زخم هنوز تازه است، داغ هنوز بر دلها مانده، سنگینی این فقدان با گذر روزها هنوز کاسته نشده. قرار است از جایجای ایران و حتی از فراسوی مرزها، میلیونها نفر راهی تهران شوند، نه فقط برای بدرقه و تشییع، بلکه برای حضور در اجتماع خونخواهان رهبر شهید و تجدید عهد با مسیری که او تا واپسین لحظه بر آن ایستاد جوان آنلاین: زخم هنوز تازه است، داغ هنوز بر دلها مانده، سنگینی این فقدان با گذر روزها هنوز کاسته نشده. قرار است از جایجای ایران و حتی از فراسوی مرزها، میلیونها نفر راهی تهران شوند، نه فقط برای بدرقه و تشییع، بلکه برای حضور در اجتماع خونخواهان رهبر شهید و تجدید عهد با مسیری که او تا واپسین لحظه بر آن ایستاد.
پایتخت در روزهای پیشرو، صحنه یکی از بزرگترین گردهماییهای سالهای اخیر میشود، اجتماعی که اندوه یک ملت، همبستگی مردمی و صدالبته مطالبه انتقام را در کنار یکدیگر به تصویر میکشد. تهران این روزها خود را برای میزبانی از جمعیتی میلیونی آماده میکند، میزبانیای که حفظ نظم شهری، ساماندهی تردد، اسکان زائران و ارائه خدمات گسترده را به مهمترین اولویت روزهای پیشرو تبدیل کردهاست. از آمادهباش کامل ناوگان حملونقل عمومی و پیشبینی ظرفیت اسکان زائران گرفته تا مدیریت مسیرهای تردد، استقرار هزاران نیروی خدماتی و آمادگی برای پذیرش هیئتهای رسمی و مقامات دهها کشور. همه ظرفیتهای اجرایی تهران برای میزبانی از این اجتماع بزرگ به میدان میآیند، اجتماعی که چشم بسیاری را در داخل و خارج از کشور به پایتخت دوخته است.
چشم جهان به تهران
تهران خود را برای میزبانی از جمعیتی میلیونی از خونخواهان رهبر شهید آماده میکند، اما گستره این رویداد تنها به حضور افراد از سراسر کشور محدود نمیشود. طبق اعلام مسئولان، شخصیتهای سیاسی، فرهنگی، علمی، دانشگاهی و دینی از کشورهای مختلف، همراه با مقامات ارشد و سران حدود ۴۰ کشور، در اجتماع خونخواهان و آیین بدرقه رهبر شهید انقلاب راهی تهران میشوند، حضوری که این مراسم را به رویدادی با بازتابی فراتر از مرزهای ایران تبدیل خواهد کرد. ایمان عطارزاده، سخنگوی مراسم، با اشاره به حضور هیئتهای خارجی اظهار داشت: «علاوه بر حضور گسترده مردم، شخصیتهای سیاسی، فرهنگی، علمی، دانشگاهی و نخبگان از اقصی نقاط جهان در این مراسم شرکت خواهند کرد و مقامات ارشد و سران حدود ۴۰ کشور نیز برای ادای احترام به پیکر مطهر رهبر شهید انقلاب در تهران حضور مییابند.» به گفته او، جزئیات مربوط به کشورهای شرکتکننده، سطح هیئتهای اعزامی و اسامی شخصیتهای حاضر، بهزودی از سوی وزارت امور خارجه اعلام خواهد شد. عطارزاده همچنین با رد برخی شایعات منتشرشده در فضای مجازی تصریح کرد: «پیکر مطهر رهبر شهید انقلاب و اعضای خانواده ایشان تاکنون با نهایت تکریم و با رعایت کامل موازین شرعی و قانونی نگهداری شده و هیچگونه تدفین یا خاکسپاری انجام نشده است.» او از مردم خواست اخبار مربوط به مراسم را تنها از منابع رسمی و ستاد برگزاری دنبال کنند. سخنگوی مراسم درباره برنامههای پیشبینیشده در مصلای تهران نیز گفت: «از ساعت ۶ صبح روز شنبه، مصلای تهران بهصورت ۲۴ ساعته پذیرای عزاداران خواهد بود و برنامههایی همچون تلاوت قرآن، مداحی، شعرخوانی و آیینهای عزاداری تا پایان مراسم ادامه خواهد داشت.» او با اشاره به پیشبینی استقبال گسترده مردم و مهمانان خارجی، از شرکتکنندگان خواست پس از ادای احترام و زیارت، در کوتاهترین زمان ممکن و حداکثر ظرف ۱۰ تا ۱۵ دقیقه از مسیرهای خروجی تعیینشده خارج شوند تا امکان حضور و زیارت برای شمار بیشتری از عزاداران فراهم شود.
مدیریت تردد
در آستانه برگزاری مراسم تشییع رهبر شهید انقلاب، مدیریت شهری با همکاری پلیس راهور و سپاه تهران، طرحی سهلایه برای ساماندهی تردد و جابهجایی زائران در پایتخت تدوین کردهاست، طرحی که از محدودیتهای ترافیکی و پیادهمحور شدن محدوده مصلی آغاز میشود و تا استقرار گسترده ناوگان حملونقل عمومی و مدیریت مسیرهای ورودی تهران ادامه دارد.
محسن هرمزی، معاون حملونقل و ترافیک شهردار تهران، با اشاره به این برنامهها گفت: «طی سه هفته گذشته، هماهنگیهای لازم میان شهرداری، پلیس راهور و سپاه تهران انجام شده و بر همین اساس، سه حلقه ترافیکی برای مدیریت مراسم پیشبینی شدهاست.»
به گفته او، در حلقه نخست که مسیرهای منتهی به مصلای تهران را در بر میگیرد، تردد تنها بهصورت پیاده امکانپذیر خواهد بود. در حلقه دوم نیز عبور و مرور با تشخیص پلیس راهور و متناسب با شرایط انجام میشود و حلقه سوم برای کنترل ورودیها و خروجیهای محدوده برگزاری مراسم در نظر گرفته شدهاست.
هرمزی با بیان اینکه در روز تشییع، زائران از ۱۴ مبادی ورودی پایتخت وارد تهران خواهند شد، افزود: «برای اسکان زائران، چندین زائرسرا پیشبینیشده و معاونت حملونقل نیز همه ظرفیت خود را برای تسهیل جابهجایی شرکتکنندگان به کار گرفتهاست.»
او از آمادهباش کامل ناوگان حملونقل عمومی خبر داد: «بیش از ۳ هزار و ۴۰۰ دستگاه اتوبوس و هزار دستگاه ون در روزهای برگزاری مراسم، زائران را از مبادی ورودی به ایستگاههای مترو منتقل میکنند و متروی تهران نیز از روز شنبه به صورت شبانهروزی خدمات ارائه خواهد داد.»
معاون شهردار تهران، مترو را ستون اصلی جابهجایی مسافران در این مراسم دانست: «تمام ناوگان در مدار بهرهبرداری قرار گرفته و سرفاصله حرکت قطارها در خطوط منتهی به مصلی به کمتر از پنج دقیقه رسیدهاست؛ اقدامی که ظرفیت جابهجایی مسافر را بیش از دو برابر افزایش میدهد.»
او همچنین از پیشبینی هشت محور خدماترسانی تاکسی و ون خبر داد: «هفت محور برای مراسم وداع و هشت محور برای روز تشییع در نظر گرفته شدهاست تا زائران پس از پارک خودرو در مبادی ورودی، از طریق ونها به ایستگاههای مترو منتقل شوند. این سازوکار برای مسیر بازگشت نیز پیشبینی شدهاست.»
هرمزی با اشاره به خدمات الکترونیکی در نظر گرفتهشده برای زائران اظهار داشت: «امکان ثبت موقعیت خودروهای پارکشده در مبادی ورودی تهران از طریق مسیریابهای داخلی فراهم شده و در پیامرسان بله نیز بازوی حملونقل و ترافیک راهاندازی شدهاست تا زائران بتوانند مسیرهای تردد خود را بهسادگی پیدا کنند.»
او همچنین با اشاره به محدودیتهای مترو گفت: «ایستگاههای مصلی، شهید بهشتی و میرزای شیرازی در این سه روز مسافرگیری نخواهند داشت و شهروندان باید از ایستگاههای پیرامونی استفاده کنند.»
به گفته معاون حملونقل و ترافیک شهردار تهران، همزمان با آغاز مراسم، بخشی از بزرگراههای شهید مدرس، امام علی (ع) و صیاد شیرازی در اختیار خودروهای امدادی قرار خواهد گرفت و در روز تشییع نیز فعالیت خط یک اتوبوسهای تندرو در محدوده تهرانپارس تا آزادی، متناسب با شرایط ترافیکی متوقف میشود.
هرمزی در پایان توضیح داد: «در ۱۴ مبادی ورودی تهران، بیش از یک میلیون و ۲۰۰ هزار ظرفیت پارک خودرو پیشبینی شدهاست و در صورت تکمیل این ظرفیت، امکان استفاده از مسیرهای مشخصشده در بزرگراههای ورودی نیز برای توقف خودروها وجود خواهد داشت.»
بسیج ناوگان
همزمان با آمادهسازی تهران برای میزبانی از زائران، شبکه حملونقل عمومی کشور نیز وارد مرحله آمادهباش کامل شدهاست، مرحلهای که قرار است جابهجایی جمعیتی گسترده را برای حضور در مراسم تشییع و اجتماع خونخواهان رهبر شهید در سه استان تهران، قم و خراسان رضوی مدیریت کند.
سید فرهاد خدابخشی، مدیرکل دفتر حملونقل و ترافیک شهری سازمان شهرداریها و دهیاریهای کشور، با اشاره به مسئولیت این سازمان در سیاستگذاری و پشتیبانی حملونقل مراسم گفت: «اتحادیه حملونقل مسافر شهری کشور بهعنوان بازوی اجرایی سازمان، هماهنگی حضور ناوگان حملونقل عمومی در این مراسم را برعهده دارد.»
به گفته او، خدمترسانی ناوگان حملونقل از روز جمعه ۱۲ تیرماه آغاز میشود و تا پایان حضور مردم در مراسم با آمادهباش کامل ادامه خواهد داشت.
خدابخشی با اشاره به حجم گسترده ناوگان بهکارگرفتهشده افزود: «بیش از ۱۰ هزار دستگاه اتوبوس برای جابهجایی زائران پیشبینی شده که بیش از ۶ هزار دستگاه در تهران، بیش از ۲ هزار دستگاه در قم و بیش از ۲ هزار دستگاه نیز در مشهد مستقر خواهند بود.» او همچنین از هماهنگی با وزارت راه برای انتقال زائران از سایر استانها به سه شهر میزبان خبر داد.
مدیرکل دفتر حملونقل و ترافیک شهری سازمان شهرداریها و دهیاریهای کشور همچنین عنوان کرد که علاوه بر ناوگان اتوبوسرانی، شبکه ریلی در تهران و مشهد و همچنین ناوگان تاکسیرانی این سه شهر نیز با آمادگی کامل در خدمت زائران خواهد بود.
به گفته خدابخشی، با پشتیبانی دولت و شهرداریها، استفاده از مترو، اتوبوس و تاکسی برای زائران در تهران، قم و مشهد بهصورت رایگان انجام میشود.
او در ادامه از پیشبینی تمهیدات ترافیکی با همکاری پلیس راهور خبر داد: «این اقدامات شامل مدیریت مسیرهای تردد، لایهبندی معابر، انسداد احتمالی برخی محورهای پرتردد و ساماندهی ساعت ورود و خروج زائران است تا جابهجایی جمعیت با نظم بیشتری انجام شود.»
خدابخشی در پایان از زائران خواست اخبار مربوط به مراسم و نحوه خدماترسانی را تنها از طریق ستاد برگزاری پیگیری کنند.
پایتخت در تدارک میزبانی
همزمان با آمادهسازی پایتخت برای مدیریت تردد، برنامه اسکان زائرانی که از سراسر کشور برای پیوستن به جمعیت خونخواه رهبر شهید عازم تهران هستند نیز از روز جمعه در مناطق ۲۲گانه شهر وارد مرحله اجرا میشود.
حمیدرضا غلامزاده، رئیس مرکز ارتباطات و امور بینالملل شهرداری تهران، با اشاره به آغاز روند اسکان زائران گفت: «ثبتنام متقاضیان از پنجم تیرماه از طریق پیامرسانهای داخلی آغاز شده و همچنان ادامه دارد. اسکان زائران نیز از روز جمعه در مناطق مختلف تهران انجام میشود.» به گفته او، برای جلوگیری از تمرکز جمعیت و تسهیل خدماترسانی، زائران استانهای مختلف بر اساس یک پهنهبندی مشخص میان مناطق بیست و دوگانه شهرداری تهران توزیع خواهند شد تا روند پذیرش و اسکان با نظم بیشتری انجام گیرد.
غلامزاده درباره نحوه دسترسی زائران به محلهای اسکان نیز توضیح داد: «ورود خودروهای شخصی به محلهای اسکان تابع محدودیتهای ترافیکی اعلامشده از سوی پلیس راهور است. در صورت اعمال محدودیت، زائران میتوانند خودروهای خود را در پارکینگهای پیشبینیشده مستقر کرده و ادامه مسیر را با ناوگان حملونقل عمومی طی کنند.»
او با اشاره به ورود بخشی از زائران در قالب کاروانهای استانی افزود: «هماهنگیهای لازم میان استانداریها و شهرداری مناطق انجام شده است تا اتوبوسهای حامل کاروانها بر اساس برنامهریزی صورتگرفته، مستقیماً به محلهای اسکان هدایت شوند.»
بر اساس این برنامه، هر یک از استانهای کشور به یکی از مناطق بیستودوگانه تهران اختصاص یافته تا مسئولیت میزبانی از زائران به صورت متوازن میان مناطق تقسیم شود، اقدامی که به گفته مسئولان، علاوه بر تسهیل اسکان، روند هدایت زائران و ارائه خدمات را نیز منظمتر و روانتر خواهد کرد.
خادمان خونخواهان رهبر شهید
در کنار آمادهسازی گسترده زیرساختهای شهری، بخش دیگری از تدارکات مراسم بر مشارکت داوطلبانه شهروندان تهرانی استوار شدهاست، شهروندانی که قرار است در جایگاه «خادمان امام شهید»، مسئولیت همراهی و خدمترسانی به جمعیت خونخواهان رهبر شهید را برعهده بگیرند.
مجید باقری، معاون برنامهریزی، توسعه سرمایه انسانی و امور شورای شهرداری تهران از استقبال گسترده شهروندان برای حضور در این مسئولیت خبر داد و گفت: «پس از فراخوان شهرداری تهران، طی سه روز نزدیک به ۴۰ هزار نفر از شهروندان داوطلب تهرانی برای فعالیت بهعنوان «خادمان امام شهید» و خدمترسانی در مراسم باشکوه اجتماع خونخواهان و تشییع پیکر مطهر رهبر شهید ثبتنام کردهاند.»
به گفته او، روند ثبتنام همچنان ادامه دارد و علاقهمندان میتوانند از طریق کد دستوری ۱۳۷۳۳۳# یا اپلیکیشن «شهرزاد» با انتخاب بخش «خادمان امام شهید»، از شرایط حضور مطلع شده و برای همکاری اعلام آمادگی کنند.
باقری با اشاره به نقش این نیروهای داوطلب گفت حضور این نیروها، بخشی از برنامه مدیریت شهری برای انتظامبخشی، راهنمایی و خدمترسانی به جمعیت گسترده خونخواهان رهبر شهید در روزهای برگزاری مراسم خواهد بود، ظرفیتی مردمی که در کنار امکانات اجرایی شهرداری، نقش مهمی در برگزاری منظم این اجتماع ایفا خواهد کرد.