برگزارشدن یا نشدن مذاکرات لحظه آخری میان ایران و طرف امریکایی در پاکستان، دیروز در حالی دقیقه به دقیقه دنبال شد که رئیسجمهور امریکا یک بار دیگر با اظهاراتی تند، فضای دیپلماتیک را متشنج کرد. چنین لفاظیهایی، آنهم با تداوم محاصره دریایی امریکا در فضایی که انتقادهای جهانی از رویکرد واشینگتن در برابر تهران شدت گرفته، یک بار دیگر نشان داد، اگر ایران تصمیمی برای ورود به عرصه دیپلماسی داشته باشد، قطعاً این گام را با تکیه بر قدرت نظامی برمیدارد جوان آنلاین: برگزارشدن یا نشدن مذاکرات لحظه آخری میان ایران و طرف امریکایی در پاکستان، دیروز در حالی دقیقه به دقیقه دنبال شد که رئیسجمهور امریکا یک بار دیگر با اظهاراتی تند، فضای دیپلماتیک را متشنج کرد. چنین لفاظیهایی، آنهم با تداوم محاصره دریایی امریکا در فضایی که انتقادهای جهانی از رویکرد واشینگتن در برابر تهران شدت گرفته، یک بار دیگر نشان داد، اگر ایران تصمیمی برای ورود به عرصه دیپلماسی داشته باشد، قطعاً این گام را با تکیه بر قدرت نظامی برمیدارد.
روز سهشنبه، با تشدید اخبار درباره سفر تیمهای مذاکرهکننده ایران و امریکا به پاکستان و در شرایطی که چندین بار اخبار ضدونقیض درباره حضور جی دی ونس در تیم مذاکرهکننده امریکایی منتشر شد، عباس عراقچی، وزیر خارجه ایران اعلام کرد که هیچ هیئتی از ایران برای مذاکره با امریکا به پاکستان نرفته است. ساعاتی بعد، آسوشیتدپرس دوباره به نقل از مقامات منطقهای گزارش داد امریکا و ایران برای آغاز دور جدید مذاکرات در روز چهارشنبه اعلام آمادگی کردهاند، به طوری که میانجیهای پاکستانی برای ورود صبح چهارشنبه جیدی ونس و محمدباقر قالیباف به اسلامآباد تأییدیه دریافت کردهاند. همزمان، احتمال تمدید آتشبس نیز قوت گرفت. در این مورد، هرچند روزنامه والاستریتژورنال به نقل از یک مقام کاخ سفید، تمدید آتشبس را بعید دانست ولی محمد اسحاق دار، وزیر امور خارجه پاکستان بر لزوم ارتباط بین واشینگتن و تهران و بررسی تمدید آتشبس تأکید کرد.
نگاه به دیپلماسی در عین آرایش جنگی
نیویورکتایمز دیروز روایتی جدید از پیشنهاد ایران به امریکا ارائه کرد. به ادعای نیویورکتایمز، ایران در مذاکرات اسلامآباد پیشنهاد داده که برنامه غنیسازی اورانیوم خود را به مدت پنج سال به حالت تعلیق درآورد، در حالی که به عنوان شرط غنیسازی پس از تعلیق، پس از پایان این دوره پنجساله، ایران به غنیسازی با «خلوص بسیار پایین» ادامه خواهد داد، نه سطح فعلی، پیشنهادی که نشان میدهد تهران همچنان بر حق غنیسازی به رغم انعطاف بر سر انجام آن پافشاری میکند، در حالی که تیم دونالد ترامپ در مقابل، خواستار تعلیق ۲۰ساله برنامه هستهای ایران بود. هنوز مشخص نیست که در تبادلات بعدی میان دو طرف چه گذشته ولی با توجه به باقی ماندن اختلافات در چنین وضعیتی، از سرگیری درگیریها بعید نیست. به خصوص که تحرکات نظامی امریکا در منطقه همچنان در حال تشدید است. منابع از برقراری یک پل هوایی نیروی هوایی ایالات متحده بر فراز اروپا و خاورمیانه با حداقل ۱۶ فروند هواپیمای
C- ۱۷AGlobemaster III خبر دادهاند که به حداقل دو فروند هواپیمای KC- ۱۳۵ Stratotankers ملحق میشوند. ژنرال دن کین، رئیس ستاد مشترک ارتش امریکا هم عصر دیروز گفت: «ما آمادهایم که در یک لحظه عملیاتهای نظامی بزرگ علیه ایران را از سر بگیریم.» در حالی که منابع ایرانی هم درباره شگفتانههای جدید ایران در صورت از سرگیری درگیری هشدار دادهاند. محمد مرندی یک عضو همراه هیئت ایرانی در دور اول مذاکرات اسلامآباد دیروز هشدار دادکه همه باید فوراً امارات، قطر، بحرین، عربستان سعودی و کویت را ترک کنند. او گفته که ملوانان تمام کشتیهای خلیج فارس نیز باید برای تخلیه کشتیهای خود آماده شوند. این امر به ویژه برای کشتیهای نزدیک تنگه هرمز که ابتدا نابود خواهند شد، ضروری است.
تکرار شمارش دستاوردهای ادعایی
در گزارش تازهای که توجه ناظران سیاسی و امنیتی را جلب کرده، مشاوران ارشد کاخ سفید، دسترسی دونالد ترامپ به اطلاعات زنده و لحظهبهلحظه در مورد تحولات جنگ ایران را محدود کردهاند؛ اقدامی که حتی شامل جزئیات مربوط به دو خلبان امریکایی مفقود شده پس از سرنگونی جنگندهشان در اوایل ماه جاری نیز میشود. با این وجود عصر دیروز هم توییتهای پیدرپی ترامپ و موضعگیریهای روزانه او ادامه یافت. ترامپ در مصاحبه با شبکهای بیسینیوز درباره تغییر حکومت ایران گفت که این اقدام احتمالاً به صورت غیرمستقیم صورت گرفته و تأکید کرد: «ایرانیها چارهای جز اعزام نمایندگان به مذاکرات ندارند. مسائل با ایران با یک توافق عالی به پایان خواهد رسید. ایران چارهای جز اعزام هیئت برای مذاکره ندارد و من معتقدم که این امر ما را به یک توافق عالی سوق خواهد داد.» وی ادعا کرد: «محاصره موفقیتآمیز بوده است. زمان زیادی برای پایان آتشبس نداریم و نمیخواهم آتشبس را تمدید کنم.» درحالی که رسانههای امریکایی از مشکلات و کمبود موشکهای دفاعی در ارتش امریکا خبر دادهاند، ترامپ برای تشریح وضعیت تسلیحاتی امریکا از عبارت فوقالعاده استفاده کرد. او همچنین گفت: «ایران در تلاش است موشکها را منتقل کند زیرا ما بیشتر آنها را نابود کردهایم و در طول آتشبس در حال تغییر مکان آنها هستند. ما از این فرصت برای تجدید ذخایر استفاده کردیم و به احتمال زیاد ایران نیز همین کار را کرده است.» رئیس جمهور امریکا در گفتوگو با سیانبیسی نیز دستاوردهای ادعایی خود در این جنگ را تکرار کرد و گفت: «ما نیروهای دریایی و هوایی ایران و رهبران آنها را نابود کردیم، اما رهبران جدید منطقیتر هستند.» ترامپ همچنین احتمال شروع حملات را رد نکرد و گفت که بمباران یک استراتژی خوب برای شروع است و ما برای آن آمادهایم. دیروز کشتیای را گرفتیم که چیزهای بدی روی آن بود. شاید هدیهای از چین باشد، نمیدانم. من متعجبم.» نیکی هیلی، سفیر پیشین امریکا در سازمان ملل مدعی شد که کشتیای که ایالات متحده آخر هفته در تنگه هرمز توقیف کرد، از چین به مقصد ایران در حرکت بود و با محمولههای شیمیایی مرتبط با برنامه موشکی ایران ارتباط داشت. تهران در اینباره موضعی نگرفته و چین هم هرگونه ارتباط با کشتی باری ایرانی توقیف شده توسط امریکا در منطقه را رد کرده و سخنگوی وزارت خارجه چین در واکنش به ادعاهای امریکا گفت: این یک کشتی کانتینری با پرچم خارجی است. همزمان، فرماندهی مرکزی امریکا دیروز اعلام کرد از زمان آغاز محاصره دریایی ایران، مانع عبور ۲۷ کشتی ایرانی شده است. ارتش امریکا دیروز همچنین گفت که بعد از حمله علیه کشتی توسکا، یک عملیات «ممانعت دریایی و فرود بر عرشه» علیه کشتی «تیفانی» که بهعنوان یک شناور «بدون تابعیت و تحت تحریم» توصیف شده، انجام داده است. این عملیات در محدوده مسئولیت فرماندهی امریکا در منطقه اقیانوسهای هند و آرام (ایندوپاکام) انجام شد، در حالی که این فرماندهی مسئول خلیج فارس یا تنگه هرمز نیست. وزارت خارجه ایران در بیانیهای ضمن محکوم کردن تعرض امریکا به کشتی تجاری ایرانی توسکا و گروگانگیری خدمه و خانوادههای آنها، نسبت به پیامدهای بسیار خطرناک این اقدام هشدار داد.
آمادگی مقاومت عراق و یمن
سخنگوی وزارت امور خارجه چین دیروز گفت: «درگیری در ایران یکی از دشوارترین چالشهای پیش روی جامعه بینالمللی است. رئیسجمهور شی جینپینگ پیشنهادی چهار مادهای برای صلح در خاورمیانه ارائه کرده است.»
این دیپلمات چینی ادامه داد: «شی جینپینگ خواستار تضمین آزادی دریانوردی در تنگه هرمز و پایبندی به آتشبس در خاورمیانه است.» وی با بیان اینکه ما امیدواریم که تردد در تنگه هرمز هرچه سریعتر به حالت عادی بازگردد، اظهار داشت: «همه طرفها باید شرایط مساعدی را برای دستیابی به صلح در خاورمیانه ایجاد کنند. با توقیف کشتی ایرانی توسط امریکا که اقدامی مخرب و جنجال رسانهای است، مخالفیم.» همچنین، ابومهدی الجعفری، سخنگوی «سرایا اولیاء الدم»، از گروههای مقاومت اسلامی عراق، با انتشار بیانیهای اعلام کرد که همزمان با نزدیک شدن به پایان مهلت آتشبس میان جمهوری اسلامی ایران و امریکا، نیروهای این گروه در بالاترین سطح از آمادگی قرار دارند. وی افزود که سرایا اولیاء الدم پیشتر بیش ۲۰۰ عملیات علیه اهداف امریکا در عراق و منطقه انجام داده و در مرحله بعدی، این عملیاتها با تأثیرگذاری بیشتر ادامه خواهد یافت.
سیدعبدالملک بدرالدین الحوثی، رهبر انصارالله یمن هم به مناسبت سالروز «فریاد در برابر مستکبران» تأکید کرد که صهیونیستها و بلندگوهای تبلیغاتیشان با عنوان «گروههای نیابتی ایران» سعی در تحریف هرگونه موضعگیری آزادانه و شرافتمندانه علیه جنایات خود دارند. وی افزود که آتشبس کنونی در آستانه پایان یافتن است؛ این آتشبسی شکننده است و احتمال تشدید تنش پابرجاست. الحوثی اظهار داشت: «موضع ما روشن و علنی است؛ ما در برابر تجاوز امریکایی- اسرائیلی که ملت و جمهوری اسلامی ایران را هدف قرار میدهد، بیطرف نیستیم. ما با دشمن صهیونیستی و شریک امریکایی آن رو در رو هستیم، اگر دشمن اقدام به تشدید تنش کند، ما هم مقابله به مثل خواهیم کرد.»