
روسها بهرغم وعدههای مکرر درباره راهاندازی نیروگاه بوشهر در سال 2009، بار دیگر اعلام کردند که این نیروگاه تا پایان سال جاری میلادی تکمیل نخواهد شد.
به گزارش خبرگزاری رویترز، سرگئی اشماتکو، وزیر انرژی روسیه دیروز(دوشنبه) به خبرنگاران گفت: راهاندازی نیروگاه اتمی بوشهر تا پایان سال 2009 اتفاق نخواهد افتاد.
اشماتکو با بهانه کردن مشکلات و مسائل فنی تأکید کرد که ما انتظار داریم تا پایان سال به نتایج مهمی برسیم.
وزیر انرژی روسیه همچنین ادعا کرد که کار ساخت و ساز در نیروگاه اتمی بوشهر طبق برنامهریزیهای گذشته پیش میرود و حتی مراحل هیدرولیک آن آغاز شده است.
وی در عین حال تأکید کرد که روسیه «همانند گذشته» یقین دارد به تعهدات خود در برابر ایران عمل خواهد کرد.
سرگئی کرینکو، رئیس انرژی اتمی روسیه و همچین مدیر مؤسسه«اتم استروی اکسپورت» که مسؤول تکمیل و راهاندازی نیروگاه بوشهر است در فوریه سال جاری گفته بود نیروگاه تا پایان سال جاری راهاندازی و برق تولیدی آن وارد شبکه برق ایران خواهد شد اما اظهارات دیروز وزیر انرژی روسیه گویای مطالب دیگری است و پیامهای خاصی به همراه دارد.
دیمیتری مدودف، رئیس جمهور فدراسیون روسیه در دیدار روز یکشنبه خود که با باراک اوباما، رئیسجمهور آمریکا در سنگاپور صورت گرفت، گفت: «من خیلی از سرعت گفتوگوها با ایران راضی نیستم و اگر این مذاکرات تا حدی مؤثر نباشد، ابزارهای دیگری هست که میتواند این روند را به جلو ببرد.» از این رو وی با تهدید به تحریم علیه ایران تأکید کرد: «هدف ما روشن است، یک برنامه هستهای شفاف که مورد مناقشه دیگران نباشد».
رویترز در این خصوص نوشت بسیاری از دیپلماتها بر این عقیده هستند که کرملین از نیروگاه بوشهر به عنوان اهرمی علیه ایران استفاده میکند که این اهرم را در ارتباط با روابط آمریکا و غرب نیز به کار میبرد از این رو علاقهای ندارد که نیروگاه را تکمیل کند زیرا در صورت راهاندازی آن، روسیه از نعمتهای چنین اهرمی که کاربرد دوسویه دارد، محروم خواهد شد.
براین اساس روسیه در حال حاضر از این اهرم فشار علیه جمهوری اسلامی ایران استفاده میکند تا تهران را به پذیرش پیشنویس وین مجبور کند.
پیشینه قرارداد نیروگاه بوشهر
ایران در سال 1355 با بخش تکنولوژی و تحقیقات سازمان انرژی اتمی آلمان غربی موافقتنامهای برای همکاریهای بلندمدت امضا کرد که در پی آن شرکت «کرافت ورک یونیون» ساخت 2 واحد نیروگاه اتمی هر یک به توان اسمی 1293 مگاوات و توان خالص 1196 مگاوات را در بوشهر برعهده گرفت.
حدود 75 درصد از واحد اول و 60 درصد از واحد دوم نیروگاه تا سال 1357 پیش رفته بود که آلمان به خاطر پیروزی انقلاب اسلامی آن را متوقف کرد.
جمهوری اسلامی ایران پس از کش و قوسهایی در ژانویه 1995 قرارداد تکمیل واحد اول نیروگاه بوشهر را با روسیه امضا کرد. روسیه همچنین موظف شد یک رآکتور آبی – آبی «و.و.ا.ار – 1000» و سوخت هستهای برای آن را به ایران عرضه کرده و همچنین متخصصین ایرانی را آموزش دهد.
حجم کل قرارداد حدود یک میلیارد دلار ارزیابی میشود که از این میان قیمت رآکتور حدود 850 میلیون دلار است. پیمانکار کل کارهای ساخت و مونتاژ واحد اول نیروگاه، مؤسسه روسی «اتم استروی اکسپورت» است. در ماه فوریه 1998 فدراسیون روسیه و ایران توافق کردند که روسیه نه تنها در تجهیز نیروگاه به ایران کمک کند، بلکه به طور کل ساخت آن را تکمیل کند. این پروژه باید 8 جولای 1999 تکمیل میشد، اما تاریخ بهرهبرداری از آن تاکنون چندینبار به تعویق افتاده است.
براساس این قراردادها روسیه انتقال سوخت هستهای به بوشهر را در اواخر سال 2007 آغاز کرد اقدامی که هم واشنگتن و هم مسکو اعلام کردند هرگونه نیاز ایران را برای داشتن برنامه غنیسازی اورانیوم در داخل این کشور برطرف کرده است. اما این اقدام نیز به دلایل مختلف متوقف شد.