به گزارش «جوان»، اکونومیست در گزارشی نوشته که پس از حمله روسیه به اوکراین در فوریه ۲۰۲۲، ولادیمیر پوتین، رئیسجمهور روسیه از منابع انرژی کشورش به عنوان یک سلاح استفاده کرد، چیزی که باعث کاهش صادرات گاز به اروپا و افزایش قیمتها شده است. هرچند در حال حاضر هزینههای عمدهفروشی انرژی در سراسر اروپا در کوتاه مدت کاهش یافته، ولی زمستانی که گذشت (نوامبر ۲۰۲۲ تا ژانویه ۲۰۲۳) قیمت برق و گاز خانگی در مقایسه با دو سال قبلتر از آن، به ترتیب، ۶۹ و ۱۴۵ درصد افزایش یافته است. به نوشته اکونومیست، قیمت بالای انرژی میتواند به قیمت جان انسانها تمام شود، زیرا باعث میشود مردم خانه خود را به طور مناسبی گرم نکنند و زندگی در شرایط سرد خطر مشکلات قلبی و تنفسی را افزایش میدهد. اکونومیست در نوامبر ۲۰۲۲ پیشبینی کرده بود برق گرانقیمت ممکن است بین ۲۲ هزار تا ۱۳۸ هزار کشته در زمستان به بار بیاورد، برآوردی که این هفتهنامه حالا ادعا میکند که درست از آب درآمده است. اکونومیست برای ارزیابی میزان مرگومیر در زمستانی که اروپاییان آن را پشت سر گذاشتند، میزان مرگومیر را با سالهای قبل از آن مقایسه کرده که نشان میدهد اروپا در زمستان امسال با «مرگومیر بیش از حد» روبهرو بوده است. اکونومیست مینویسد: «با مقایسه مرگومیر واقعی با تعداد مرگومیر درهفتههای مشابه بین سالهای ۲۰۱۵ تا ۲۰۱۹، ما دریافتیم که مرگومیر (در سال جاری) در سراسر اروپا بیشتر از حد انتظار بود. در بین ۲۸ کشور اروپایی که مورد بررسی قرار دادیم، ۱۴۹ هزار مورد مرگومیر بیش از حد بین نوامبر ۲۰۲۲ و فوریه ۲۰۲۳ رخ داد که معادل ۸/۷ درصد افزایش است.»
البته اکونومیست نوشته که علت این مرگومیر میتواند عوامل متعددی باشد، از جمله اینکه در میان کسانی که در زمستان جان خود را از دست دادند، نزدیک به ۶۰ هزار نفر به دلیل کووید ۱۹ بوده است. با این حال، به نوشته اکونومیست، بعید است که کووید ۱۹ به تنهایی همه علت افزایش مرگومیرها در اروپا بوده باشد. اکونومیست برای اینکه نشان دهد کووید ۱۹ علت همه مرگومیرها نیست استدلال کرده که بین مارس ۲۰۲۰ و سپتامبر ۲۰۲۲، تعداد رسمی مرگومیر ناشی از کووید، ۷۹ درصد از کل مرگومیرهای اضافی در بین ۲۸ کشور بوده و این درصد در زمستانی که اروپاییان آن را پشت سر گذاشتند، ۴۰ درصد بود.
از سویی اکونومیست نوشته که آب و هوا نیز بر تعداد مرگومیرها در اروپا اثرگذار بوده است، به این صورت که سرماخوردگی در ماه دسامبر ۲۰۲۲ باعث افزایش مرگومیر شده است. این در حالی است که زمستان امسال، نسبت به میانگین سالهای ۲۰۱۵ تا ۲۰۱۹، زمستان معتدلتری بوده و بایستی تعداد مرگومیر ناشی از سرما کاهش مییافت. اکونومیست با بیان اینکه کووید و سرما به تنهایی نمیتوانند مرگومیر بیش از حد اروپا در زمستان امسال را توضیح دهند، نتیجه گرفته است: «به نظر میرسد که احتمالاً قیمتهای بالای انرژی مؤثر بوده باشد. نگاهی به کشورهای مختلف نشان میدهد که افرادی که بیشترین مرگومیر را تجربه کردهاند، به طور معمول، با بیشترین افزایش در هزینههای سوخت روبهرو بودهاند. برای تفکیک هزینههای انرژی از کووید و تغییرات دما، ما یک مدل آماری ساختهایم. مدل ما همچنین جمعیتشناسی یک کشور، تعداد مرگومیر ناشی از کووید را قبل از زمستان گذشته و گزارش کم تاریخی این مرگومیرها را در نظر میگیرد.» اکونومیست با طراحی این مدل آماری توضیح داده که افزایش قیمت حدود ۱۰/۰ یورو به ازای هر کیلووات ساعت (حدود ۳۰ درصد از میانگین قیمت برق زمستان گذشته) با افزایش مرگومیر هفتگی یک کشور در حدود ۲/۲ درصد ارتباط دارد. به عبارت دیگر، اکونومیست ادعا میکند که اگر هزینههای مصرف برق اروپاییان در زمستان گذشته نیز مانند سال ۲۰۲۰ بود، مرگومیرها در سراسر اروپا ۶۸ هزار نفر کمتر بود. این میزان مرگ ومیر تازه در حالتی اتفاق افتاده که دولتهای اروپایی با کم کردن قیمت قبوض گاز و انرژی در بازارهای انرژی مداخله کردند و اگر چنین مداخلهای صورت نمیگرفت، میزان مرگومیرها به مراتب بیشتر بود. بررسی اکونومیست در ۲۳ کشور اروپایی نشان داده که اگر دول اروپایی یارانه پرداخت نمیکردند، تعداد قربانیان ناشی از قیمتهای بالای انرژی میتوانست تا ۲۶۶ هزار نفر افزایش پیدا کند.