جوان آنلاین: نیاز روزافزون مردم به منابع پروتئینی، مرغ را به یکی از اصلیترین اقلام غذایی خانوارهای ایرانی تبدیل کرده است؛ تا جایی که مصرف سالانه آن به بیش از ۲ میلیونو۱۰۰ هزار تن و سرانه مصرف به ۲۳کیلوگرم رسیده است. با این حال، این بخش مهم از زنجیره تأمین غذا، مدتی است زیر فشار نوسان قیمت نهادهها و افزایش هزینههای تولید قرار گرفته؛ فشاری که به تعطیلی بخشی از واحدهای مرغداری و بلااستفاده ماندن حدود ۹۰۰هزارتن از ظرفیت ۳ میلیونتنی صنعت مرغداری کشور انجامیده است. همین وضعیت، مدیران جهاد کشاورزی را واداشته تا برای جلوگیری از آسیب بیشتر به تولید، راهکارهای جدیدی را برای ساماندهی این صنعت به کار گیرند.
در میان استانهای فعال در حوزه تولید مرغ و تخممرغ، زنجان جایگاه ویژهای دارد. در حال حاضر روزانه ۱۸۰تن گوشت مرغ گرم در این استان تولید میشود. همچنین ۲۷۱واحد مرغداری شامل ۲۵۰واحد گوشتی و ۲۱واحد تخمگذار در استان فعالیت دارند. تولید روزانه مرغ در زنجان بیش از دو برابر نیاز استان است و مازاد آن به پایتخت و سایر استانهای مصرفکننده ارسال میشود. این استان همچنین از قطبهای مهم تولید جوجه یکروزه به شمار میرود؛ بهطوری که سال گذشته بیش از ۶۲میلیون تخم نطفهدار در واحدهای مرغ مادر تولید شد که حاصل آن ۴۷میلیونو۷۰۰ هزار قطعه جوجه یکروزه بود. با وجود این ظرفیتها و مزیتهای تولیدی، نوسان در تأمین نهادهها و بالا بودن سایر هزینهها، تولید را برای مرغداران استان با چالش جدی مواجه کرده و صرفه اقتصادی فعالیت را کاهش داده است.
طرح تولید قراردادی روی میز دولت
در چنین شرایطی، اجرای طرح «تولید قراردادی مرغ گوشتی» به عنوان یکی از راهکارهای حمایتی در دستور کار قرار گرفته است. طرحی که اکنون در استانهایی از جمله زنجان در حال اجراست.
معاون بهبود تولیدات دامی سازمان جهاد کشاورزی استان زنجان، از اجرای این طرح در استان خبر داده و گفت: «این طرح با هدف حمایت از تولیدکنندگان و ایجاد اطمینان در تأمین نهادهها و خرید محصول، از سوی وزارت جهاد کشاورزی به استانها ابلاغ شده است.»
محمدعلی صادقی با اشاره به شرایط موجود افزود: «با توجه به شرایط جنگی موجود، این طرح با هدف ایجاد انگیزه و اطمینان خاطر برای مرغداران در حال اجراست.»
بر اساس مستندات این طرح، مرغداران میتوانند نهادههای مورد نیاز خود را با قیمت دولتی و در اسرع وقت دریافت کنند. همچنین پس از پایان دوره تولید، این امکان را دارند که محصول خود را یا به شرکت پشتیبانی امور دام بفروشند یا متناسب با شرایط بازار، بهصورت گرم در بازار آزاد عرضه کنند.
آزمون جدید برای مهار نوسان قیمت
یکی از مهمترین مزایای طرح تولید قراردادی، تسویه هزینه نهادهها پس از پایان دوره تولید است؛ موضوعی که میتواند فشار نقدینگی را برای مرغداران کاهش داده و ریسک تولید را پایین بیاورد. در واقع، یکی از گرههای اصلی صنعت مرغداری، تأمین سرمایه در گردش و نقدینگی برای خرید نهادههاست؛ چالشی که این طرح تلاش دارد آن را تا حدی برطرف کند.
معاون بهبود تولیدات دامی سازمان جهاد کشاورزی استان زنجان درباره استقبال تولیدکنندگان از این طرح گفت: «پس از اطلاعرسانی انجامشده، تاکنون سه قرارداد در این زمینه منعقد شده است و چندین واحد دیگر نیز معرفی شدهاند که پس از احراز شرایط و ثبت جوجهریزی در سامانه، قرارداد آنها نیز منعقد خواهد شد.»
به گفته صادقی، پیشبینی میشود با تداوم اجرای این طرح، در ماههای آینده تولید گوشت مرغ در استان و کشور بهبود یابد. در صورت موفقیتآمیز بودن، طرح تولید قراردادی میتواند زمینه تولید مقرونبهصرفهتر را برای تولیدکنندگان فراهم کرده و از شدت نوسان قیمتها در بازار بکاهد. اکنون این طرح را میتوان آزمونی تازه برای سیاستگذاران حوزه کشاورزی دانست؛ آزمونی که نتیجه آن نهتنها بر وضعیت مرغداران، بلکه بر سفره میلیونها خانوار ایرانی نیز اثرگذار خواهد بود.
