سفری برای ابطال بافتههای غرب
سیدعلی موسوی کارشناس مسائل اقتصادی به «جوان» میگوید: «سفر سه روزه رئیسجمهور کشورمان به چین در حالی انجام شد که تلاش غربیها فرسایشی کردن مذاکرات هستهای است و از طرفی برای توسعه تحریمها جهد میکنند. تعمیق روابط اقتصادی با چین محاسبه غرب را باطل خواهد کرد چه آنکه در روز نخست هیئت ایرانی به چین، ۲۰ سند همکاری و یادداشت تفاهم میان جمهوری اسلامی ایران و چین در زمینه مدیریت بحران، گردشگری، ارتباطات و فناوری اطلاعات، محیطزیست، تجارت بینالمللی، مالکیت معنوی، کشاورزی، صادرات، بهداشت و درمان، رسانه، ورزش و میراث فرهنگی میان مقامات عالیرتبه جمهوری اسلامی ایران و چین امضا شد و باید به قراردادهای اجرایی تبدیل شود. بهزعم خبرگان، این اقدام میتواند فضای سیاست داخلی و خارجی ایران را بهسرعت به سمت حداکثرسازی منافع جمهوری اسلامی ایران سوق بدهد و با بروز شوک مثبت در فضای اقتصادی کشور، اطمینانپذیری اقتصادی را افزایش و به ثبات شاخصهای کلان اقتصادی کمک کند».
جایگاه اقتصادی چین
وی میافزاید: «سهم چین از تجارت خارجی ایران در طول دهه نود - بدون احتساب صادرات نفت- از کمتر از ۱۰ درصد به حدود ۲۷ درصد افزایش پیدا کرده است و این کشور در طول دو دهه گذشته مهمترین شریک تجاری ایران بوده است و روابط میان دو کشور، کمتر تحت تأثیر تنشهای سیاسی و تحریمهای غرب قرار داشته و از ثبات نسبی قابل توجهی برخوردار بوده است. دو کشور در بستر پنج کلان موضوع ۱-پروژه کریدورها، ۲- قرارداد ۲۵ ساله همکاری مشترک، ۳- عضویت ایران در شانگهای، ۴-تغییر پارادایمهای جهانی بعد از جنگ اوکراین و ۵- قطببندیهای جدید در تقسیمکار جهانی (زنجیرههای تولید و تأمین) در حال توسعه روابط خود هستند که هرکدام از آنها مجموعهای از فرصتها و تهدیدها را پیشروی توسعه روابط دوجانبه قرار داده است. انرژی، امنیت اقتصادی، کریدورهای تجاری، شرکتهای دانشبنیان، استفاده از تکنولوژیهای نو، IT و مباحث امنیتی از مهمترین ظرفیتهای مشترک میان ایران و چین است که روابط آینده اقتصادی دو کشور را شکل خواهد داد».
گشایش اقتصادی با تکمیلگری اقتصادی
موسوی تصریح میکند: «با سفر رئیسجمهور به چین، رسانههای نظام سلطه طبق مشی برخورد با دیگر دستاورهای جمهوری اسلامی ایران، تلاش کردند با تقلیل اهمیت سفر سیدابراهیم رئیسی به چین، مناسبات ایران و چین را متأثر از سیاستهای تحریمی امریکا قلمداد کنند و با برجستهسازی روابط اقتصادی کشورهای عربی و غربی با چین، ایران را بازنده رویکرد «نگاه به شرق» در سیاست خارجی معرفی کنند تا از تأثیر روانی و میدانی این سفر روی شرایط اقتصادی کشور بکاهند، اما طبق قاعده «تکمیلگری اقتصادی» چین برای گسترش سریع مناسبات اقتصادی- سیاسی با ایران تمایل و نیاز دارد و خروجی سفر رئیسجمهور با یک هیئت عالیرتبه اقتصادی، گشایشهای اقتصادی در تجارت خارجی و نظام تسویه ارزی به منظور ایجاد یک شوک مثبت در بازارهای سرمایهگذاری کشور خواهد بود».
اثرگذاری به مذاکرات هستهای
این کارشناس اقتصادی خاطرنشان میکند: «غرب در حالی برای فرسایشی کردن مذاکرات تلاش میکند که سفر رئیسی به چین و تلاش برای توسعه اجرای نقشهراه ۲۵ ساله ایران و چین مانع از اثرگذاری نقشه غرب خواهد شد و نتیجه قهری آن عقبنشینی طرف غربی از مواضع خود در مذاکرات خواهد بود. البته به این مهم رسیدهاند که دولت فعلی ایران طبق دولت قبلی اقتصاد را به مذاکرات گره نزده است».
روند روبه رشد تجارت ایران و چین
موسوی همچنین به روند روبه رشد تجارت دوجانبه ایران و چین در دو سال گذشته تأکید میکند و میگوید: «طبق آمارهای منتشر شده چین با مجموع تجارت (جمع واردات و صادرات) ۲۹/۲ میلیون تن کالا به ارزش ۲۵/۳ میلیارد دلار بیشترین میزان تبادل تجاری با ایران را طی ۱۰ ماه امسال داشته است و جلوتر از امارات با ۱۹/۸ میلیارد دلار، ترکیه با ۱۱/۷ میلیارد دلار و عراق با ۹ میلیارد دلار قرار دارد».
نظم نوین جهانی
موسوی همچنین به جایگاه ایران و چین در نظم نوین جهانی اشاره میکند و میگوید «تلاش غرب برای تضعیف ایران و چین بیش از آنکه «کنش» باشد یک «واکنش» است یعنی واکنش به حرکت روبه جلوی این دو کشور است، اینکه چین در حال تبدیل شدن به قدرت نخست اقتصادی جهان است و مهمتر از آن ایران با قدرت در حال پیشروی و اثبات یک رویکرد مهم در عالم سیاست است مبنی بر اینکه میشود «بدون وابستگی به شرق و غرب» پیشرفت کرد و قدرتمند شد. اتفاقاً آنچه غرب را عصبانی کرده، همین پارادایم شیفت حکمرانی جهان بهواسطه انقلاب اسلامی ایران است».
جمعبندی
طبعاً صرف سفر رئیسی به چین مورد نظر نبوده و آوردههای آن مهم است و برای ارزیابی آن نیز باید منتظر قراردادهای محصول نقشهراه ۲۵ ساله ایران و چین و دیگر حوزهها باشیم، اما قطعا بهانتظار غرب ننشستن و تلاش برای احیای ظرفیتهای مغفول مانده اقتصادی رهیافت مفیدی است که در صورت توقف نکردن در ایستگاه شعار، آوردههای اقتصادی مهمی خواهد داشت.
