عزیز غضنفری در کانال شخصی خود در پیامرسان ایتا نوشت: سیاست در عرصه تئوریک دارای پیچیدگیهای فراوانی است. حال تصور کنید وقتی این دانش و مفاهیم پای در عرصه عمل و عینیت بگذارد کار به مراتب پیچیدهتر نیز میشود. نقطه دشوار سیاست زمانی است که درگیر مسائل خارجی کشورها و بازیگران سیاسی جهان میگردد. گاه مسائل سیاسی آنقدر غامض میشود که حل و فصل آن سالها زمان میبرد. حال مسئلهای با این ابعاد از پیچیدگی به گونهای ساده و سطحی در نظر گرفته میشود که سیدحسین مرعشی، دبیرکل حزب کارگزاران سازندگی بگوید «روحانی اگر حاضر میشد با ترامپ سلام علیک کند تمام تحریمها برداشته میشد!»
این ادعا تا اینجا و بهخودی خود مشکلی ایجاد نمیکند؛ چه اینکه ممکن است یک فرد درباره موضوعات مختلف دیدگاههایی شاذ داشته باشد. اما ماجرا زمانی حساسیت پیدا میکند که این وهمیات مبنای تصمیمگیری در سیاست خارجی قرار بگیرد. واقعاً موضوعات سیاست خارجی و حل آنها تا بدین حد ساده هستند، یا دست دادن دو رئیسجمهور اینگونه معجزه میکند؟! خسارتهای این طرز تفکر و سادهسازی مسائل پیچیده، منافع ملی یک جامعه را بر باد میدهد. مگر ترامپ و کیم جونگ اون رئیسجمهور کره شمالی سه بار دیدار نکردند؛ مگر ترامپ به عنوان اولین رئیسجمهور امریکا پای در خاک کره ننهاد؛ مگر بین آن دو چندین نامه رد و بدل نشد و رئیسجمهور کره ننوشت: «من نمیتوانم لحظهای را که دست جنابعالی را محکم گرفتم فراموش کنم»؛ پس چرا این رخداد، تحریمی را علیه کره شمالی لغو نکرد یا تعلیق نساخت؟!
اگر سیاستمدار ایرانی به برجام به مثابه ابزاری برای گشودن گرههای تحریم مینگرد، اما از منظر یک سیاستمدار امریکایی برجام وضع شده تا علاوه بر کنترل ایران اتمی، راهی برای مهار ایران در سایر مؤلفههای قدرت ملی بیابد. دلیل اصلی خروج ترامپ از توافق هستهای نیز آن بود که ایران در مقابل سیاست فشار حداکثری ترامپ ایستاد و با خواستههای خلاف منافع ملی رئیسجمهور امریکا مبنی بر پذیرش برجامهای موشکی و منطقهای مخالفت کرد. البته تحقق «برجام پلاس» هدف حداقلی ترامپ و تیم همراه او بود. مطلوب آنها همان بود که جان بولتن در سال ۹۷ گفت؛ بولتن در اجتماع منافقین در پاریس اعلام کرد که انقلاب اسلامی ایران نباید به جشن چهل سالگیاش برسد!
ابعاد سیاست فشار حداکثری ترامپ آنقدر گسترده و چند لایه بود که تاریخ تحریمها، چنین دشمنیهای ظالمانه را به خود ندیده است. بهگونهای که اکنون سازوکارهای برطرف ساختن آن تحریمها از دشوارترین امور است. توصیف معجزههای دست دادن از سوی مرعشی در حالی است که امریکاییها در ازاء آن همه اقدامات سازنده ایران در اجرای تعهدات برجامی، به وظایف خود پایبند نبودند و رئیس کل وقت بانک مرکزی در این زمینه عبارت معروف و ماندگار «تقریباً هیچ» را بکار برد.