کارشناس حوزه سیاستگذاری اقتصادی معتقد است ونزوئلا یکی از مهمترین شریکهای تجاری ایران در زمینه پالایشگاه فراسرزمینی است؛ پاراگوانا بزرگترین مجتمع پالایشی ونزوئلا با ظرفیت ۹۵۵ هزار بشکه در روز با ظرفیت نیمه، کار میکند. همچنین پالایشگاه الپالیتو نیز به پایان رسیده است و در حال حاضر بیش از ۱۴۰ هزار بشکه نفت خام ایران را پالایش میکند و با تکمیل پاراگوآنا ایران روزانه یک میلیون بشکه نفت خام به این کشور صادر خواهد کرد. اگر ایران بخواهد معادل یک میلیون بشکه نفت خام برای پالایشگاهسازی در داخل کشور سرمایهگذاری کند؛ بیش از ۳۰ میلیارد دلار سرمایهگذاری نیاز است.
محمدعلی رنجبر کارشناس حوزه سیاستگذاری اقتصادی در گفتگو با «جوان» با اشاره به اهمیت اقدامات اخیر دولت در زمینه بازارسازی برای نفت خام گفت: طی سالهای اخیر به جای تمرکز بر مقابله هدفمند با تحریمها، قصد رفع تحریمها یا دور زدن تحریمها را داشتیم که نتیجه آن سرکوب شدید تجارت نفت خام ایران همزمان با گسترش تحریمهای غرب علیه ایران بود؛ با این وجود دولت سیزدهم اقدامات مهمی در زمینه خنثی کردن اثرات تحریمها در تجارت نفت خام ایران داشته است که سبب تحول و افزایش فروش نفت خام ایران شده است.
رنجبر با اشاره به اهمیت سیاست مهم تجاری ایران در زمینه بازارسازی جدید و تضمینی با فعالسازی ظرفیت خوابیده و غیرفعال پالایشگاههای مستهلک شده کشورهای همسو با خود گفت: ایران طی ماههای اخیر نهتنها تولید خود را افزایش میدهد، بلکه ذخایر عظیم ذخیرهسازی نفت شناور خود را نیز منحل کرده و کاملاً فروخته است. با وجود اینکه تحریمهای امریکا همچنان پابرجاست، صادرات نفت خام از پاییز گذشته دو برابر شده است. از طرف دیگر سیاست مهم ایران در زمینه صادرات نفت خام، بازارسازی جدید و تضمینی با فعالسازی ظرفیت خوابیده و غیرفعال پالایشگاههای مستهلک شده کشورهای همسو با خود است که ظرفیت بسیار بکری برای پالایش نفت خام ایران دارند.
وی در رابطه با بازار مهم و کلیدی ونزوئلا با دارا بودن بیش از یک میلیون ظرفیت پالایشگاهی مستهلک شده گفت: ونزوئلا یکی از مهمترین شریکهای تجاری ایران در زمینه پالایشگاه فراسرزمینی است؛ پاراگوانا بزرگترین مجتمع پالایشی ونزوئلا با ظرفیت ۹۵۵ هزار بشکه در روز با ظرفیت نیمه، کار میکند. همچنین پالایشگاه ال پالیتو نیز به پایان رسیده است و در حال حاضر بیش از ۱۴۰ هزار بشکه نفت خام ایران را پالایش میکند و با تکمیل پاراگوآنا ایران روزانه یک میلیون بشکه نفت خام به این کشور صادر خواهد کرد. اگر ایران بخواهد معادل یک میلیون بشکه نفت خام برای پالایشگاهسازی در داخل کشور سرمایهگذاری کند؛ بیش از ۳۰ میلیارد دلار سرمایهگذاری نیاز است، اما اگر تنها دو پالایشگاه در ونزوئلا را تعمیر کنیم که حداکثر دو سال زمان میبرد و همچنین همه سرمایهگذاری نیز با صادرات خدمات فنی و مهندسی و تجهیزات پالایشگاهی معادل کمتر از نیم میلیارد دلار است و نیازی به سرمایهگذاری دلاری نیست؛ میتوانیم همین میزان نفت خام را پالایش کنیم و این اهمیت موضوع سرمایهگذاری بر پالایشگاه مستهلک شده کشورهای همسو با ایران را نشان میدهد.
وی در پایان اظهار کرد: تجربه موفق بازارسازی تضمینی ایران در شرق آسیا و امریکای جنوبی، نشان از اهمیت سرمایهگذاری بر پالایشگاه مستهلک شده کشورهای همسو با ایران دارد. همچنین برای تداوم این بازارسازی تضمینی، قاره آفریقا نیز مناسب است که ظرفیت پالایشی قاره آفریقا حدود ۴ میلیون بشکه نفت در روز است که نیمی از آن غیرفعال بوده و ایران میتواند با استفاده از تجربه موفق پالایشگاهداری فراسرزمینی در ونزوئلا برای بازارسازی نفت خودش از آن استفاده کند.
