جوان آنلاین: «کریس رایت» وزیر انرژی آمریکا روز دوشنبه اعلام کرد این کشور «هیچ برنامهای» برای غنیسازی هستهای در عربستان سعودی ندارد.
رایت همچنین گفت ظرفیت پالایش نفت این کشور در حال حاضر در «وضعیت بسیار محدود» قرار گرفته است.
این مقام آمریکایی همچنین ادعاهای آمریکا درباره برنامه هستهای ایران را تکرار و مدعی شد، تهران در تلاش برای ساخت سلاح هستهای بوده است؛ ادعایی که جمهوری اسلامی ایران و همچنین نهادهای اطلاعاتی و نظارتی غربی بارها آن را رد کرده است.
در ژوئیه ۲۰۲۶، آمریکا و عربستان سعودی توافق همکاری هستهای غیرنظامی موسوم به «توافق ۱۲۳» را به همراه یک توافق دوجانبه پادمانی امضا کردند. «کریس رایت» وزیر انرژی آمریکا و «عبدالعزیز بن سلمان» وزیر انرژی عربستان این توافق را امضا کردند؛ توافقی که چارچوب حقوقی همکاری بلندمدت دو کشور در زمینه استفاده صلحآمیز از انرژی هستهای، انتقال فناوری و مشارکت شرکتهای آمریکایی در برنامه هستهای عربستان را فراهم میکند.
وزارت انرژی آمریکا اعلام کرده است که این همکاری با هدف تأمین نیازهای انرژی عربستان و در عین حال رعایت الزامات ایمنی، امنیت و عدم اشاعه هستهای انجام میشود. این توافق پس از سالها مذاکره میان واشنگتن و ریاض حاصل شد و دولت آمریکا در اوت آن را برای طی روند بررسی قانونی به کنگره ارسال کرد.
یکی از مهمترین موضوعات مورد مناقشه در مذاکرات، مسئله غنیسازی اورانیوم در خاک عربستان بوده است. متن توافق امکان غنیسازی را بهطور مطلق منتفی نمیکند و مقرر کرده است دو طرف یک مطالعه مشترک درباره غنیسازی و تبدیل اورانیوم انجام دهند؛ براساس متن منتشرشده، مواد مشمول توافق در صورت موافقت کتبی دو کشور و پس از تکمیل این مطالعه میتوانند غنیسازی شوند.
توافق همچنین عربستان را ملزم به پذیرش «پروتکل الحاقی» آژانس بینالمللی انرژی اتمی نکرده و به جای آن یک سازوکار پادمانی دوجانبه میان واشنگتن و ریاض در نظر گرفته شده است؛ موضوعی که موجب طرح نگرانیهایی در میان کارشناسان عدم اشاعه شده است.
