استان سیستان و بلوچستان به عنوان یکی از پهناورترین، استراتژیکترین و مستعدترین مناطق کشور شناخته میشود؛ خطهای که در کنار بهرهمندی از سواحل خارقالعاده، راههای مواصلاتی مهم و مرزهای گسترده، از ظرفیتهای بیبدیلی در بخش کشاورزی و تولیدات بومی بهره میبرد استان سیستان و بلوچستان به عنوان یکی از پهناورترین، استراتژیکترین و مستعدترین مناطق کشور شناخته میشود؛ خطهای که در کنار بهرهمندی از سواحل خارقالعاده، راههای مواصلاتی مهم و مرزهای گسترده، از ظرفیتهای بیبدیلی در بخش کشاورزی و تولیدات بومی بهره میبرد. با وجود تمام موهبتهای طبیعی، آنچه امروز چهره این استان را دگرگون ساخته و نویدبخش آیندهای روشن است، جریان پویا و خستگیناپذیر سازندگی، توسعه زیرساختها و نگاه ژرف به عدالت اجتماعی و اقتصادی است. بررسی روند جاری در این استان نشان میدهد که مدیران، برنامهریزان و مردم سختکوش آن با همتی بلند، حرکتی متوازن را در تمامی ابعاد از جمله عمران، آموزش، اقتصاد زیربنایی و نوآوریهای کشاورزی آغاز کردهاند تا گامهای بلندی در مسیر توسعه پایدار برداشته شود.
از درخشانترین ابعاد این توسعه همهجانبه، توجه ویژه به حوزه آموزش، پرورش نسل آینده و تحقق عدالت اجتماعی از مسیر گسترش فضای مدرن یادگیری است.
در دنیای امروز، توسعه پایدار بدون سرمایهگذاری روی سرمایه انسانی و کشف استعدادهای درخشان نخبگان معنای کاملی پیدا نمیکند. در همین راستا، با بهرهبرداری از ساختمان آموزشی مجتمع پسرانه «رشد نوین» در زاهدان، ظرفیت تازهای برای تحصیل دانشآموزان دوره ابتدایی فراهم شده است تا پایههای اصلی یادگیری، رشد مهارتها و شکلگیری استعدادها در محیطی استاندارد شکل بگیرد. این دستاورد ارزشمند زمانی تکمیل میشود که بدانیم در روستای بولانآباد گوهرکوه از توابع شهرستان تفتان نیز مدرسه پنجکلاسی با زیربنای مناسب و با مشارکت خیرین مدرسهساز به بهرهبرداری رسیده است که به تنهایی سرانه فضای آموزشی این شهرستان را ۲/۲ درصد افزایش داده است. گسترش این فضاها در مناطق کمتر برخوردار، دسترسی فرزندان این مرز و بوم را به امکانات تحصیلی تسهیل کرده و پیامآور فردایی روشنتر برای فرزندان این خطه است تا با خیالی آسوده در مدارس ایمن به تحصیل بپردازند.
این پویایی و سازندگی، فقط به حوزه آموزش محدود نشده و در عرصه اقتصاد و عمران هم با تصمیمات راهبردی کارگروه امور زیربنایی سیستان و بلوچستان با قدرت پیگیری میشود. تصویب هشت طرح اقتصادی کلیدی از مجموع دستور کارهای این کارگروه، نشاندهنده اراده جدی برای تقویت زیرساختهای تولیدی و ایجاد فرصتهای شغلی پایدار است. پروژههای مهمی همچون توسعه واحدهای پرورش مرغ گوشتی و گاو شیری، گامی بلند در جهت تأمین امنیت غذایی و رونق کسبوکارهای وابسته در حوزه نهادههای دامی و زنجیره ارزش افزوده به شمار میروند. در کنار آن، تصویب طرحهای تولید مصالح سنگی و شن و ماسه، نیازهای حیاتی پروژههای عمرانی، توسعه راهها و ساختوسازهای شهری و روستایی را با رعایت دقیق ضوابط زیستمحیطی و آمایش سرزمین تأمین میکند تا هزینههای لجستیکی کاهش یابد. همچنین احداث مجتمعهای خدمات رفاهی بینراهی، ضمن بهبود شرایط تردد رانندگان و مسافران، بستر مناسبی برای رونق فعالیتهای خدماتی و تجاری در مناطق پیرامونی فراهم میسازد که همه این موارد با تکیه بر اصول فنی و هدایت اصولی سرمایهگذاری بخش خصوصی به بار مینشیند.
چرخه این پیشرفت و شکوفایی در بخش کشاورزی استان نیز با رویکردی نوآورانه، دانشبنیان و مبتنی بر مدیریت بهینه منابع آب به شکلی چشمگیر جلوهگر شده است. در شرایطی که چالش خشکسالی و کاهش بارندگی وجود دارد، کشاورزان و کارشناسان سیستان و بلوچستان با تغییر هوشمندانه الگوی کشت، به سمت تولید محصولات منحصربهفرد و کمآببر با ارزش اقتصادی بالا حرکت کردهاند. توسعه کشت زعفران به عنوان طلای سرخ، اکنون در ۵۱ هکتار از اراضی مستعد استان از جمله مناطق کوهستانی و حاشیه تفتان، زاهدان، خاش و میرجاوه به ثمر نشسته و درآمد سرشاری را برای کشاورزان به ارمغان آورده است.
همزمان با این اقدام، در شهرستان زهک نیز کشاورزان پس از برداشت گندم و جو، با اختصاص ۸۰۰ هکتار از اراضی خود به کشت خربزه نارس که به «پشمک» مشهور است و تجهیز بیش از ۶۰ درصد این اراضی به سامانههای آبیاری تحت فشار قطرهای و تیپ، گامی بلند در جهت افزایش بهرهوری و کاهش مصرف آب برداشتهاند.
پیشبینی برداشت ۴ هزار تن از این محصول و ارسال آن به استانهای خراسان جنوبی و رضوی، نه تنها نیاز بازارهای محلی را پوشش داده، بلکه زمینه اشتغال فصلی را برای صدها نفر از جوانان و بانوان روستایی فراهم و اقتصاد خانوارهای منطقه را به شکلی پایدار تقویت کرده است. مجموع این اقدامات هماهنگ، گواهی روشن بر آن است که سیستان و بلوچستان با تکیه بر ظرفیتهای بیکران خود، در مسیر پرشتاب پیشرفت، علم، سازندگی و عدالت اجتماعی گام برمیدارد.