سرقت و زورگیری در پوشش مسافربر یکی از عمدهترین اعمال مجرمانهای است که پیامدهای ناگوار آن مدام جامعه را هدف قرار میدهد. زندگی توأم با ترس، از دست رفتن اموال، مجروح شدن یا در مواردی قتل قربانیان پروندهها از پیامدهای ناگواری است که از مجرای ارتکاب این جرم متوجه جامعه میشود. مرتکبان در این شیوه به صورت باندی عمل میکنند. عمده خودروهایی که در این شیوه مورد استفاده قرار میگیرد، سرقتی است. براساس رویه حاکم در سبک این عمل مجرمانه، متهمان بعد از طراحی نقشه، ابتدا خودرو یا پلاک مورد نیازشان را سرقت میکنند. آنها برای اینکه به راحتی به دام پلیس نیفتند همه موارد مورد نظرشان را بررسی میکنند برای همین است که عمده پروندههایی که در اینباره تشکیل میشود فقط در حد طرح باقی میماند و پلیس نمیتواند مجرمان را شناسایی و دستگیر کند. عمده مجرمان از افراد باهوش هستند و از روانشناسی شخصیتی بالایی هم برخوردار هستند و برای رسیدن به خواستهشان انگیزه زیادی دارند و به دلیل بهرهمندی از این موارد میتوانند تا مدتها فاصله خود را با پلیس حفظ کنند و همیشه چند قدم جلوتر از پلیس و قاضی حرکت کنند. در جریان این پروندهها یک نفر در نقش راننده و یک یا چند نفر دیگر هم در نقش زورگیر در عملیشدن نقشه با هم همکاری میکنند. آنها برای رسیدن به خواستهشان خشونت زیادی به کار میبرند و اگر با مقاومت قربانیانشان مواجه شوند، دست به قتلشان هم میزنند. انتخاب محلی که قرار است قربانی پرونده را سوار کنند، نقش مهمی دارد. محل مورد نظر باید به بزرگراه یا آزادراه یا حاشیه شهر دسترسی آسان داشتهباشد. جایی که بدون جلب توجه عمومی یا حضور گشتهای پلیس بشود قربانی را به پول تبدیل کرد. زنان عمدهترین قربانیان این پروندهها هستند. زورگیری از یک زن مزایای زیادی برای مجرمان دارد. آنها توان مقابله با مردان خشن را ندارند، از همینرو با اولین تهدید میتوانند آنها را مجبور به تسلیم کنند. زنان همواره با خود طلا به همراه دارند و با سرقت یک حلقه انگشتر یا یک جفت گوشواره یا چند حلقه النگو یا دستبند و تبدیل آن به پول به راحتی میشود، پول زیادی به جیب زد. تعرض به زنان هم نیت ثانویه مجرمان است که معمولاً در جریان اجرای نقشههای خود، آن را عملی میکنند. با این حال جلب اعتماد زنان برای سوار شدن به خودروهای مسافربر شخصی هم کار آسانی نیست. انتشار خبرهایی در اینباره سبب شدهاست اعتماد عمومی به خودروهای مسافربر شخصی کاهش پیدا کند، اما راهکار ثانویه مجرمان در اینباره وارد کردن زنان و کودکان به باندهای زورگیری است. وقتی زنی مسافر میبیند زن و کودکی در صندلی جلو یا عقب خودروی مسافربر سوار هستند، غریزه درونیشان آنها را تحریک میکند به خودروی مورد نظر اعتماد کنند و سوار شوند و این گونه در دام زورگیران گرفتار میشوند و چرخه سرقت ادامه پیدا میکند. مسافربرهای شخصی بخشی از چرخه حمل و نقل عمومی هستند که هیچگونه نظارتی روی عملکرد آنها وجود ندارد. وزارت کشور، شهرداریها و پلیس خیالشان را از این بابت رها کردهاند و اجازه میدهند همزمان با ادامه داشتن این نابسامانی، ارتکاب جرم هم جریان داشته باشد. پلیس و وزارت کشور به آمار جرائمی که در اینباره صورت میگیرد، دسترسی کامل دارند. با این حال نمیخواهند در سازوکارهای موجود تغییری ایجاد کنند. فلاکت ساختار حمل و نقل عمومی یکی از عمدهترین دلایل استفاده شهروندان از خودروهای مسافربر شخصی است، بنابراین تا زمانی که حمل و نقل عمومی از وضعیت فلاکتبار خود خارج نشود، نمیشود به بهبود وضعیت موجود امیدوار بود. ورود تاکسیهای اینترنتی به چرخه حمل و نقل عمومی امکان بروز بسیاری از جرائمی را که در این حوزه صورت میگرفت، کاهش داد. سازوکارهای موجود در تاکسیهای اینترنتی امکان نظارت روی عملکرد رانندگان را فراهم کردهاست، بنابراین سازمانهای نظارتی با حمایت از تاکسیهای اینترنتی میتوانند شرایطی را فراهم کنند که بروز جرائم در اینباره امکان حداقلی داشته باشد. موضوع دیگر مربوط است به تغییری که باید در رفتار استفادهکنندگان از این خدمات صورت گیرد. وقتی بروز جرائم در اینباره شیوع پیدا میکند، استفادهکنندگان از این خدمات باید در نحوه استفاده از خودروهای مسافربر شخصی تجدیدنظر کنند و به فکر شیوههای جایگزین در اینباره باشند. هر روز که میگذرد بر دامنه و پیچیدگیهایی که در بروز جرائم صورت میگیرد، افزوده میشود، بنابراین استفادهکنندگان از خدمات حمل و نقل برای صیانت از جان، حیثیت و اموال خود باید تا حد امکان از خودروهایی که نظارت قانونی روی آنها وجود ندارد، پرهیز کنند.
