جوان آنلاین: پس از جنگ رمضان، کشور در نقطهای ایستاده که بازسازی و تقویت بنیانهای اقتصادی آن، بیش از هر زمان دیگری به حضور آگاهانه مردم نیاز دارد؛ حضوری که امروز در قالب «جهاد صرفهجویی» معنا مییابد. در شرایطی که جنگ اقتصادی معیشت و سبک زندگی مردم را هدف گرفته، مدیریت مصرف انرژی، حمایت از تولید داخلی، پرهیز از اسراف و برنامهریزی دقیق هزینههای خانوار به ضرورتی ملی تبدیل شده است. در این میان، بانوان بهعنوان مدیران اصلی خانواده و الگوی رفتاری نسل آینده، نقشی پررنگتر از همیشه دارند. آنان با مدیریت بهینه منابع، آموزش فرهنگ قناعت و ترویج سبک زندگی مسئولانه، ستونهای اصلی تابآوری اقتصادی را در خانه بنا میکنند. نهادهای فرهنگی و ورزشی نیز در این مسیر همافزا هستند. جهاد صرفهجویی امروز نه یک توصیه اخلاقی، بلکه راهکاری راهبردی برای حفظ منابع، تقویت استقلال اقتصادی و افزایش همبستگی اجتماعی در دوران پس از جنگ رمضان است.
جنگ رمضان با اینکه اتحاد و همبستگی ایرانیان را افزایش داد، اما عوارض آن در عرصه اقتصاد، معیشت و زیرساختها خود را نشان میدهد. دوره پساجنگ، دوره آزمون اراده ملی است؛ دورهای که کشور بیش از هر زمان دیگری به مشارکت عمومی در همه میادین نیاز دارد، بهویژه در جهاد سازندگی و بازآفرینی توان اقتصادی.
امروز جنگ اقتصادی، معیشت و سبک زندگی مردم را هدف قرار داده و عبور از این شرایط نیازمند مشارکت همگانی است. در این میان، ترویج فرهنگ مصرف صحیح، پرهیز از اسراف و حمایت از تولید داخلی میتواند نقش مهمی در تقویت اقتصاد کشور داشته باشد.
حضور جهادی شهروندان و گروههای جهادی و کمک آنان برای سازندگی کشور دیگر تنها به پروژههای عمرانی خلاصه نمیشود، بلکه از آشپزخانه خانهها تا کارگاههای تولیدی، از الگوی مصرف آب و برق تا سبد خرید خانوار امتداد پیدا کرده است. هر خانواده یک پایگاه مدیریت منابع است و هر شهروند یک کنشگر اقتصادی به شمار میآید که باید نقش خود را در این میدان ایفا کند.
بانوان؛ محور جهاد صرفهجویی در خانواده
جهاد صرفهجویی یکی از مهمترین راهکارهای حفظ منابع ملی و تقویت تابآوری اقتصادی است؛ مسیری که بانوان با مدیریت مصرف و فرهنگسازی در خانواده، نقشی کلیدی در تحقق آن دارند.
بانوان بهعنوان مدیران اصلی خانواده، با مدیریت صحیح هزینهها، آموزش سبک زندگی مبتنی بر قناعت و انتقال فرهنگ صرفهجویی به نسل آینده، از مهمترین ارکان جهاد صرفهجویی و افزایش تابآوری اجتماعی و اقتصادی جامعه به شمار میروند.
فریبا محمدلو، مدیرکل بانوان و امور خانواده استانداری اردبیل، در گفتوگو با «جوان» میگوید: «بانوان به عنوان مدیران اصلی بسیاری از امور خانواده، نقش بسیار مهمی در تحقق جهاد صرفهجویی و مدیریت مصرف دارند.»
او اضافه میکند: «بخش قابل توجهی از مصرف روزانه در حوزههایی مانند موادغذایی، آب، برق، گاز و خریدهای خانوادگی ازسوی بانوان مدیریت میشود. به همین دلیل، آگاهی و دقت زنان در برنامهریزی اقتصادی خانواده میتواند تأثیر مستقیمی بر کاهش هزینهها و جلوگیری از اسراف داشته باشد.»
مدیرکل بانوان و امور خانواده استانداری اردبیل معتقد است که بانوان با مدیریت صحیح خرید، استفاده بهینه از موادغذایی و پرهیز از تجملگرایی میتوانند نقش مؤثری در تقویت اقتصاد خانواده و در نتیجه اقتصاد کشور ایفا کنند.
محمدلو ادامه میدهد: «همچنین بانوان نقش مهمی در آموزش و فرهنگسازی برای نسل آینده دارند. مادران نخستین معلمان فرزندان هستند و بسیاری از رفتارهای اجتماعی و اقتصادی کودکان در محیط خانواده شکل میگیرد. هنگامی که مادران فرهنگ صرفهجویی، قناعت و مصرف صحیح را در زندگی روزمره رعایت کنند، این ارزشها به فرزندان نیز منتقل خواهد شد.» در واقع، مدیریت مصرف در خانه، نخستین حلقه از زنجیره استقلال اقتصادی کشور است.
هوشمندسازی مصرف؛ زیرساخت فنی جهاد ملی
صرفهجویی را نمیتوان به عنوان یک توصیه فرهنگی به جامعه القا کرد و این کار حتماً نیازمند زیرساختهای اجرایی و فناورانه است. در حال حاضر در حوزه انرژی، حرکت به سمت مدیریت هوشمند مصرف با سرعت در حال انجام است.
مدیرعامل شرکت توزیع برق استان اردبیل در این باره میگوید که شرکت توزیع نیروی برق استان اردبیل در راستای اجرای سیاستهای کلان صنعت برق کشور مبنی بر مدیریت مصرف و افزایش بهرهوری، روند نصب کنتورهای هوشمند را در سطح استان با موفقیت ادامه میدهد.
ناصر عبداللهیان ادامه میدهد: «تاکنون بیش از ۵ هزار عدد کنتور هوشمند در شهرستانهای مختلف استان نصب شده است.»
وی تصریح میکند که هوشمندسازی یکی از اولویتهای راهبردی وزارت نیرو برای مدیریت بهینه مصرف و ارتقای کیفیت خدماترسانی محسوب میشود.
مدیرعامل شرکت توزیع برق استان اردبیل ادامه میدهد: «فرآیند نصب کنتورهای هوشمند در قالب فازهای مشخص و با هدف اولویتبندی بر اساس الگوی مصرف انجام میشود.»
عبداللهیان با تشریح استراتژی اجرایی این طرح میافزاید: «در فاز نخست تمرکز اصلی بر نصب کنتورهای هوشمند برای مشترکین بخشهای تجاری و خانگی بود.»
او اضافه میکند: «در ادامه فاز دوم طرح با هدف پوشش مشترکان خانگی که مصرف آنها بیش از دو برابر الگوی مصرف است و مشترکان تجاری با مصرف بیش از ۸۰۰ کیلووات ساعت اجرا شد که در مجموع، هدفگذاری برای نصب و توسعه کنتورهای هوشمند ۲۴ هزار دستگاه کنتور با شناسایی مصرفکنندگان پرمصرف است.»
مدیرعامل شرکت توزیع نیروی برق استان اردبیل میگوید: «از مردم نیز خواهشمندیم اصول مصرف بهینه را رعایت کنند، چراکه جهاد صرفهجویی همت و مشارکت همگانی را میطلبد.»
این اقدامات نشان میدهد مدیریت مصرف، یک پروژه ملی است که از سیاستگذاری کلان تا رفتار روزمره شهروندان را دربرمیگیرد.
فرهنگسازی؛ سرمایهگذاری برای آینده تابآور
در کنار زیرساختها، فرهنگسازی مهمترین رکن پایداری این مسیر است؛ مسیری که باید از نسل نوجوان آغاز شود.
شهردار اردبیل در اینباره میگوید: «فرهنگسازی در میان نسل جوان و نوجوان اهمیت ویژهای دارد. سازمان فرهنگی ورزشی شهرداری اردبیل با اجرای برنامههای آموزشی در مدارس، فرهنگسراها و مراکز ورزشی، روحیه مسئولیتپذیری اجتماعی و مصرف صحیح را در میان نوجوانان تقویت میکند.»
محمود صفری ادامه میدهد: «آموزش روشهای ساده صرفهجویی در مصرف آب، برق، گاز و همچنین حمایت از کالای ایرانی، میتواند در بلندمدت به شکلگیری یک فرهنگ پایدار در جامعه منجر شود. مشارکت ورزشکاران، هنرمندان و چهرههای فرهنگی شهر در این برنامهها نیز تأثیرگذاری پیامها را افزایش خواهد داد.»
واقعیت آن است که پس از جنگ رمضان، کشور در مرحلهای حساس از بازتعریف توان اقتصادی خود قرار دارد. امروز جهاد در سنگر تولید، مدیریت مصرف آب و انرژی، صرفهجویی در سوخت، کاهش ضایعات موادغذایی و اصلاح الگوی خرید معنا مییابد.
اگر دوران دفاع مقدس، میدان ایثار جان بود، امروز میدان ایثار عادتهاست؛ ایثار در مصرف، در تجمل، در اسراف و این همان نقطهای است که مشارکت آگاهانه مردم میتواند کشور را به سوی استقلال اقتصادی، افزایش تابآوری ملی و انسجام اجتماعی پایدار هدایت کند.
