانه پدید آمده بود، حداکثر بهرهبرداری را در جهت ترمیم روابط خود با سوریه و سپس استفاده از ظرفیتهای این کشور در جهت جلوگیری از تضعیف جایگاه خود در لبنان بکند. در واقع این تلاشها کارگر افتاد و با کمکهایی که سوریه و همپیمانان داخلی و منطقهایاش بهعمل آوردند، دل نگرانی فرانسه از ادامه روند تضعیف جایگاه خود در لبنان تا حدودی برطرف شد. از این لحاظ انتخاب مقطع کنونی برای سفر بشار اسد به پاریس که در پی اعلام تشکیل دولت جدید لبنان صورت میگیرد،فضای مطلوبی را برای این سفر و تأمین مطالبات و انتظارات سوریه فراهم کرده است. همچنین سفر اعلام نشده میشل سلیمان رئیس جمهور لبنان به دمشق و دیدار با بشار اسد قبل از آغاز سفر وی به پاریس،به روشنی اهمیت و نقش معادلات و تحولات سیاسی لبنان را در خصوص روابط دمشق- پاریس نشان میدهد. البته قبل از سفر بشار اسد به پاریس، بنیامین نتانیاهو نخست وزیر رژیم صهیونیستی در ادامه سفر خود به آمریکا که با بازگشت تنش به روابط واشنگتن- تلآویو همراه بود، برای دیدار با نیکلا سارکوزی به فرانسه رفت و از آمادگی خود برای گفتوگوهای بدون قید و شرط با سوریه سخن گفت که این اظهارات ممکن است شائبه ارتباط این سفر با تلاشهای مربوط به احیای مذاکرات صلح میان سوریه و اسراییل و نقش فرانسه را در اذهان تداعی کند. حال آنکه یک چنین فضاسازیهایی همچنان که از تحرکات و رایزنیهای دولت نتانیاهو بر میآید با هدف ترمیم وجهه ضد صلح دولت وی و سرپوش گذاشتن بر نقش و کارشکنیهای آن در شکست مذاکرات صلح فلسطین و تلاشهای میانجیگرانه دولت اوباما صورت میگیرد که آن را با حامیان غربی خود نیز درگیر کرده و موجب شده که این کشورها همچون گذشته نخواهند و یا نتوانند از اسراییل در مجامعی چون شورای حقوق بشر و مجمع عمومی سازمان ملل حمایت کنند. از این رو در وضعیتی که سرسختی رژیم صهیونیستی در قبال سیاست شهرکسازی صدای حامیان غربی خود را در آورده و موجب شده است ابومازن رئیس تشکیلات خودگردان از ادامه مذاکرات سازش ناامید شود و از بیمیلی خود برای شرکت در انتخابات بعدی سخن گوید، اعلام آمادگی مسؤولان این رژیم برای مذاکرات بدون قید و شرط با سوریه ترفندی بیش برای فریب افکار عمومی بینالمللی و کاستن از فشارهای ناشی از تصویب گزارش کمیته حقیقتیاب شورای حقوق بشر برای پیگرد قضایی جنایات جنگ غزه نیست. زیرا در وضعیتی که این رژیم حاضر نیست حتی به تعهدات خود در طرح مصوب کمیته چهارجانبه موسوم به نقشه راه عمل کند و اقدامات شهرک سازی را در کرانه باختری و شرق بیتالمقدس متوقف سازد، به طریق اولی حاضر نخواهد شد از مناطق اشغالی جولان عقبنشینی کند. زیرا این مناطق در مقایسه با کرانه باختری از اهمیت نظامی بسیار بالایی برای این رژیم نه در فلسطین بلکه در معادلات استراتژیک خاورمیانه بر خوردار است و به همین علت پس از آنکه در اواسط دهه 90 میلادی مذاکرات سوریه و اسراییل شکست خورد، دو طرف به صفبندیهای نظامی جدید دست زدند که نتیجه تحولات در این خصوص بهویژه پس از شکست اسراییل در جنگ 33 روزه به نفع سوریه پیش رفته است و حتی سفر جاری بشار اسد به فرانسه نیز نتیجه همین پیروزی محور مقاومت در این جنگ بوده است. زیرا پس ازشکست اسراییل در این جنگ بود که فرانسه به نیابت از آمریکا و چراغ سبز این کشور به تحرکاتی برای عملیاتی کردن آنچه که در کمیته مطالعاتی بیکر- همیلتون برای برونرفت از بحرانهای خاورمیانه توصیه شده است، دست زد و با نزدیکی به سوریه زمینه احیای روابط و همکاریهای پاریس- دمشق را فراهم کرد و اکنون بشار اسد با سفر به فرانسه به این روند ادامه و سرعت داده است.
