طرح کاهش دورههای دانشگاهی که قرار بود مدت تحصیل در مقاطع کارشناسی، کارشناسی ارشد و دکتری را کاهش دهد، همچنان در وضعیت بلاتکلیف قرار دارد و دانشجویان خواستار اعلام آخرین وضعیت و زمان اجرای احتمالی آن هستند.
این طرح که پیشتر از سوی وزیر علوم، حسین سیمایی صراف، مطرح شده بود، کاهش دوره کارشناسی از چهار سال به سه سال، کارشناسی ارشد از دو سال به یک سال و دکتری از چهار سال به سه سال را دنبال میکرد. هدف اصلی آن نیز کوتاهتر شدن مسیر تحصیل و تسریع ورود دانشآموختگان به بازار کار عنوان شده بود.
با این حال، کاهش سنوات تنها به کم شدن تعداد سالهای تحصیل محدود نمیشود و این پرسش مطرح است که آیا میتوان محتوای آموزشی و پژوهشی یک دوره را در مدت کوتاهتر، بدون افت کیفیت، ارائه کرد. همچنین هنوز جزئیات اجرای این طرح و سازوکار حفظ استانداردهای آموزشی مشخص نشدهاست.
از سوی دیگر، دانشجویان درباره وضعیت خود در صورت تصویب طرح ابهام دارند، اینکه مقررات جدید شامل دانشجویان فعلی نیز خواهد شد یا فقط ورودیهای جدید را دربرمیگیرد. همچنین با توجه به اظهاراتی درباره توقف بررسی طرح به دلیل شرایط جنگی، دانشجویان خواستار اعلام زمان بازگشت آن به دستور کار کمیسیون آموزش و تحقیقات مجلس هستند.
دانشجویان همچنین تأکید دارند که در صورت منتفی بودن اعمال این طرح برای دانشجویان فعلی مقطع کارشناسی، امکان اجرای آن برای دانشجویان مقاطع کارشناسی ارشد و دکتری بررسی شود تا بخشی از زمان دوره تحصیل این گروه نیز کاهش یابد.
دانشجویان معتقدند اجرای دقیق این طرح میتواند با کاهش زمان ورود به بازار کار، فرصت بیشتری برای آموزشهای مهارتی، پژوهشهای کاربردی و فعالیتهای تخصصی ایجاد کند. آنها همچنین پیشنهاد میکنند اگر اجرای طرح برای دانشجویان فعلی کارشناسی امکانپذیر نیست، وضعیت دانشجویان کارشناسی ارشد و دکتری نیز برای کاهش بخشی از سنوات بررسی شود.
رمضان رحیمی دشتلوئی، دبیر کمیسیون آموزش، تحقیقات و فناوری مجلس شورای اسلامی، سال گذشته با اشاره به طرح کاهش سنوات تحصیلی اظهار داشت: «با توجه به اینکه دوره کارشناسی معمولاً زمانبر است و بخش قابلتوجهی از وقت دانشجو را به خود اختصاص میدهد، این پرسش مطرح است که آیا با استفاده از شیوههای آموزشی متنوعتر از جمله ترکیب آموزش حضوری، غیرحضوری و مجازی میتوان دوره چهار ساله را در مدتی کوتاهتر، مثلاً سه سال، به پایان رساند تا دانشجو زودتر وارد بازار کار شود؟»
وی با بیان اینکه نگاه کلی کمیسیون آموزش مجلس به این موضوع مثبت است، افزود: «اجرای این طرح میتواند موجب افزایش بهرهوری، کاهش زمان تحصیل و تسهیل ورود جوانان به عرصه اشتغال شود.» رحیمی همچنین تأکید کرد استفاده از ظرفیت ترم تابستان و آموزشهای مجازی و تلفیقی میتواند مورد توجه قرار گیرد، مشروط بر اینکه سرفصلها و استانداردهای آموزشی حذف یا تضعیف نشود.
اکنون مهمترین مطالبه دانشجویان، نه فقط اجرا یا توقف طرح، بلکه شفاف شدن سرنوشت آن است؛ اینکه طرح در چه مرحلهای قرار دارد، چه زمانی تعیینتکلیف میشود و در صورت تصویب، شامل کدام گروه از دانشجویان خواهد شد. وزارت علوم و مجلس میتوانند با اعلام آخرین وضعیت، به ابهام موجود درباره آینده این طرح پایان دهند.
