وزیر خارجه ایران در واکنش به موضع جدید مارکو روبیو، راهبرد تازه واشینگتن در قبال ایران را تکرار نسخه شکستخورده فشار حداکثری خوانده است؛ راهبردی که این بار قرار است بدون حمله نظامی و با اتکا به محاصره دریایی و تحریمهای اقتصادی به نتیجه برسد. جوان آنلاین: وزیر خارجه ایران در واکنش به موضع جدید مارکو روبیو، راهبرد تازه واشینگتن در قبال ایران را تکرار نسخه شکستخورده فشار حداکثری خوانده است؛ راهبردی که این بار قرار است بدون حمله نظامی و با اتکا به محاصره دریایی و تحریمهای اقتصادی به نتیجه برسد.
عباس عراقچی روز چهارشنبه در پیامی در شبکه ایکس، با یادآوری صحبتهای مایک پمپئو، وزیر خارجه دولت نخست ترامپ، به سخنان یک روز قبل مارکو روبیو پاسخ داد. عراقچی نوشت هشت سال پیش پمپئو ادعا میکرد ایرانیها برای اینکه چیزی برای خوردن داشته باشند، باید از دستورات کاخ سفید پیروی کنند و حالا روبیو همان حرفهای بیاساس را تکرار میکند. وزیر خارجه ایران این رویکرد را نه فقط غیرانسانی، بلکه نمونهای از همان تصورهای نادرستی دانست که به شکست سیاستهای امریکا منجر میشوند: «هشت سال پیش، یک شخصیت کارتونی مانند پمپئو میگفت ایرانیها اگر میخواهند چیزی برای خوردن داشته باشند، باید از دستورات کاخ سفید تبعیت کنند. امروز، فردی مانند روبیو، که هموطنان کوباییاش قربانی همین سیاست هستند، همان مهملات را تکرار میکند.» وزیر خارجه ایران نوشته که «فارغ از غیرانسانی بودن این سیاست، همین قبیل توهمات و تصورات واهی هستند که به شکست سیاستهای امریکا منجر میشود.» پست عراقچی، واکنش مستقیم به سخنان روز سه شنبه روبیو در پاریس مربوط بود؛ جایی که وزیر خارجه امریکا به متحدان گروه ۷ گفت تحریمها و محاصره دریایی چنان به اقتصاد ایران آسیب زدهاند که در شرایط فعلی نیازی به عملیات نظامی گسترده نیست. روبیو تأکید کرد فشار اقتصادی هر روز بیشتر میشود و ایران با دشواری بیسابقهای برای فروش انرژی در بازار جهانی روبهرو است. او توقف حملات را به معنای بنبست یا حفظ وضع موجود ندانست و استدلال کرد وقتی واشینگتن میتواند از مسیر اقتصادی به همان اهداف نظامی برسد، دلیلی برای ازسرگیری حملات وجود ندارد، ولی گفته که اگر مسیر اقتصادی به همان اهداف نظامی میرسید، چرا امریکا جنگ ۴۰ روزه را شروع کرد. دونالد ترامپ رئیسجمهور امریکا هم دوشنبه این هفته پس از دیدار با نخستوزیر قطر گفته بود اقدام نظامی تازه در مقطع فعلی ضروری به نظر نمیرسد و احتمال حملات مجدد بسیار کم است، زیرا محاصره دریایی و فشارهای موجود، به گفته او، در حال پیش بردن اهداف واشینگتناند. ترامپ البته تأکید کرده بود نیروهای امریکایی همچنان برای اقدام نظامی آمادهاند.
عراقچی همچنین همزمان با جدال لفظی با روبیو، در نامهای به آنتونیو گوترش، دبیرکل سازمان ملل، رئیس شورای امنیت و رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی، پیشنهاد واشینگتن برای پرداخت جایزهای تا سقف ۲۰ میلیون دلار، همراه با امکان جابهجایی و انتقال به مکانی دیگر، در ازای دریافت اطلاعات درباره برنامه هستهای ایران اعتراض کرد. این پیشنهاد که از طریق برنامه «پاداش برای عدالت» وزارت خارجه امریکا اعلام و از سوی سنتکام بازنشر شده بود، اطلاعات مربوط به تأسیسات، تجهیزات، دانشمندان و کارکنان مرتبط با برنامه هستهای ایران را هدف میگرفت. عراقچی این اقدام را تشویق به جاسوسی دانسته و هشدار داده که چنین رویکردی میتواند امنیت تأسیسات هستهای و جان دانشمندان و متخصصان ایرانی را به خطر بیندازد. او همچنین استدلال کرد درخواست اطلاعات درباره تأسیسات تحت پادمان، خطر سوءاستفاده از اطلاعات محرمانه آژانس را افزایش میدهد و از گوترش، شورای امنیت و گروسی خواست این اقدام را محکوم کنند.
موشکها؛ شکاف میان ادعای پیروزی و واقعیت میدان
بلومبرگ به نقل از یک ارزیابی اطلاعاتی غربی گزارش داده که ایران با وجود ماهها حملات امریکا و اسرائیل، همچنان توان تولید حدود ۵۰موشک بالستیک در ماه را دارد؛ ظرفیتی معادل تقریباً نیمی از توان پیش از جنگ. یک مقام غربی نیز ذخیره موشکی ایران را احتمالاً دستکم ۱۷۰۰ فروند برآورد کرده و احتمال حفظ هزاران پهپاد تهاجمی شاهد را مطرح کرده است. این ارقام برآوردهای اطلاعاتیاند و اندازه دقیق ذخایر و ظرفیت تولید ایران مستقلاً تأیید نشده است. این ارزیابی با تصویر پیروزی کامل نظامی که ترامپ بارها ترسیم کرده، فاصلهای قابل توجه دارد. او روز دوشنبه گفته بود توان نظامی ایران عملاً از بین رفته است؛ پیت هگست، وزیر جنگ امریکا، نیز از نابودی بیش از ۸۰درصد زیرساخت صنعتی هستهای ایران سخن گفته بود. با این حال، نابودی بخش بزرگی از زیرساختها با از میان رفتن کامل توان بازسازی موشکی یکسان نیست. گزارش بلومبرگ، حتی اگر ارقام آن دقیق نباشد، نشان میدهد ارزیابی غرب از ظرفیت باقیمانده ایران همچنان با ادعای نابودی کامل توان نظامی تفاوت دارد. ادامه تولید موشک، در صورت صحت این برآورد، میتواند هزینه هرگونه حمله دوباره را برای امریکا و متحدانش بالا نگه دارد.